tarikat.orgHAYATI VE TARİHTEKİ YERİ
Yenikapı’da yetişmesi
İstanbul Yenikapı’da, Mevlevî bir ailede doğdu. Babası Yenikapı Mevlevîhânesi şeyhi Ebûbekir Dede, annesi Kutbü’n-nâyî Osman Dede’nin kızı Sâide Hanım’dır. İlk öğrenimini babasından aldı; onun 1775’te vefatından sonra Halil Efendi’den Arapça, Farsça ve dinî ilimler okudu. Semâ meşk ederek mukabeleye katıldı ve ağabeyi Ali Nutkî Dede zamanında neyzenbaşı oldu.
Postnişinlik
1001 günlük çilesini tamamlayan Nâsır Dede, Ali Nutkî Dede’nin 1804’teki vefatından sonra Yenikapı Mevlevîhânesi’nin on dördüncü şeyhi oldu. 1814’te dergâhın vakıf işlerini yürütmekle de görevlendirildi. 23 Şubat 1821’de vefat ederek Mevlevîhâne haziresine defnedildi.
Musiki ve nota çalışmaları
Neyzenlik ve bestekârlığının yanında nazariyatçıydı. Tedkīk u Tahkīk 136 makam ile 21 usulü açıklar; Tahrîriyye kendi nota sistemini ve bu yazıyla kaydettiği dört besteyi içerir. Bu çalışmalar, III. Selim devrindeki musiki yazısı arayışlarının Mevlevîhâne içindeki güçlü halkasını oluşturur.
Eserleri
Ahmed Eflâkî’nin Menâkıbü’l-ârifîn tercümesi, Şerh-i Ta‘rîb-i Şâhidî, Ali Nutkî Dede’nin başlattığı Defter-i Dervîşân, musiki risaleleri ve yaklaşık 928 beyitlik Dîvân başlıca eserleridir. Dîvânın bilinen tek nüshası Süleymaniye Kütüphanesi Nâfiz Paşa 941’dedir; kaside, tarih, tahmis, murabba, gazel, rubâî, kıta ve müfredleri içerir.
Şiir dili
Dîvânında Mevlânâ, Yenikapı Mevlevîhânesi, semâ, musiki ve Mevlevî ahlâkı görünürdür. Bununla birlikte şiirleri yalnız tarikat terimleri toplamı değildir; rindâne ve âşıkane gazelleri, tarih manzumeleri, saray ve çevre şahsiyetlerine kasideleri de külliyatın parçasıdır.
