tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
47 sonuç · “Sema”
01Çiştiyye
Horasan'daki Çişt nispetini Muînüddin Hasan Çiştî'nin Ecmîr'de kurumsallaştırdığı; sohbet, semâ, hizmet, misafirperverlik ve hankah ağıyla Güney Asya'nın en etkili tasavvuf yollarından biri.
Mevleviyye
Mevlânâ'nın ilim, sohbet, şiir ve semâ çevresinden doğan; Hüsâmeddin Çelebi, Sultan Veled ve Ulu Ârif Çelebi eliyle Konya merkezli teşkilata dönüşen; matbah, hizmet, Mesnevî, mûsikî ve mukabele geleneğini birleştiren tasavvuf yolu.
Müştâkıyye
Şeyh Müştâk Baba'nın Bitlis, Erzurum, İstanbul ve doğu vilâyetlerindeki halife, şiir, semâ ve musiki çevresi.
Acem Seyyid Ömer Efendi
Acem Seyyid Ömer Efendi (ö. 4 Rebîülevvel 1138/1725), Mirza Mustafa Efendi'den mülâzemet alan; Hayreddin Paşa Medresesi'nin ilk müderrisliğinden Sahn-ı Semân ve altmışlı medreselere yükselen Osmanlı âlimidir.
Arabzâde Abdülbâki Çelebi
Arabzâde Abdülbâki Çelebi (895/1490–971/1564), Mollâ Arab’ın oğlu; taşra medreselerinden Sahn-ı Semân’a yükselen ve Halep, Mekke, Bursa ile Mısır kadılıklarında bulunan Osmanlı âlimidir.
Atâzâde Ahmed Efendi
Atâzâde Ahmed Efendi (ö. 13 Rebîülâhir 1136/Ocak 1724), Atâullah Efendi’nin oğlu; 1686’da mülâzemet alıp Kadızâde, Ayasofya, İbrâhim Paşa, Kürkçübaşı, Sahn-ı Semân ve Pîrî Paşa medreselerinde ders veren Osmanlı âlimidir.
Bahâeddin Nakşibend
Bahâeddin Nakşibend (718/1318 – 791/1389), Buhara yakınlarındaki Kasrıârifân'da doğup ölen ve “tarîk-i hâcegân”ın adının kendisiyle Nakşibendiyye 'ye dönüştüğü şeyh; semâ, halvet ve tekkeye itibar etmemiş, hafî zikri esas almıştır.
Balyabadralı (Badralı) Mehmed Efendi
Balyabadralı Mehmed Efendi (ö. 1003/1595), Mora’daki Balyabadra’dan yetişip İstanbul medreselerinde yükselen; Koca Sinan Paşa’nın Macaristan seferinde ordu kadılığı yapan Osmanlı âlimidir.
Beşiktaşlı Yahyâ Efendi
Beşiktaşlı Yahyâ Efendi (1495–1571), Kanûnî Sultan Süleyman’ın sütkardeşi; Zenbilli Ali Efendi’nin talebesi, Sahn-ı Semân müderrisi, Müderris mahlaslı şair ve Beşiktaş’taki geniş hayır çevresinin kurucusudur.
Cürcân Efendi (Muhyiddin Mehmed b. İbrâhim)
Muhyiddin Mehmed b. İbrâhim, Molla Cürcân veya Cürcân Efendi (ö. 969/1562), Akyazı’dan yetişerek Sahn-ı Semân’a ve Amasya müftülüğüne ulaşan; Şehzade Bayezid krizinde Îcâdî Hayreddin Efendi ile arabuluculuk yapan Osmanlı âlimidir.
Çalık Ya‘kūb bin Bayram Efendi
Çalık Ya‘kūb bin Bayram Efendi (ö. 975/1567-68), Ankara’dan yetişen; Hasköy, Filibe, Saraybosna, Çorlu, Edirne ve Sahn-ı Semân medreselerinde görev yapan, Saraybosna müftülüğünün ardından Bağdat kadılığına ulaşan Osmanlı âlimidir. Kaynaklar onu doğruluğu, adaleti ve gösterişten uzak yaşayışıyla anar.
Çavuşzâde Mülâzımı Seyyid Ömer Efendi
Çavuşzâde Mülâzımı Seyyid Ömer Efendi (ö. Cemâziyelevvel 1142/Kasım-Aralık 1729), Çavuşzâde Ahmed Efendi’den mülâzemet alan; Ayasofya vakıf dersiyyesinden Sahn-ı Semân ve Gevher Han Sultan medresesine kadar yükselen Osmanlı müderrisidir.
Çeleb Hüseyin Efendi
Çeleb Hüseyin Efendi (ö. 1107/1696), Ayaş’tan İstanbul’a gelerek Galata Sarayı’nda yetişen, saray hizmetinden ilmiye mesleğine geçen ve Buhâriyye’den Sahn-ı Semân’a uzanan medrese hattında müderrislik yapan Osmanlı âlimidir.
Çeşmîzâde Tâbiî Hasan Efendi
Canik’ten İstanbul’a gelerek Çeşmîzâde Mehmed Sâlih Efendi’den mülâzemet alan Çeşmîzâde Tâbiî Hasan Efendi (ö. 1695), Ebü’l-Fazl Medresesi’nden Sahn-ı Semân ve Kalenderhâne’ye uzanan bir ilmiye kariyeri yürüttü.
Çıracızâde Hasan Efendi
Çıracızâde Hasan Efendi (1647–1723), Anbar Gazi Medresesi’nden Sahn-ı Semân ve Süleymaniye Dârülhadisi’ne yükselen; ardından Halep ve Bursa kadılıklarında bulunan Osmanlı âlimidir.
Garipler semai
سما عى) sb (غر Mevlevilikte esas semâdan sonra arzu edenlerin, cemaat dağıldıktan sonra semâhanede onsekiz çark atarak loş bir ortamda yaptıkları semâ.
Sahn-ı Semân medreseleri
İstanbul · Türkiye · 1138 Şâban'ında Şa'bân Efendizâde Ahmed Efendi'nin yerine Sahn medreselerinden birine müderris tayin edilmiş, ilmiye yolunda bu dereceden sonra altmışlı payelere geçmiştir. İlişkili kişi dosyası Mirza Efendi Telhisçisi Abdülbâkī Efendi : Mirza Efendi Telhisçisi Abdülbâkī Efendi (ö. 1730), Şeyhülislâm Mirza Mustafa Efendi'nin hizmet çevresinden yetişen Osmanlı müderrisi ve telhisçidir.
Semmâsî köyü
Buhara · Özbekistan · Doğduğu, halife olduktan sonra dönüp irşada başladığı, üzüm bağını buduğu ve kabrinin bulunduğu köy; Râmîten kasabasına bağlıdır. Emîr Külâl yirmi yıl boyunca haftada iki gün buraya zikrederek yürümüştür. Konum yaklaşıktır.
Sahn-ı Semân Medreseleri
İstanbul · Türkiye · Tahsilini sürdürdüğü medrese. İlişkili kişi dosyası Kürd Sa‘dî Kalecikli : Kürd Sa‘dî Kalecikli (ö. 974/1566), Mollâ Acem, Saçlı Emir Efendi ve Ebüssuûd Efendi çevrelerinde yetişmiş; Edirne Hüsâmiyye ve Sirâciyye medreselerinde ders vermiş Osmanlı âlimidir.
Vardar Yenicesi (Giannitsa)
Giannitsa · Yunanistan · Evrenoszâde Ahmed Bey'in yaptırdığı hankaha yerleşip ölümüne kadar ayrılmadığı, Selânik'e yaklaşık 40 km. uzaklıktaki kasaba. Evliya Çelebi buradaki türbesinden uzun uzun bahseder; ancak Semavi Eyice ve Ekrem Hakkı Ayverdi türbeye dair herhangi bir ize rastlayamamışlardır — bu yüzden verilen konum kasaba ölçeğinde ve yaklaşıktır.
Şamahı (Şemah)
Şamahı · Azerbaycan · Doğduğu şehir; babası Seyyid Behâeddîn-i Şirvânî buranın ileri gelen zenginlerindendi. Şirvan bölgesinin merkezi olup nisbesi buradandır. İlişkili kişi dosyası Seyyid Yahyâ-yı Şirvânî : Seyyid Yahyâ-yı Şirvânî (ö. 868/1463-64), Sadreddin Hıyâvî’nin halifesi; Bakü’de yetiştirdiği halifeler, Virdü’s-settâr’ı ve etvâr-ı seb‘a merkezli eserleriyle Halvetiyye’yi Azerbaycan’dan Anadolu ve Balkanlar’a taşıyan pîr-i sânîdir.
Kasrıârifân (Kasrıhindûvân)
Buhara · Özbekistan · Üç günlük Bahâeddin Nakşibend'i görüp Emîr Külâl'e emanet ettiği köy; adının değişmesi bu menkıbeye bağlanır. Bugün Bahâeddin Nakşibend Türbesi buradadır. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Muhammed Baba Semâsî : Muhammed Baba Semâsî (ö. 755/1354), Semâs köyünde yetişen, Ali Râmîtenî’nin halifesi olarak Hâcegân irşadını sürdüren ve Emîr Külâl vasıtasıyla Bahâeddin Nakşibend’in terbiyesine uzanan halkayı kuran şeyhtir.
Sahn-ı Semân medreseleri
İstanbul · Türkiye · 978 Cemâziyelâhirinde Arap İbrâhim Efendi'nin yerine geldiği ve 979 Rebîülâhirinde vefatına kadar bulunduğu son görev yeri; yerine Mahmud Bey geçti. İlişkili kişi dosyası Leysîzâde Pîr Ahmed Çelebi : Leysîzâde Pîr Ahmed Çelebi (ö. 979/1571), Atâullah Efendi'nin himayesinde yetişmiş; Osmanlı medrese hiyerarşisinde Sahn-ı Semân'a ulaşmış âlim ve seçkin kitap koleksiyoneridir.
Sahn-ı Semân (Fâtih Külliyesi)
İstanbul · Türkiye · 1536'da müderris olduğu, Osmanlı ilmiye hiyerarşisinin zirvesindeki sekiz medrese; burada Kanûnî'nin isteğiyle Fîrûz Şah hikâyelerini tercüme etti. İlişkili kişi dosyası Celâlzâde Sâlih Çelebi : Celâlzâde Sâlih Çelebi (yaklaşık 1494/95-1565), Kanûnî devrinde medrese, kadılık, tarih yazıcılığı, tercüme, şiir ve hat sahalarını birleştiren; Halep, Şam ve Mısır kadılıklarında adalet anlayışıyla tanınan Osmanlı âlimidir.
Râmîten
Buhara · Özbekistan · Semmâsî köyünün bağlı olduğu kasaba ve şeyhi Hâce Ali Râmîtenî'nin memleketi; Emîr Külâl'i güreşirken gördüğü yer de burasıdır. İlişkili kişi dosyası Muhammed Baba Semâsî : Muhammed Baba Semâsî (ö. 755/1354), Semâs köyünde yetişen, Ali Râmîtenî’nin halifesi olarak Hâcegân irşadını sürdüren ve Emîr Külâl vasıtasıyla Bahâeddin Nakşibend’in terbiyesine uzanan halkayı kuran şeyhtir.
Sahn-ı Semân Medreseleri
İstanbul · Türkiye · Önce talebe olarak okuduğu, 954/1547-48'de Kemal Çelebi'nin yerine müderris olarak döndüğü medrese. İlişkili kişi dosyası Abdülkerîmzâde Mehmed Efendi : Abdülkerîmzâde Mehmed Efendi (ö. 1568), Ebüssuûd ve Kemalpaşazâde çevresinde yetişen; müderrislik, kadılık ve Anadolu kazaskerliği yapan, tefsirden nahve uzanan eserler ve Arapça Kasîde-i Mîmiyye kaleme alan Osmanlı âlimidir.
Sahn-ı Semân Medreseleri
İstanbul · Türkiye · Osmanlı ilmiyesinin en üst medreseleri; iki ayrı dönemde burada müderrislik yaptı. İlişkili kişi dosyası Taşköprizâde Ahmed Efendi : Taşköprizâde Ahmed Efendi (1495-1561), Osmanlı âlim ve şeyh biyografilerini Şakā’iku’n-Nu‘mâniyye’de bir araya getiren; ilimler tasnifi, kelâm, mantık ve belâgat alanlarında eserler veren âlim ve kadıdır.
Sahn-ı Semân Medreseleri
İstanbul · Türkiye · Haziran 1594'te müderris olduğu, Osmanlı ilmiyesinin en üst medreselerinden. İlişkili kişi dosyası Kefevî Hüseyin Efendi : Kefevî Hüseyin Efendi (ö. 1010/1601), Kefe’den yetişmiş; medrese ve Haremeyn kadılıklarının yanında hadis hâşiyeleri, Türkçe Gülistan şerhi, Fâlnâme, şiir ve mûsiki eserleri bırakmış çok yönlü Osmanlı âlimidir.
Semâhâne ve Semâdaki Sembol Haritası
Meydan, post, mutrib ve hareket düzeni. Metin ve görsel kaynaklar birlikte değerlendirilerek hazırlanmış editoryal inceleme.
Semâ, Sahne ve Kültürel Miras
Tarihî merasim ile çağdaş gösteri arasındaki fark. Mevlevîlik-musiki kaynak paketi ve görsel arşiv birlikte değerlendirilerek hazırlandı.
Mevlevîlikte Semâ Meşki
Çivili tahta, çark, denge, zikir ve meydana çıkış. Klasik erkân, tarihî veri ve gelenek içi sembolik yorum birbirinden ayrılarak hazırlanmıştır.
Semâ Mukabelesi: Safhalar ve Sembol Dünyası
Meydanın hazırlanışından dört selâma, Kur'an ve gülbanka. Klasik erkân, tarihî veri ve gelenek içi sembolik yorum birbirinden ayrılarak hazırlanmıştır.
Desûk Mevlidi ve Sonraki Semâ Geleneği
Pîrin tutumu Kaynaklar İbrâhim ed-Desûkî'nin semâa yer vermediğini bildirir. Sonraki dönüşüm Halifeler ve yerel topluluklar zamanla semâ ve mevlid toplantılarını Desûkî geleneğin görünür unsurlarına dönüştürdü. Bir tarikatın uygulamaları kurucunun hayatında donmuş kalmaz. Şehir ve ziyaret Desûk'taki
Çiştiyye'de Semâ ve Kavvâlî
Semâ meclisi Şiir, ses ve ritim kalbi zikre yöneltmek için kullanıldı. Katılımcının niyeti, sözlerin anlamı, meclisin edebi ve şeyhin gözetimi semâın meşruiyet şartları arasında görüldü. Emîr Hüsrev Emîr Hüsrev'in Farsça-Hindevî şiiri repertuvarı derinden etkiledi. Kavvâlî, tarana ve bütün ilgili makamları tek başına o
Semâ Kaynakları ve Tören Düzeni
Semâ Hakkında Malumat belgesindeki tarih, meydan ve icra bilgilerini mevcut Mevlevî âyin dosyasıyla karşılaştıran kaynak notu.
Sayfalar 4–12
Muzaffer Ozak Külliyatı · SALAH BILICI KITABEVI YAYINLARI - No: 41 5846 Sayılı Kanun gereğince Te'lif hakları müessesemize aittir. Taklit edenler mes'uldür. Dizgi: GÜYRAY, Baskı: ÜÇLER Matbaası İSTANBUL — 1
Sayfalar 2–9
Muzaffer Ozak Külliyatı · SALÂH BILICI KITABEVİ YAYINLARI: 18 ONBİRINCİ DERS MUNDERECAT: Süre-i Kevserin tefsiri, Hazretl Fatime'nin ahlrete Intikali, Hz. Ibrahim'in Hz. Ismalll Allah yolunda kurban etmesi,
Sayfalar 1–10
Muzaffer Ozak Külliyatı · Elhac Muzaffer OZAK colli ZİYNET-UL-KULÜB KALPLERİN ZİYNETİ] Aşık sohbetleri ve evradı şerifeler AYRICA ASKÎ DİVANI SALÂH BİLİCİ KİTABEVİ Ali BİLİCİ Büyük Reşitpaşa Cad. Yümni Işha
Sayfalar 10–15
Muzaffer Ozak Külliyatı · katre, güneşlerden bir zerre olarak Allahın bize ihsanı kadar anlatabilecegiz. Zira, kelimatullahı; denizler mürekkep, agaçlar kalem, yerler ve gökler kâğıt ve defter, insan ve mel
Sayfalar 19–24
Muzaffer Ozak Külliyatı · çimleri dar, vakitleri dar, ömürleri acı bir zarar içinde geçer. Onlar, daha burada hamiym suyundan içer. Her ne ka dar zâhiren, yani dış görünüşleri itibariyle rahat ve huzur için
Sayfalar 25–32
Muzaffer Ozak Külliyatı · Inkarını libas ile örteceklerini zannederler. Aslında, bu gibi ler insan değil, belki muzır bir hayvandan daha aşağı derekededirler. Böyle olan kişiler; terzinin, berberin, elbisen
Sayfalar 29–36
Muzaffer Ozak Külliyatı · haremeyn, ceddüs-sıbteyn, imam-ül-Enbiyâ, imam-ül-etkiyâ, tâcül-asfiyâ, sahib-üs-seyf, sahib-ül-kitab, münzel-ül-Kur'an, sahibül-mi'râc, şefi-ul-müznibiyn, Resûlüllah, Habibullah,
Sayfalar 23–28
Muzaffer Ozak Külliyatı · bağlayıp, bıçağı onun körpe gerdanına nasıl vuracaksın? Bu güle, oynaya giden yavrunun sence hiçbir değeri yok mu?» dediğinde hak nebi, Allahın Halili, Iblise hitaben şöyle söyledi
Sayfalar 26–33
Muzaffer Ozak Külliyatı · SEJ prati El Mukaddimü Celle Sanühu İstediğini ileri geçiren, öne alan. (YÂ MUKADDIMÜ ism-i celilini savaş alanında veya korkulacak bir yerde okuyanlara hiç bir zarar gelmez.) El M
Sayfalar 29–34
Muzaffer Ozak Külliyatı · Dikkat edilirse; evlât, ana ve babasına itaât edecek, hem de Hz. Ismail gibi boynunu verircesine, canını ortaya koyarak, itaât edecek. Fakat şart; Allah yolunda, Allah'ın emirlerin
Sayfalar 34–41
Muzaffer Ozak Külliyatı · Birincisi; gökyüzüdür. Güneşi, ayı, yıldızları ve daha güremediğimiz, bilemediğimiz diğer varlıkları ile enginleşen o muhteşem gökyüzünü bir düşününüz. Düşününüz ki, insanoğlu, en
Sayfalar 40–47
Muzaffer Ozak Külliyatı · mur etmiştir. Hâlet-i-ihtizardaki mü'mine, sağ tarafında cennetteki makamına nazar ettirir. Cennetteki makamını ve ona verilecek hurileri, sarayları, derecatı, hizmet ehli olan cen