tarikat.orgBİYOGRAFİ · MENKIBE · SİLSİLE · ESER
Şahsiyetler
Tasavvuf tarihinin isimlerini yalnız bir liste olarak değil; hayatları, bağlı oldukları yollar, yetiştirdikleri insanlar, eserleri ve gelenek içinde anlatılan hatıralarıyla keşfedin.
1833 şahsiyet gösteriliyor
Her seferinde başka dört isim.
Mehmed Emin Kırkağacî'nin halifesi; İstanbul Aksaray'daki Abalı Hâfız Tekkesi'nin Zenbûrî şeyhi ve Yahyâ Âgâh İstanbulî'nin mürşidi.
Dosyayı aç →?–?Ahmed Bahaeddin EfendiAhmed Bahaeddin Efendi 1 289/( 1 87 2 ) tarihinde İstanbul'da Şehremini'nde doğmuştur. İbtidai ve Rüşdi tahsilden sonra dfüre-i Maliye'ye devama başlayıp, hıde mat-ı muhtellfede bulunarak nihayet muhassasat-! zatiyyeden tekaüdüne karar veri lip, inzivasına sebeb olmuştur. Bir zamanlar gerek Pazar Tekkesi'nde, gerek Cuma Tekkesi denilen Hankah-ı Sinani'de…
Dosyayı aç →?–?Amasyalı Pîr İlyasHalvetiyye'yi Anadolu'ya taşıyan ilk isim olarak kaydedilen Amasyalı sûfî; erken aktarımın ayrıntıları sınırlı kaynakla bilinmektedir.
Dosyayı aç →?–?Bezci-zâde Muhyiddin EfendiMUHYİDDİN EFENDİ Hüseyin Hüsameddin Efendi'nin şeyhidir. Konyalıdır. Ulum-ı resmiyyeyi tahsil den sonra meşayıh-ı Halvetiyye'den Ezell-zade Şeyh N11rullah Efendi'ye intisab ve tekmll-i süluk ile feyz-yab oldular. Ba'dehu lstanbul'a gelerek, İdrls-i Muhtefi hazret lerinin meclis-i şeriflerinden hisse-dar-ı aşk olup, feyz-i nazarlarına uğradılar.…
Dosyayı aç →A‘mâ Kûsec Mehmed Efendi
Ayasofya vaizi ve âlim · ?–1672
A‘mâ Kûsec Mehmed Efendi (ö. Zilkade 1082/1672), Kadızâde Şeyh Mehmed'den ilim alan; Bayezid, Süleymaniye ve Ayasofya kürsülerinde vaizlik yapan âlimdir.A‘rec Şeyhî Çelebi
Tosyalı müderris ve risale müellifi · ?–1563
A‘rec Şeyhî Çelebi (ö. 971/1563-64), Tosya'da doğmuş, Celâlzâde Sâlih Efendi'nin yanında yetişmiş ve Bursa Molla Yegân Medresesi'nde müderrislik yapmış Osmanlı âlimidir.Abalı Hâfız Muhammed Haydar Bergamavî
Zenbûriyye şeyhi · Abalı Hâfız Tekkesi · ?–?
Mehmed Emin Kırkağacî'nin halifesi; İstanbul Aksaray'daki Abalı Hâfız Tekkesi'nin Zenbûrî şeyhi ve Yahyâ Âgâh İstanbulî'nin mürşidi.Abalı Şeyh Hüsâmeddin
Uşşâkî Âsitânesi'nin ilk türbedarı olarak anılan şeyh · ?–?
Abalı Şeyh Hüsâmeddin, Uşşâkî geleneğinde Pîrzâde Mustafa Efendi'nin neslinden ve Hüsâmeddin-i Uşşâkî'nin ilk türbedarı olarak anılır.Abaza Şeyhi Seyyid Abdürrahim Efendi
Bayramî şeyhi, Hâce Vatan Tekkesi postnişini ve Abaza Mehmed Paşa’nın danışmanı · ?–1638
Sarı Babazâde Seyyid Abdürrahim Efendi (ö. Şevval 1047/Şubat-Mart 1638), İbrahim Tennûrî soyundan Kayserili Bayramî şeyhi; Hâce Vatan Tekkesi’nde görev yapmış ve Abaza Mehmed Paşa’nın danışmanı olarak tanınmıştır.Abdal Mûsâ
XIV. yüzyıl Anadolu abdallarının önde gelen şahsiyeti; Elmalı merkezinin ve Kaygusuz Abdal geleneğinin pîri · ?–?
Abdal Mûsâ, tarihî şahsiyeti menkıbelerle iç içe geçen; Bursa ve Teke çevresindeki hatırası, Kaygusuz Abdal ile irşad bağı ve Elmalı'da büyüyen dergâhı sayesinde Anadolu-Bektaşî hafızasının başlıca düğümlerinden biri olan derviştir.Abdî Dedezâde Seyyid Halil Efendi
Kasımpaşa Mevlevîhânesi postnişini · 1615–1678
Seyyid Halil Efendi (1024/1615–21 Zilhicce 1088/1678), Kasımpaşa Mevlevîhânesi'nin bânisi Abdî Dede'nin oğlu ve halefi olan âlim Mevlevî şeyhidir.Abdullah Bosnevi
Şârih-i Fusûs diye tanınan Bayramî-Melâmî ve Ekberî müellif · 1584–1644
Abdullah Bosnevi, Fusûsü'l-hikem şerhi ve çok sayıdaki risalesiyle Ekberî düşünceyi XVII. yüzyıl Osmanlı dünyasında Türkçe ve Arapça işleyen Bayramî-Melâmî müelliftir.Abdullah Mekkî
Hâlidî şeyh · ?–1852
Abdullah Mekkî, Hâlidî silsilenin Hicaz bağlantısında yer alan mürşiddir. Yahya Dağıstânî'yi yetiştirmesi, yolun Kafkasya ve Anadolu uzantıları bakımından önem taşır.Abdullah Salâhî Uşşâkī
Salahiyye pîri · ?–1783
Salahiyye kolunun kaynaklarda kendisine nispet edildiği tarihî pîr.Abdullah-ı Berzişâbâdî
Zehebiyye pîri · ?–1468
Zehebiyye kolunun kaynaklarda kendisine nispet edildiği tarihî pîr.Abdullah-ı İlâhî
Ahrâriyye'yi Anadolu ve Rumeli'ye taşıyan âlim-sûfî · ?–1491
Simav’dan İstanbul ve Balkanlar’a uzanan Abdullah-ı İlâhî, erken Osmanlı Nakşibendiyye tarihinin kurucu isimlerinden; Keşfü’l-Vâridât ise onun tasavvuf dilini gösteren başlıca eseridir.Abdurrahîm Dede Efendi
Sefîne-i Evliyâ’da kayıtlı tasavvuf şahsiyeti · ?–?
Abdurrahîm Dede Efendi Ebû Bekir Efendi-zâde’dir. 1183/(1769-70)’te zînet-sâz-ı mehd-i şuhûd olmuştur. Gâyet refîk ve müessir ve latîf bir sadâya mâlik ve tab’an mûsikîye pek ziyâde meyyâl idi. Kudûm-zenbaşılıkta bulunup, sevdâ-yı aşk-ı ilâhî ile muhît-i istiğrâka düştü. Birâderinin irtihâlinde Seyyid Muhammed Saîd Hemdem Çelebi tarafından Yenikapı Mevlevîhânesi meşîhatine ta’yîn olundu. Şiirde dahi ihtisâsı vardı. “Künhî” tahallus…Abdurrahman Ali Nûreddin
Abdül‘âl sonrası Tanta postnişini · ?–?
Post aktarımı Abdurrahman Ali Nûreddin, Bedeviyye'nin Tanta merkezinde Abdül‘âl b. Fakih'ten sonra postu üstlenen şeyhler arasında zikredilir. Biyografik ayrıntıları sınırlıdır; önemi pîr çevresindeki hizmet ve irşad sürekliliğini temsil etmesidir.Abdurrahman Câmî
Heratlı âlim, şair ve Nakşibendî sûfî · 1414–1492
Câmî, Sa‘deddin Kâşgarî ve Ubeydullah Ahrâr çevresiyle bağı sayesinde Nakşibendî irfanı Farsça şiir, biyografi ve tasavvuf düşüncesiyle buluşturdu.Abdurrahman en-Niyâzî
Niyâziyye'nin pîri · ?–1894
Mısır'daki Niyâziyye Kādirî kolunun pîri.Abdurrahman Hilmi Efendi
Âsitâne postnişini · ?–?
Abdurrahman Hilmi Efendi, Cerrâhiyye'nin yazılı silsile tertibinde 46. halkada yer alır. Âsitâne postnişini döneminin aktarım zincirinde anılır; kayıt İstanbul ile ilişkilidir.Abdurrahman Refî‘â Efendi
Halvetî şeyhi, Bayezid Camii vaizi ve ilâhi şairi · ?–1720
Abdurrahman Refî‘â Efendi (ö. 13 Receb 1132/1720), babası Nazmî Mehmed Efendi'den Halvetî terbiyesi alan, Yavaşça Mehmed Ağa Zâviyesi ile Bayezid Camii'nde görev yapan vaiz ve ilâhi şairidir.Abdurrahman Tâğî
Seydâ; Norşin medrese-tekkesinin kurucusu · 1831–1886
Abdurrahman Tâğî (1831/32-1886), Kadirî terbiyesinin ardından Sıbgatullah Arvâsî'ye bağlanan; Norşin'de kurduğu medrese-tekke ve on dokuz halifelik ağıyla Nehrî kolunun yayılmasında belirleyici olan mürşiddir.Abdül‘âl
Tarikat tarihinin ana şahsiyetlerinden · ?–?
Ahmed el-Bedevî’nin başlıca halifesi ve Bedevî irşad halkasının devam ettiricisi.Abdül‘âl b. Fakih
Ahmed el-Bedevî'nin ilk halifesi ve Bedeviyye'nin teşkilatlandırıcısı · ?–1332
İlk halife Abdül‘âl b. Fakih, Ahmed el-Bedevî'nin en önde gelen halifesi ve Tanta'daki irşad merkezinin ondan sonraki taşıyıcısıdır. Hayatının ayrıntıları sınırlı olmakla birlikte, tarikatın müstakil erkân ve post düzeni kazanmasındaki rolü açıktır. Tanta postu Ahmed el-Bedevî'nin vefatından sonra dergâh çevresini topladı; ziyaret, hizmet ve irşad ağını sürdAbdülahad Nûrî Sivâsî
Sivâsiyye pîri, vâiz ve mutasavvıf · 1595–1651
Abdülahad Nûrî Sivâsî (1594/95-1651), Abdülmecid Sivâsî’nin yanında yetişen; Midilli’den İstanbul’a uzanan irşad hizmeti ve Fatih, Bayezid ile Ayasofya kürsüleriyle Sivâsiyye çevresinin başlıca pîrlerinden olan mutasavvıftır.Abdülahad Nûrîzâde Şeyh Mustafa Efendi
Abdülahad Nûrî Sivâsî'nin oğlu ve Mehmed Ağa Zâviyesi şeyhi · 1636–1691
Şeyh Mustafa Efendi (1046/1636–1102/1691), babası Abdülahad Nûrî Sivâsî'nin terbiyesinde yetişen ve onun vefatından sonra Mehmed Ağa Zâviyesi postuna geçen Halvetî-Sivâsî şeyhidir.Abdülazîz b. Ebû Bekir el-Mehdâvî
Mehdâviyye kolunun pîri · ?–1224
Mehdâviyye Abdülazîz el-Mehdâvî, Medyenî çevrenin Tunus ve Mağrib'deki devam isimlerinden; Mehdâviyye nispetinin merkez şeyhidir. İbnü'l-Arabî'nin Mağrib çevresindeki temasları bakımından da önem taşır.Abdülazîz ed-Dîrînî
Bedeviyye çevresinde zühd, vera ve vaazlarıyla anılan şeyh · 1215–1295
Hz. Pîr’den mazhar-ı feyz olanlardandır. Pederleri, Ahmed b. Saîd ed-Demirî eş- Şâfiîdir. “ed-Dîrînî” demekle ma’rûftur. Sâhib-i zühd ü vera’ idi. Bilâd-ı Rabak’da ikâmet ederdi. Şeyh Ken'an Bey eserinde, müşârünileyh hakkında nakl ediyor ki, ( َِإنﱠ َم ا الْمُ ؤْ مِ نُ ونَ الﱠ ذِين ْ َت قُلُوبُهُ مْ وَ إِذَا تُلِي َت عَ لَيْهِ مْ آياتُهُ زَ ادَتْAbdülazîz el-Geylânî
Geylânî aile ve irşad yayılımının erken halkası · ?–1205
Abdülkādir-i Geylânî'nin oğullarından Abdülazîz, Musul ve çevresine uzanan aile-irşad aktarımıyla anılır.Abdülaziz Zihnî Efendi
Âsitâne postnişini · ?–?
Şeyh Seyyid Abdülazîz Zihnî Efendi Zâhir ve bâtını ma’mûr ricâl-i Halvetiyye’dendir. Otuzüç sene âsitâne-i aliyyede seccâde-pîrâ olmuş idi. Hânkâhın mükerreren ta’mîrine muvaffak olmuştur. Bir ta’mîr Sultan Mahmûd-ı sânî merhûmun zamânında, 1252/(1836)’da, diğer ta’mîr Sultan Abdülmecîd merhûmun zamânında, 1274/(1857-58) senesinde vâki’ olup, o vakit emr-i ta’mîr hakkında şu târîh söylenilmiştir: Şâh-ı şâhân-ı cihân Abdülmecîd*…Abdülbâkī el-Mikşâfî
Mikşâfiyye'nin pîri · ?–?
Sudan'da varlığı kaydedilen Mikşâfiyye Kādirî kolunun pîri.Abdülbâki Nâsır Dede
Yenikapı Mevlevîhânesi şeyhi, neyzen, bestekâr ve nazariyatçı · 1765–1821
Yenikapı Mevlevîhânesi’nde yetişen Abdülbâki Nâsır Dede, ağabeyi Ali Nutkî Dede’den sonra postnişin oldu. Neyzenbaşılığı, beste ve nota çalışmaları yanında Tedkīk u Tahkīk, Tahrîriyye, Defter-i Dervîşân ve Dîvân’ıyla Mevlevî musiki ve kurum hafızasının başlıca isimlerindendir.Abdülfettah Çelebi
Ebüssuûd Efendi'nin yeğeni ve müderris · ?–1569
Abdülfettah Çelebi (ö. 977/1569), Ebüssuûd Efendi'nin kardeşi Şeyh Nasreddin'in oğlu; amcasının ilmî çevresinde yetişmiş, Hacı Hasan ve Pîrî Paşa medreselerinde ders vermiştir.Abdülfettah Efendi Tennûrî
Şam müftüsü, müderris ve Tennûrî ailesi mensubu · ?–1577
Abdülfettah Efendi Tennûrî (ö. Zilkade 984/Ocak-Şubat 1577), Zeynelibâd Efendi'nin küçük kardeşi; İstanbul, Dimetoka, Kastamonu ve Ankara medreselerinden sonra Şam müftülüğüne getirilen bir Osmanlı âlimidir.Abdülganî en-Nablusî
Gāniyye/Nablusiyye nispetli âlim, sûfî, şair ve seyahatnâme müellifi · 1641–1731
Dımaşk'ta yetişen Abdülganî en-Nablusî, Kādirî, Nakşibendî ve Sühreverdî irtibatlarını İbnü'l-Arabî düşüncesi, fıkıh, şiir ve seyahat yazılarıyla birleştiren çok yönlü bir âlimdir.Abdülhâlik Gucdüvânî
Hâcegân usulünün kurucu şahsiyeti · ?–1179
Hafî zikri ve Hâcegân'ın ilk sekiz ilkesini sistemleştirmesiyle anılan Gucdüvânî, Nakşibendiyye öncesi usulün başlıca kurucu halkasıdır.Abdülkādir-i Geylânî
Kādiriyye'nin pîri; Hanbelî fakihi, vaiz ve sûfî · 1078–1166
Geylân'dan Bağdat'a gelerek Hanbelî ilimleri, vaaz ve tasavvuf terbiyesini bir araya getiren Abdülkādir-i Geylânî (1078–1166), Kādiriyye'nin kendisine nispet edildiği kurucu şahsiyettir.Abdülkādir-i Sânî
Uç Gavsiyye postunun devamı · ?–?
Muhammed Gavs'ın oğlu; Sind, Pencap ve Keşmir yayılımıyla anılan Kādirî şeyh.Abdülkerîm el-Cîlî
İnsan-ı kâmil öğretisinin sistemleştirici müellifi · ?–?
Abdülkerîm el-Cîlî, İbnü’l-Arabî sonrası vahdet-i vücûd düşüncesini insan-ı kâmil, merâtib-i vücûd ve Hakîkat-i Muhammediyye başlıklarıyla sistemleştiren sûfî müelliftir.Abdülkerîm el-Kuşeyrî
Nişâbur sûfîsi, Eş'arî âlim, müfessir ve er-Risâle müellifi · 986–1072
Abdülkerîm el-Kuşeyrî, Nişâbur'da fıkıh, hadis, kelâm, tefsir ve tasavvufu bir arada temsil eden; er-Risâle'siyle erken sûfî kavram ve şahsiyet hafızasını sistemleştiren âlimdir.Abdülkerîm Şah Kesnezânî
Kesnezâniyye'nin pîri · ?–1899
Irak'ta yayılan Kesnezâniyye Kādirî kolunun tarihî pîri.Abdülkerimzâde Abdullah Efendi
Müderris ve Galata kadısı · ?–1595
Abdülkerimzâde Abdullah Efendi (ö. 1003/1595), Ebussuûd Efendi'den mülâzemet alan, Sahn ve Valide Sultan medreselerinde görev yaptıktan sonra Galata kadısı olan Osmanlı âlimidir.Abdülkerîmzâde İffetî Mustafa Efendi
Osmanlı müderrisi ve divan şairi · ?–1726
Abdülkerîmzâde İffetî Mustafa Efendi (ö. 1726), İstanbul medreselerinde görev yapan, şiir ve nesirde yetkin, İffetî mahlasıyla divan sahibi Osmanlı âlimidir.Abdülkerimzâde Mehmed Efendi
Anadolu kazaskeri, müellif ve şair · ?–1568
Abdülkerimzâde Mehmed Efendi (ö. 27 Ramazan 975/26 Mart 1568), müderrislik ve kadılıktan Anadolu kazaskerliğine yükselmiş; tefsir, kelâm, makāme ve şiir alanlarında eser vermiş Osmanlı âlimidir.Abdülkuddûs Gengûhî
Sâbiriyye'nin büyük şeyhi ve Mektûbât-ı Kuddûsî müellifi · 1456–1537
Rudavl ve Ganguh Abdülkuddûs Gengûhî Sâbirî çevrede yetişti; siyasî değişimler sebebiyle Şahâbâd'dan Ganguh'a yerleşti. Mektuplar Mektûbât-ı Kuddûsî , Lûdî ve Bâbürlü hükümdarlarıyla ileri gelenlere yazılan mektupları içerir. İlk dönem saraydan mutlak uzaklık idealinin sonraki siyasî ilişkilere nasıl dönüştüğünü gösterir. Tesir İmâm-ı Rabbânî'nin babası AbdüAbdüllatif el-Câmî
Nakşibendî şeyhi ve Mâverâünnehir irşad çevresinin temsilcisi · ?–1556
Abdüllatif el-Câmî (ö. 963/1555-56), Ahmed-i Nâmıkī Câmî neslinden gelen; Horasan, Semerkant, Buhara, İstanbul ve Hârizm arasında irşad ve seyahatleriyle tanınan Nakşibendî şeyhidir.Abdüllatif en-Nakşibendî
Emîr Buhârî Hânkāhı postnişini ve Hâcegân şeyhi · ?–1564
Abdüllatif en-Nakşibendî (ö. 971/1563-64), Emîr Buhârî halifesi Mahmud Efendi'nin hizmetinde yetişip onun damadı ve hânkāh postnişini olan İstanbul Nakşibendî şeyhidir.Abdülmecid Sivâsî
Sivâsiyye şeyhi, müfessir, vâiz ve müellif · 1563–1639
Abdülmecid Sivâsî (971/1563–1049/1639), Zile’de yetişen; amcası Şemseddin Sivâsî’den ilim ve tarikat terbiyesi alan, Sivas’tan İstanbul’a davet edilerek büyük camilerde vaaz veren Halvetî-Sivâsî şeyhi ve müelliftir.Abdülmecid Şirvânî
Şemsiyye öncesi aktarım halkası · ?–1564
Şirvan'dan Tokat'a gelerek Ziyâeddin Yûsuf hattını Anadolu'ya taşıyan ve Şemseddin Sivâsî'yi yetiştiren Halvetî şeyhi.Abdülmelik Ata
Yeseviyye irşad halkası · ?–?
Mansûr Ata’dan sonra devam eden aile ve irşad hattının temsilcisi.Abdülmümin Efendi
Tercüman Yunus Zâviyesi şeyhi · ?–1595
Abdülmümin Efendi (ö. 1004/1595), Bosna’dan İstanbul’a gelerek Nûreddinzâde’nin yanında yetişmiş ve Tercüman Yunus Zâviyesi’nde irşad yürütmüş Halvetî şeyhidir.Abdülmün‘im b. Abdünnebî Ali el-Kādirî
Şer‘iyye'nin pîri · ?–1986
Mısır'da gelişen Şer‘iyye Kādirî kolunun pîri.Abdürrahîm el-Kınâî
Ebû Medyen'in halifesi ve Yukarı Mısır irşad halkasının pîri · ?–1196
Mağrib'den Kınâ'ya Abdürrahîm el-Kınâî, Ebû Medyen çevresinden aldığı irşadla Yukarı Mısır'daki Kınâ şehrinde etkili olan şeyhtir. Medyenî öğretinin Mağrib dışındaki erken yayılım düğümlerindendir. Ziyaret merkezi Kınâ'daki türbe ve cami çevresi zamanla bölgesel ziyaret ve mevlid merkezine dönüştü. Sonraki halk hafızası tarihî biyografiden ayrı değerlendirilAbdürrahîm el-Mahcûb
Senûsî şeyhi ve 1856 Osmanlı temasının temsilcisi · ?–?
İstanbul görevi Abdürrahîm el-Mahcûb, Sultan Abdülmecid'in 1856'daki daveti üzerine İstanbul'a giden Senûsî şeyhidir. Kendisine tarikatı tanıyan ve zâviyelere kolaylık sağlayan ferman verilmesi Osmanlı-Senûsî ilişkisinde erken resmî dönüm noktasıdır.Abdürrahim Fedâî
Melâmî şair, şârih ve Nûru’l-Arabî halifesi · ?–1885
Abdürrahim Fedâî, Muhammed Nûru’l-Arabî’nin önde gelen halifelerinden; şiirleri, şerhleri ve irşad faaliyetiyle üçüncü devre Melâmîliğinin etkili ismidir.Abdürrahim Ünyevî
Sefîne-i Evliyâ şahsiyet kaydı · ?–1856
ŞEYH ABDURRAHİM-İ ÜNYEVÎ Bu zât-ı muhterem, Şeyh Müştâk-ı Kâdirî hazretlerinin şeyhi Hacı Hasanı Şirvânî’den müstahlefdir ki, Şeyh Müştâk merhûm: “Pîrimiz sultânımız Hacı Hasan Şirvâni’dir Ahsen-i takvîme hayrân olmuşuz Hayrâniyiz” diye i’lân ı mübâhât eder. Hacı Hasan-ı Şirvânî’nin şeyhi ve silsilesi Müştâkiyye bahsinde yazıldı. Şeyh Abdurrahîm…Abdürrâzık el-Cezûlî
Ebû Medyen'in halifesi ve Mağrib yayılım halkası · ?–?
Medyenî aktarım Abdürrâzık el-Cezûlî, Ebû Medyen'in halifeleri arasında ve Medyeniyye'nin Kuzey Afrika'daki yayılışını taşıyan isimlerden biri olarak kaydedilir. Ayrıntılı hayat tarihleri doğrulanmadığı için tahmin edilmemiştir.Abdürrezzâk Kâşânî
Ekberî müellif ve Füsûs şârihi · ?–1330
Cendî sonrası şerh halkası Kâşânî, Cendî'nin açtığı yorum yolunu geliştirerek Füsûs şerhi ve tasavvuf terimleri çalışmalarıyla sonraki Osmanlı-İran okumalarını etkiledi. İbn Arabî'ye nispet edilen yaygın Kur'an tefsiri gerçekte Kâşânî'ye aittir.Abdürrezzak Şaban Efendi
Eyüp Camii vaizi, muhaddis ve müfessir · ?–1687
Abdürrezzak Şaban Efendi (ö. 1098/1686-87), İnebolu çevresinden İstanbul'a gelen; Kasımpaşa Kızanlık Çeşme Mescidi imamlığı ve Eyüp Camii vaizliği yapan muhaddis ve müfessirdir.Abdüssamed el-Pelimbânî
Semmâniyye'nin Güneydoğu Asya halifesi · ?–1788
Semmâniyye'yi Sumatra, Palembang ve Açe çevresine taşıyan Malay âlim ve sûfî.Abdüsselâm b. Meşîş
Meşîşiyye'nin pîri ve Ebü'l-Hasan eş-Şâzelî'nin şeyhi · ?–1228
Mağrib irşad zinciri Abdüsselâm b. Meşîş, Medyenî çevrenin en etkili devam halkalarından ve Ebü'l-Hasan eş-Şâzelî'nin mürşididir. Cebelialem bölgesindeki inziva ve irşadıyla tanınır. Şâzelî'ye verdiği yön Şâzelî'nin aradığı kutbun uzak diyarlarda değil kendi bölgesinde bulunduğu anlatısı, Mağrib irşadının yerel sürekliliğini vurgular. Şâzeliyye'nin sonraki gAbdüsselâm eş-Şeybânî
Sefîne-i Evliyâ şahsiyet kaydı · ?–1752
ŞEYH ABDÜSSELAM eş-ŞEYBANÎ Ârif-i bi'llâh olan bu zât-ı muhterem, sülâle-i tâhire-i Sa’diyye’dendir. Maskat-ı re’si Şâm-ı şerîftir. Tercüme-i hâl-i âlîleri âtîde yazılacak olan Şeyh Ebu’l-Vefâ hazretleri, neseb-i şerîflerini tasdîk etmiştir. Tarîkat-ı aliyye-i Sa’diyye’de yetişen eâzımdandır. “es- Sa’di” ta’bîri, nisbet-i aliyyelerinden; “eş-Şeybânî”…Abdüşşekûr Efendi
Âsitâne postnişini · ?–?
Abdüşşekûr Efendi, Cerrâhiyye'nin yazılı silsile tertibinde 43. halkada yer alır. Âsitâne postnişini döneminin aktarım zincirinde anılır; kayıt İstanbul ile ilişkilidir.Acem Hoca Sâdık
İsfahanlı Farsça hocası ve Sâdık mahlaslı şair · ?–1720
Acem Hoca diye tanınan İsfahanlı Sâdık (ö. 1132/1719-20), İstanbul'da Sinan Paşa Medresesi'nde Farsça öğreten şair ve hocadır.Acem Seyyid Ömer Efendi
Doğu ülkelerinden İstanbul'a gelen Osmanlı müderrisi · ?–1726
Acem Seyyid Ömer Efendi (ö. 1726), doğu ülkelerinden İstanbul'a gelerek medrese hiyerarşisinde Sahn derecesine yükselen Osmanlı âlimidir.Açıkbaş Seyyid Mahmud Resmî
Nakşibendî şeyhi ve şair · ?–1666
Açıkbaş Seyyid Mahmud Resmî (ö. 15 Rebîülâhir 1077/1666), Âmidli bir Nakşibendî şeyhi; Bursa Dâye Hatun ve Ulu Cami çevresinde irşad eden şairdir.Âdem Dede
Galata Mevlevîhânesi şeyhi · 1592–1653
Antalyalı Âdem Dede (yaklaşık 1591/92-1653), askerî görevden ayrılıp Mustafa Dede’ye intisap eden; yirmi yılı aşkın süre Galata Mevlevîhânesi’nde postnişinlik yaptıktan sonra Mısır’da vefat eden Mevlevî şeyhidir.Âdem Nûri er-Rifâî
Yakova-Berât hattının Rifâî şeyhi · ?–1938
Mûsâ Muslihiddin'in oğlu Âdem Nûri, babasından sülûk gördü; İstanbul'da Muhammed Cemâleddin'den hilâfet alarak Yakova ve Berat arasındaki Rifâî devamını kurdu.Afîfüddin Abdullah b. Ali el-Esedî
Esediyye/Yemeniyye'nin pîri · ?–1223
Yemeniyye adıyla da bilinen Esediyye'nin pîri; Yemen ve Anadolu aktarımıyla anılır.Ağazâde Seyyid Mehmed Efendi
Osmanlı müderrisi ve kadısı · ?–1727
Ağazâde Seyyid Mehmed Efendi (ö. 1727), Selânik ve Bursa kadılıklarının ardından Mekke kadılığına tayin edilen, Kadıncıkzâde adıyla da tanınan Osmanlı âlimidir.Ahaveyn Mehmed Çelebi
Süleymaniye müderrisi ve âlimler hamisi · ?–1566
Ahaveyn Mehmed Çelebi (ö. Muharrem 974/Temmuz-Ağustos 1566), Konya doğumlu; Sahn ve Süleymaniye medreselerinde görev yapmış, Bâkî ve Hoca Sâdeddin gibi isimlerin yetiştiği ilmî çevreyi desteklemiştir.Ahıskalı Bey-zâde es-Seyyid el-Hâc Mustafa Efendi Hazretleri
Tasavvuf şahsiyeti · ?–?
Ahıskalı Bey-zâde es-Seyyid el-Hâc Mustafa Efendi Hazretleri el-HAC MUSTAFA EFENDİ HAZRETLERİ Damad-zade kazasker Murad Molla Efendi'nin Çarşambapazarı nam mahalde inşa-kerdesi olan hankah-ı Nakşıbendl'ye ilk şeyh olmuştur. Fatih'de Karadeniz Medresesi'nde sakin olup, tahsili Fatih'dedir. Erzincan! Ömer Efendi'den okumuş ve ondan mücaz olmuştur.…Ahıskalı Hüseyin Efendi
Osmanlı müderrisi ve Lefkoşa kadısı · ?–1723
Ahıskalı Hüseyin Efendi (ö. 1723), Ahıska'dan İstanbul ilmiye çevresine katılan ve Lefkoşa kadılığı yapan Osmanlı âlimidir.Ahî Mîrim Halvetî
Halvetiyye · ?–?
Ahî Mîrim Halvetî, Halvetiyye–Cerrâhiyye ortak silsilesinin halvetiyye halkalarındandır. Kayıtları Kırşehir çevresiyle ilişkilendirilir. Kişi dosyasında hayatı, irşad bağlantıları ve gelenek içinde kendisine nispet edilen anlatılar geniş biçimde aktarılır.Ahî Muhammed Nûr el-Halvetî
Halvetî öncesi · ?–?
Ahî Muhammed Nûr el-Halvetî, Halvetiyye–Cerrâhiyye ortak silsilesinin halvetî öncesi halkalarındandır. Kayıtları Hârizm çevresiyle ilişkilendirilir. Kişi dosyasında hayatı, irşad bağlantıları ve gelenek içinde kendisine nispet edilen anlatılar geniş biçimde aktarılır.