tarikat.org
Ara ⌕TR
Ara
Menü

ŞAHSİYET DOSYASI

Muhammed Fenâî Efendi

Muhammed Fenâî Efendi (ö. 1728), Ümmî Sinanzâde Hasan Efendi’nin halifesi; İstanbul’da Akbaba Mescidi çevresinde zikir halkası kuran Sinânî-Halvetî şeyhi ve ilâhi şairidir.

Vefat
1728
Unvan
Sinânî-Halvetî şeyhi ve ilâhi şairi

HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ

İrşad bağı

Ümmî Sinanzâde Hasan Efendi’nin halifesidir. Şiirlerinde Fenâî mahlasını kullandı; Halvetiyye’nin Sinâniyye koluna mensuptu.

İstanbul’daki zikir halkası

İstanbul’da Akbaba Muhammed Efendi Mescidi yakınındaki evinde zikir meclisleri düzenledi. Kaynak, müstakil bir türbesinin ve bazı eserlerinin bulunduğunu bildirir; eser adlarını vermez.

Vefatı

“Mürşid-i tesnîm” terkibinin gösterdiği 1140/1728 yılında vefat etti.

İlâhisi

Âşıkları handân eden,
Sinânîler derler bize.
Seherlerde efgân eden,
Sinânîler derler bize.

Kâbe’den köhne pâlâs,
Sileriz gönüllerden pas.
Altın eder dil-i nühas;
Sinânîler derler bize.

Bulduk fenâ-ender-bekā,
İçindedir anın likā.
Fenâî Halvetî ednâ,
Sinânîler derler bize.

COĞRAFÎ HAFIZAFenâyî Mescidi (Akbaba Mehmed Efendi Mescidi)Mekân kayıtlarına git →
Koordinatlı mekânŞehir düzeyi1 nokta · 0 kesin koordinat. Kümeye tıklayarak yaklaşın; tek noktadan mekân dosyasını açın.

İLİŞKİLİ GÖRÜNÜMLER

Ağ ve yol

KİŞİLER AĞIBağlantılarını açHoca, talebe ve tarihî etki ağıAğda gör →

ESER / METİN

Eserleri ve metinleri

Yazılı miras, şiirler ve bağlı metinler

1 kayıt

İlk 1 kayıt gösteriliyor

TARİHÎ KAYIT

Mecelle-i Fenâyî ve Risâle fi’d-Duhân

Kaynakta ona iki eser nisbet edilir: Mecelle-i Fenâyî ve tütüne dair Risâle fi’d-Duhân.

Metni gösterMetni daralt

Şairliğinin yanı sıra iki eseri kayıtlıdır: Mecelle-i Fenâyî ve Risâle fi’d-Duhân.

İkincisinin adı, dönemin tartışmalı konularından olan tütün (duhân) meselesine dair bir risale olduğunu göstermektedir.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı.

KAVRAM

Kavram dünyası

Bu şahsiyetle birlikte öne çıkan düşünceler

4 kayıt

İlk 4 kayıt gösteriliyor

TARİHÎ KAYIT

İki mahlas: Halvetî ve Fenâyî

Şiirlerinde iki ayrı mahlas kullanmış, bir beytinde kendini Sinânîler arasında sayarak yolunu açıkça söylemiştir.

Metni gösterMetni daralt

Şiirlerinde iki mahlas kullanmıştır: Halvetî ve Fenâyî. Mahlasların ikisi de mensup olduğu yolu ve tasavvufî tavrı işaret eder.

Kaydedilen beyitlerinden biri, kendisini Ümmî Sinan yoluna açıkça bağlayan şu mısrayla başlar: "Âşıkları handân eden Sinânîler derler bize."

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı.
TARİHÎ KAYIT

Vefat yılında üç ayrı kayıt

Vefat yılı bir kayıtta 1104/1692 verilip 1140/1727 rivayetinin yanlış olduğu söylenir; CMS kaydı ise 1728’dir.

Metni gösterMetni daralt

Vefat tarihi kaynaklarda birleşmiş değildir. Bir kayıt onu Molla Gürânî Mahallesi’nde 1104/1692 yılında vefat etmiş gösterir ve bazı kaynaklarda vefat tarihinin yanlışlıkla 1140/1727 olarak verildiğini belirtir. Sitedeki kayıt ise 1728’dir.

Doğum tarihi bilinmemektedir.

Üç tarih de olduğu gibi bırakılmıştır: biri seçilip diğerleri elenmemiş, ihtilafın kendisi korunmuştur.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı.
TARİHÎ KAYIT

Silsile ve aktarım bağı 1

MUHAMMED FENAi EFENDİ Ümmi Sinan-zade Hasan Efendi halifesidir. İstan­ bul'da Akbaba Muhammed Efendi Mescidi kurbundaki hanesinde zikr edermiş.

Metni gösterMetni daralt

MUHAMMED FENAi EFENDİ Ümmi Sinan-zade Hasan Efendi halifesidir. İstan­ bul'da Akbaba Muhammed Efendi Mescidi kurbundaki hanesinde zikr edermiş.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Sefîne-i Evliyâ - Cilt 4.
TARİHÎ KAYIT

Usul, zikir ve seyrüsülûk 2

Vefeyat-name'nin beyanına göre ba'zı asarı varmış. Aş ıkları handan iden Sinanller dirler bize Seherlerde efgan iden Siniinller dirler bize Ka'be'den köhne pil1is sileriz gönüllerden pas Altm idi' dil nühô.s Siniinler dirler bize Bulduk fenii-ender beka içindedir anın lika Fendi Halveti edna Siniinl

Metni gösterMetni daralt

Vefeyat-name'nin beyanına göre ba'zı asarı varmış. Aş ıkları handan iden Sinanller dirler bize Seherlerde efgan iden Siniinller dirler bize Ka'be'den köhne pil1is sileriz gönüllerden pas Altm idi' dil nühô.s Siniinler dirler bize Bulduk fenii-ender beka içindedir anın lika Fendi Halveti edna Siniinl

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Sefîne-i Evliyâ - Cilt 4.

MEKÂN BAĞLANTILARI · VERİTABANI

Tekke, türbe ve irşad coğrafyası

SAYFA KAYNAKÇASI

Bu dosyada izlenebilen kaynaklar

Bu liste biyografi, ilişki, anlatı ve mekân kayıtlarında açıkça taşınan kaynak künyelerini bir araya getirir. Paragraf düzeyinde kaynağı belirlenmemiş iddialara sonradan dipnot uydurulmaz.

  1. [1]Sefîne-i Evliyâ - Cilt 4
  2. [2]Kişi dosyasının kaynakları — Muhammed Fenâî Efendi
Ortak kaynak kataloğunu aç →