HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ
Ayaş'tan Galata Sarayı'na
Celeb Hüseyin Efendi Ankara yakınındaki Ayaş'ta doğdu. İstanbul'a gelerek Galata Sarayı'nın saray hizmetlileri arasına katıldı; tahsilini sürdürürken kiler odası halifeliğine yükseldi.
Saraydan ilmiye mesleğine
Harem-i hümâyundan günlük elli akçe vazifeyle ayrıldı, Musâhib Mustafa Paşa'nın hizmet çevresine girdi ve Minkārîzâde'nin damadı Mustafa Efendi'den mülâzemet aldı. Buradaki “intisap” bir devlet büyüğünün hizmet çevresini anlatır; tarikat ilişkisi değildir.
Medrese zinciri
Buhâriyye ve Kepenekçi Sinan medreselerinden sonra Ulâ-yı Hüsrev Kethüdâ, Murad Paşa-yı Atîk, Hankah, Sahn-ı Semân, Şeyhülislâm Muîd Ahmed, Sinan Paşa ve Üsküdar Mihrimah Sultan medreselerinde görev yaptı.
Vefatı ve defin çevresi
1107 Recebinin ortasında/1696'da vefat etti ve Ebû Eyyûb el-Ensârî civarına defnedildi. Kaynak kesin mezar noktasını vermez. Şeyhî onu ilmiyle tanınan, bilgisiyle amel eden ve temiz gönüllü biri olarak tasvir eder.