tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
1675 sonuç · toplam 1675 · “Dede” · 3/70
01Mehmed Zekâi Dede Efendi
Mehmed Zekâi Dede Efendi (1825-1897), İsmail Dede Efendi'nin talebesi; beş Mevlevî âyini, dinî ve din dışı besteleri, Dârüşşafaka hocalığı ve yetiştirdiği musikişinaslarla repertuvar aktarımının ana halkalarındandır.
Muk‘ad Hızır Dede
Muk‘ad Hızır Dede (ö. 1512), Mihalıç çevresinden Bursa’ya gelen; Hacı Bayrâm-ı Velî’nin halifesi ve Üftâde’nin yaklaşık sekiz yıl hizmet ettiği Bayramî şeyhidir.
Müneccimbaşı Ahmed Dede (Âşık)
Müneccimbaşı Ahmed Dede (yaklaşık 1630-1702), Selânik'te yetişen; Mevlevî terbiyesiyle tefsir, hadis, matematik ve astronomi tahsilini birleştiren Osmanlı müneccimbaşısı, tarihçisi, müellifi ve şairidir.
Nâcî Ahmed Dede
Nâcî Ahmed Dede (ö. 4 Rebîülâhir 1123/1711), Âdem Dede'den Mevlevî terbiyesi alan; Beşiktaş, Galata ve otuz üç yıl Yenikapı Mevlevîhânesinde postnişinlik yapan divan şairidir.
Nazmî Hasan Dede
Nazmî Hasan Dede (ö. 1125/1713), Saraybosna'dan yetişip Kahire Mevlevîhânesi'nde postnişinlik ve vâizlik yapan, Nazmî mahlasıyla şiir söyleyen Mevlevî şeyhidir.
Neşâtî Ahmed Dede
Neşâtî Ahmed Dede (ö. 1085/1674-75), Ağazâde Mehmed'den Mevlevî terbiyesi alan; Edirne Mevlevîhânesi postnişini, Türkçe-Farsça şiirleri ve eserleriyle tanınan şairdir.
Neyzen Yusuf Dede Efendi
Yusuf Dede (1014/1605-06–1080/1670), Konya'da Bostan Efendi'den Mevlevî külâhı giyen; Galata'da neyzenbaşı, Beşiktaş'ta postnişin olan musikişinas ve şairdir.
Nu‘mân Dede
Sultanzâde Halil Nu‘mân Dede, Galata Mevlevîhânesi postnişinliğinin ardından evini vakfederek Üsküdar Mevlevîhânesi'ni kuran Mevlevî şeyhidir.
Ömer Dede (Şekîb)
Ömer Dede (ö. Şaban 1135/1723), Konya'da Mesnevî okutan, Karahisar Mevlevîhânesi postunda bulunan ve Halep'te vefat eden Şekîb mahlaslı Mevlevî şeyhidir.
Ömer Dede Sikkînî (Bıçakçı Emîr Dede)
Ömer Dede Sikkînî (Emîr/Bıçakçı Dede, ö. 1475), Hacı Bayrâm-ı Velî’nin doğrudan halifesi, Göynük merkezli Bayramî-Melâmî irşad çizgisinin ilk kutbu ve taç-hırka yerine sohbet ile melâmeti öne çıkaran kurucu sûfîdir.
Peçevîzâde Şeyh Ahmed Ârif Dede
Peçevîzâde Ahmed Ârif Dede (ö. 1137/1725), babası Şeyh Mustafa Efendi'den Halvetî terbiyesi aldıktan sonra Konya'da Mevleviyye'ye intisap eden ve Yenikapı Mevlevîhânesi postuna geçen şeyh ve şairdir.
Peyk Ahmed Remzî Dede
Peyk Ahmed Remzî Dede (ö. 1783), Hasan Sezâî-i Gülşenî'nin halifesi, Silivrikapı'da zâviye kuran ve Etvâr-ı Seb‘a yazan Gülşenî şeyhidir.
Receb Enis Dede
Edirneli Receb Enis Dede, Neşâtî’den inâbe aldı; Kârî Ahmed Dede çevresinde Mesnevî tahsil etti. Yenikapı ve Kasımpaşa’daki Mesnevîhanlığından sonra yaklaşık yarım yüzyıl Edirne Murâdiye Mevlevîhânesi postunda bulundu.
Sâbûhî Ahmed Dede
Sâbûhî Ahmed Dede, Bektaşî Kasım Baba çevresinden sonra Konya’da Mevlevî terbiyeye giren; Şam ve Yenikapı meşihatlarında Mesnevî okutan XVII. yüzyıl şairidir.
Saçlı Mehmed Dede
Saçlı Mehmed Dede (ö. Rebîülevvel 1043/Eylül-Ekim 1633), Gelibolu çevresinden yetişip Konya’da Ezelîzâde Abdurrahman’ın hizmetinde bulunmuş; İstanbul’da uzun yıllar sade bir hayat sürmüş derviştir.
Saçlı Mustafa Dede
Saçlı Mustafa Dede (ö. 1058/1648), Hâce Fazlullah-ı Nakşbendî’ye bağlanıp dokuz yıl zâviye mutfağında hizmet eden; büyük yangından sonra Fatih-Büyük Karaman çevresinde yaşayan Nakşbendî dervişidir.
Sâlih Dede (Sâhib)
Sâlih Dede (ö. 1131/1719), babası Mehmed Dede'nin ardından Bursa Mevlevîhânesi postuna geçen, Sâhib mahlasıyla şiir söyleyen Mevlevî şeyhidir.
Seyyid Abdülbâkī Nâsır Dede
Seyyid Abdülbâkī Nâsır Dede (1765–1821), Yenikapı Mevlevîhânesi postnişini; Tedkīk u Tahkīk ve Tahrîriyye’nin müellifi, özgün nota sisteminin kurucusu, neyzen, bestekâr ve Defter-i Dervîşân’ın sürdürücüsüdür.
Seyyid Halil Dede (Sâlik)
Seyyid Halil Dede (ö. 17 Şevval 1135/1723), babası Seyyid Mehmed Dede'nin ardından Kasımpaşa Mevlevî zâviyesi postuna geçen Sâlik mahlaslı şairdir.
Seyyid Yûsuf Nesîb Dede
Konyalı Seyyid Yûsuf Nesîb Dede, Kahire’de Siyâhî Mustafa Dede’den sikke giydi; Ankara ve Şam Mevlevîhânelerinde, ardından Yenikapı’da şeyhlik yaptı. Dîvânı ile Rişte-i Cevâhir adlı mensur eserin müellifidir.
Siyâhî Mustafa Dede
Kıbrıslı Siyâhî Mustafa Dede (ö. 1122/1710-11), Dânişî Ali Dede'nin terbiyesinde yetişen; Lefkoşa, Gelibolu ve Kahire Mevlevîhânelerinde postnişinlik yapan, neyzenliği ve mürettep Dîvânı ile tanınan Mevlevî şeyhidir.
Şeyh Abdullah Dede Efendi
Şeyh Abdullâh Dede Efendi Mahmûd Dede’den sonra bir müddet Galata Mevlevîhânesi’nde icrâ-yı meşîhat etti. Buraya şârih-i Mesnevî İsmâîl-i Ankaravî hazretleri ta’yîn olununca Abdi Dede, Kâsımpaşa’da mâlik olduğu bostânda bu mevlevîhâne binâs…
Şeyh Bahrî Dede
Şeyh Bahrî Dede (ö. 974/1566), Edirne’deki Koğacı Dede Zâviyesi’nden Bursa Muradiye’deki kendi zâviyesine uzanan irşad hayatı; melâmet tavrı, şiiri ve Sigetvar seferi anlatılarıyla tanınan XVI. yüzyıl sûfîsidir.
Şeyh el-Hâc Muhammed Dede Efendi
Şeyh el-Hâc Muhammed Dede Efendi, Bursa Cerrâhî çevresinde yetişen ve kaynakta “Gümüş Ayak” lakabıyla anılan derviştir; hayatına dair güvenilir kayıt şimdilik bu kısa kimlik bilgisiyle sınırlıdır.