HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ
Kıraat ve tecvid tahsili
Arabzâde Mehmed Efendi, devrin hocaları yanında yetişti; özellikle kıraat ve tecvid ilimlerine yöneldi. Hitabet ve imameti meslek edinerek İstanbul'daki Sultan Bayezid Camii'nde imamlık yaptı.
Saray imamlığı
1121 Zilhiccesinde/1710'da Hacı Mehmed Efendi'nin yerine imâm-ı sultânî tayin edildi. Bu görev, padişah huzurundaki dinî merasim ve ibadet hizmetleriyle saray çevresindeki ilmî itibarı bir araya getiriyordu. Kendisine Karasu Yenicesi, Pınarhisar, Yoros, Karasu ve Şeyhlü kazalarından arpalıklar tahsis edildi; daha sonra Hotalıç kazası da gelirlerine eklendi.
Şehzade Süleyman'ın hocası
1126 Recebinde/1714'te Şehzade Süleyman'ın eğitim hizmeti kendisine verildi. Böylece saray imamlığının yanında şehzade hocalığını da yürüttü. Kaynak bu görevin ona ayrı bir itibar kazandırdığını belirtir.
Emekliliği ve vefatı
1129 Zilkadesinde/1717'de ileri yaşı ve güçten düşmesi sebebiyle görevinden ayrıldı; imâm-ı sânî Abdurrahman Efendi onun yerine başimam ve şehzade hocası oldu. Arabzâde Mehmed Efendi 5 Muharrem 1136/5 Ekim 1723 gecesi vefat etti.
Kaynağın şahsiyet tasviri
Vekāyi‘u'l-Fuzalâ onu ilmiyle tanınan, uzun ömürlü, hayırla anılan, salih ve dindar; vaktini ilim ve ibadetle geçiren bir kişi olarak tasvir eder. Kaynakta tasavvufî intisap gösteren bir kayıt bulunmadığından herhangi bir tarikata bağlanmamıştır.