ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
40 sonuç · “Bam”
01Mürîdiyye
Ahmedü Bamba'nın Senegal'de Kādirî evrâd mirasından hareketle kurduğu; 1893'te müstakil adını açıkladığı ve Tûbâ merkezinde kurumlaşan yol.
Ahmedü Bamba
Ahmedü Bamba (M'Backé – 19 Temmuz 1927, Tûbâ); Senegal'de en güçlü tarikat olan Mürîdiyye'nin kurucusu . Fransız sömürge yönetimince iki defa sürgüne gönderilmiş, iş birliğini sürekli reddetmiştir.
Ali b. Ammâr el-Menzelî eş-Şuaybî
Ali b. Ammâr el-Menzelî eş-Şuaybî, XVIII. yüzyılda adına nispet edilen Menzeliyye koluyla tanınan Kādirî şeyhidir. Menzeliyye Cezayir ve Tunus’ta yayılmış, nispeti sonraki icazet hatlarıyla Batı Afrika’ya kadar taşınmıştır.
Hocazâde Muhammed Tâhir Paşa Baba
Hocazâde Muhammed Tâhir Efendi (ö. 1227/1812), Paşa Baba adıyla tanınan; Şeyh Yâsin’den hilâfet alıp Üsküdar Rifâî Âsitânesi postuna geçen, Tophane’deki Paşa Baba Tekkesi’ni kuran Rifâî şeyhidir.
Mehmed Ali Hilmi Dedebaba
Mehmed Ali Hilmi Dedebaba (1842, İstanbul – 21 Şubat 1907); Bektaşî dedebabası ve şair. Şahkulu Sultan Dergâhı'nın ikinci bânisi sayılır; “Hilmî” mahlaslı mürettep divanı ve bestelenen nefesleriyle tanınır.
Muhammed Fâzıl İmbâkī
Muhammed Fâzıl İmbâkī (ö. 1968), Ahmedü Bamba'nın oğlu; kardeşi Muhammed Mustafa'nın ardından 1945–1968 arasında Mürîdiyye şeyhliğini yürüten ve Tûbâ'nın cami, medrese ve şehir merkezi olarak gelişmesini sağlayan halefidir.
Muhammed Fenâî Efendi
Muhammed Fenâî Efendi (ö. 1728), Ümmî Sinanzâde Hasan Efendi’nin halifesi; İstanbul’da Akbaba Mescidi çevresinde zikir halkası kuran Sinânî-Halvetî şeyhi ve ilâhi şairidir.
Muhammed Mustafa İmbâkī
Muhammed Mustafa İmbâkī (ö. 1945), Ahmedü Bamba’nın büyük oğlu; 1927’de Mürîdiyye’nin başına geçen ve Tûbâ’daki büyük magal geleneğini başlatan ilk halifedir.
Mustafa Hayri Baba Malatyevî
Mustafa Hayri Baba Malatyevî, Hacı Muhammed Baba Kürkî'nin terbiyesinde yetişip Malatya'da görevlendirilen ve yerel kaynaklarda Kādiriyye-Hâlisiyye'nin Hayriyye adıyla anılan devamını temsil eden mürşiddir.
Reîsü'l-etıbbâ Mehmed Efendi
Reîsü'l-etıbbâ Mehmed Efendi (ö. 1723), tıp, matematik ve aklî ilimlerde yetişmiş; saray hekimliğinden Osmanlı hekimbaşılığına yükselmiş âlim ve tabiptir.
Şemseddin Mehmed Garseddinzâde
Şemseddin Mehmed Garseddinzâde (ö. Zilhicce 982/Mart-Nisan 1575), Garseddin Ahmed Şihâbeddin'in oğlu; saray hekimlerinin başına yükselmiş matematik ve astronomi âlimidir.
Şeyh Abdülvahid Sayramî
Tacikistan'ın Ura-Tübe çevresinde doğan Abdülvahid Sayramî, Buhara'da eğitim gördü; Güney Kazakistan'daki Kuşçu-Ata çevresinde baskı döneminde irşad ve meslek ağı kurdu.
Şeyh Muhammed Sahâvetüddin Hacı Baba
Şeyh Muhammed Sahâvetüddin Hacı Baba (yaklaşık 1823–1913), askerlikten sonra Uşşâkî yoluna giren, Testereci Ahmed Hamdi Efendi’den hilâfet alan ve Bursa Elmalık’taki evinde irşad halkası kuran sûfîdir.
Bam
Dam, çatı. tas. Tecelli mahalli, tecelligah, meclâ, mazhar (us).
Tûbâ
Touba · Senegal · 1886'da Baol'da kurduğu ve 19 Temmuz 1927'de vefat edip defnedildiği yer. 1924'te burayı resmen tarikatın mânevî merkezi yapmak ve bir cami inşa ettirmek istemiş, ancak gerçekleştiremeden ölmüştür. İlişkili kişi dosyası Ahmedü Bamba : Ahmedü Bamba (1850–19 Temmuz 1927), Kādirî terbiyesi üzerinde Senegal Mürîdiyyesini kuran; ilim, zikir, hizmet ve üretimi dara sistemi içinde birleştiren Tûbâ merkezli irşadın pîridir.
Bâmeîn
Bağşûr yakınlarındaki yerleşim. Hemedânî, hayatının son yıllarını geçirdiği Herat'tan Merv'e dönerken burada vefat etti (22 Rebîülevvel 535 / 5 Kasım 1140) ve önce buraya defnedildi. İlişkili kişi dosyası Hâce Yûsuf el-Hemedânî : Yûsuf el-Hemedânî (440/1048–535/1140-41), Bağdat, İsfahan, Buhara, Semerkant, Merv ve Herat'ta ilim ve irşadla meşgul olan; Ahmed Yesevî ile Abdülhâlik Gucdüvânî'yi yetiştiren Hanefî fakih, muhaddis ve sûfîdir.
M'Backé
Mbacké · Senegal · Büyük dedesi Mame Maram'ın 1772'ye doğru Baol'da kurduğu ve kendisinin doğduğu köy; Maba Diakhu'nun cihad hareketi sırasında, o dokuz yaşındayken yıkılmıştır. İlişkili kişi dosyası Ahmedü Bamba : Ahmedü Bamba (1850–19 Temmuz 1927), Kādirî terbiyesi üzerinde Senegal Mürîdiyyesini kuran; ilim, zikir, hizmet ve üretimi dara sistemi içinde birleştiren Tûbâ merkezli irşadın pîridir.
Diourbel
Diourbel · Senegal · 1912'de kolaylıkla gözaltında bulundurulabileceği düşünülerek nakledildiği şehir; babası Momar da kadılığı reddettikten sonra yakınındaki Patar köyüne yerleşmişti. İlişkili kişi dosyası Ahmedü Bamba : Ahmedü Bamba (1850–19 Temmuz 1927), Kādirî terbiyesi üzerinde Senegal Mürîdiyyesini kuran; ilim, zikir, hizmet ve üretimi dara sistemi içinde birleştiren Tûbâ merkezli irşadın pîridir.
Saint-Louis
Saint-Louis · Senegal · Kādiriyye halifesi el-Hâc Kamara'ya intisap ettiği, 1891'de sömürge yönetimine açıklama yapmak için gittiği ve 1895'te tutuklanıp Gabon'a sürülmek üzere götürüldüğü başşehir. İlişkili kişi dosyası Ahmedü Bamba : Ahmedü Bamba (1850–19 Temmuz 1927), Kādirî terbiyesi üzerinde Senegal Mürîdiyyesini kuran; ilim, zikir, hizmet ve üretimi dara sistemi içinde birleştiren Tûbâ merkezli irşadın pîridir.
Mayombé (Gabon sürgünü)
Mayumba · Gabon · 10 Ağustos 1895'te sürüldükten sonra yedi yıl yedi ay, hıristiyanlaştırılmış halk arasında yaşadığı ada; eserlerinin birçoğunu burada kaleme almıştır. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Ahmedü Bamba : Ahmedü Bamba (1850–19 Temmuz 1927), Kādirî terbiyesi üzerinde Senegal Mürîdiyyesini kuran; ilim, zikir, hizmet ve üretimi dara sistemi içinde birleştiren Tûbâ merkezli irşadın pîridir.
Moritanya
Moritanya · Moritanya · Hem Kādirî şeyhi Sidya'dan tasavvuf, akaid, Mâlikî fıkhı ve Sahîh-i Buhârî okuduğu, hem de 1903'te ikinci defa sürüldüğü ülke. Konum ülke merkezine göre yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Ahmedü Bamba : Ahmedü Bamba (1850–19 Temmuz 1927), Kādirî terbiyesi üzerinde Senegal Mürîdiyyesini kuran; ilim, zikir, hizmet ve üretimi dara sistemi içinde birleştiren Tûbâ merkezli irşadın pîridir.
Porokhane (Rip)
Porokhane · Senegal · M'Backé yıkılınca ailesiyle yerleştikleri köy; babası Momar burada Maba Diakhu'nun takdirini kazanmış, kendisine bir Kur'an okulu açılmıştı. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Ahmedü Bamba : Ahmedü Bamba (1850–19 Temmuz 1927), Kādirî terbiyesi üzerinde Senegal Mürîdiyyesini kuran; ilim, zikir, hizmet ve üretimi dara sistemi içinde birleştiren Tûbâ merkezli irşadın pîridir.
Cayor
Kayor · Senegal · 1866'da Fransızlar'a karşı savaş açılan ve direniş lideri Lat Dior'un 1871 antlaşmasıyla yöneticiliğine getirildiği bölge; babası 1874'te burada M'Backé-Cayor köyünü kurdu. Konum bölge ölçeğinde yaklaşıktır.
Colof (Djolof)
Djolof · Senegal · 1895'te Tûbâ adıyla ikinci bir köy kurduğu ve sonradan Thiène köyüne nakledildiği bölge. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Ahmedü Bamba : Ahmedü Bamba (1850–19 Temmuz 1927), Kādirî terbiyesi üzerinde Senegal Mürîdiyyesini kuran; ilim, zikir, hizmet ve üretimi dara sistemi içinde birleştiren Tûbâ merkezli irşadın pîridir.
Tûbâ Büyük Camii ve Mürîdiyye Merkezi
Tûbâ · Senegal · Mânevî merkezin doğuşu Ahmedü Bamba 1886’da Tûbâ’yı kurdu. 1924’te burada büyük bir cami inşa ettirmek için izin aldı; vefatından sonra buraya defnedildi. Yaşayan merkez Büyük cami, Ahmedü Bamba’nın makamı, kütüphane, medrese ve Büyük Magal çevresinde gelişen Tûbâ bugün Mürîdiyye’nin uluslararası merkezidir.
M’Backé — Ahmedü Bamba’nın Doğum Çevresi
M’Backé · Senegal · Aile ve Kur’an öğretimi Ahmedü Bamba, büyük dedesi Mame Maram’ın kurduğu ve ailesinin kuşaklar boyunca Kur’an öğrettiği M’Backé çevresinde dünyaya geldi. Savaş ve göçler sebebiyle aile daha sonra farklı yerleşimlere taşındı.
Kādiriyye'nin Dünya Ağı: Bağdat'tan Anadolu, Hindistan ve Afrika'ya
Kādiriyye'nin Bağdat aile merkezi, Anadolu kolları, Güney Asya ve Batı Afrika teşekküllerini aynı soy ağacında fakat farklı kurum tipleri olarak gösteren ana dosya.
Kādiriyye'nin Afrika ve Güneydoğu Asya Ağları
Küntiyye, Sokoto, Mürîdiyye ve Sambasî terkibi üzerine kişi, eser, mekân ve silsile bağlantılarını birleştiren ayrıntılı dosya.
SÛFÎ KELİMESİNİN KÖKÜ
Avârifü’l-Maârif · 6. bölüm · Hz. Enes b. Mâlik (r.a) demiştir ki: “Rasûlullah (s.a.v), bir kölenin bile dâvetine gider, merkebe biner ve yün elbise giyerdi.” 31 Sûfîler, bu hadis-i şerife uyarak hem daha yumuş
Sayfalar 10–15
Muzaffer Ozak Külliyatı · katre, güneşlerden bir zerre olarak Allahın bize ihsanı kadar anlatabilecegiz. Zira, kelimatullahı; denizler mürekkep, agaçlar kalem, yerler ve gökler kâğıt ve defter, insan ve mel
Sayfalar 17–24
Muzaffer Ozak Külliyatı · Inned-diyne indallâh-il-islâm Al-i-Imran: 19 Allah katında makbul olan din, Islâmdır. Yüz suhuf, dört kitap, Hazret-i Adem'den beri gelen bütün Enbiyânın talimini ve neş'esini, kul
Sayfalar 25–30
Muzaffer Ozak Külliyatı · ner, bunlara sahip bulunanların mevki ve makamlarını, mal ve mülklerini yerinde, hak rizasına uygun ve kelimenin tam mânasıyla iyi kullanabilmeleridir. Bu bakımdan, gururluya karşı
Sayfalar 23–28
Muzaffer Ozak Külliyatı · bağlayıp, bıçağı onun körpe gerdanına nasıl vuracaksın? Bu güle, oynaya giden yavrunun sence hiçbir değeri yok mu?» dediğinde hak nebi, Allahın Halili, Iblise hitaben şöyle söyledi
Sayfalar 25–32
Muzaffer Ozak Külliyatı · Inkarını libas ile örteceklerini zannederler. Aslında, bu gibi ler insan değil, belki muzır bir hayvandan daha aşağı derekededirler. Böyle olan kişiler; terzinin, berberin, elbisen
Sayfalar 29–34
Muzaffer Ozak Külliyatı · Dikkat edilirse; evlât, ana ve babasına itaât edecek, hem de Hz. Ismail gibi boynunu verircesine, canını ortaya koyarak, itaât edecek. Fakat şart; Allah yolunda, Allah'ın emirlerin
Sayfalar 33–39
Muzaffer Ozak Külliyatı · bir tahta parçası üzerinde sağ ve sâlim kaldı. anası boğuldu. Işte, o öksüz yavrunun annesinin ruhunu acıyarak aldım. Allahu zül-celâl tekrar buyurdu: — Yâ Azrail.. Ruhunu sevinere
Sayfalar 41–47
Muzaffer Ozak Külliyatı · Esteizü billâh: « Ve yetûfu aleyhim vildanün muhalledüne iza reeytehüm hasibtehüm lü'lüen men süra» sadakallahulaziym. Insan sûresi: 19-20 Meâli şerifi: «Cennet ehlinin etrafında h
Sayfalar 48–56
Muzaffer Ozak Külliyatı · bütün bu alâmetler ölen o kimse için rahmet-i ilâhiyyenin nüzulüne işarettir. Haberde vârid olmuştur ki, Allahu teâlâ bir mü'minin ruhunu kabzetmek murad buyurduğunda, Melek-ül-mev
Sayfalar 48–55
Muzaffer Ozak Külliyatı · Hz. Omer, çocuğa cevaben cinayeti işlediğini söyledin. Sana islâm şeriatında kısas lâzım geldi buyurdular. Delikanlı hükmü şer'iye göre öldürülecegini bildigi halde evvelki sükûnet
Sayfalar 58–64
Muzaffer Ozak Külliyatı · hına getirdiler. Orada, kadı efendi merhumun vasiyyetini okudu ve bir gece onunla birlikte kabirde geçirecek kimseye yüz altın verileceğini bildirdi ve talip olanların ortaya çıkma