tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
50 sonuç · toplam 229 · “mevlevîhâne” · 1/3
01Abdî Dedezâde Seyyid Halil Efendi
Abdî Dedezâde Seyyid Halil Efendi (1024/1615–21 Zilhicce 1088/1678), Kasımpaşa Mevlevîhânesi’nin kurucusu Sırrî Abdî Dede’nin oğlu; ilim tahsiliyle Mevlevî terbiyesini birleştirerek zâviyenin postunu yaklaşık kırk altı yıl sürdüren şeyhtir.
Abdürrahim Künhî Dede
Abdürrahim Künhî Dede (1183/1769–1247/1831), Yenikapı Mevlevîhânesi’nde yetişen; Hicaz Mevlevî âyini ve Anberefşan makamıyla klasik mûsikiye katkıda bulunan, kudümzenbaşılıktan dergâh meşihatına yükselen Mevlevî şeyhi ve şairdir.
Âdem Dede
Antalyalı Âdem Dede (1591/92-1653), Hotin seferinin ardından Mevlevîliğe yönelen; İsmâil Ankaravî’den sonra Galata Mevlevîhânesi postuna geçen, Mesnevî dersleri, cömertliği ve sade Türkçe ilâhileriyle tanınan Mevlevî şeyhidir.
Ahmed Celâleddîn Dede (Baykara)
Ahmed Celâleddîn Dede (1853–1946), Gelibolu'da doğup Kahire Mevlevîhânesi'nde yetişen; Üsküdar ve Galata postlarında Mesnevî, mûsiki ve şiir geleneğini sürdüren son dönem Mevlevîliğinin başlıca temsilcilerindendir.
Ahmed Remzî Akyürek
Ahmed Remzî Akyürek (1872–1944), Kayseri'de yetişip Kütahya, Kastamonu, Halep ve Üsküdar Mevlevîhânelerinde hizmet eden; Mesnevî öğretimi, üç dilde şiiri, tercümeleri ve kütüphaneciliğiyle son dönem Mevlevî kültürünü taşıyan başlıca şahsiye…
Ali Nutkî Dede
Ali Nutkî Dede (1762-1804), Yenikapı Mevlevîhânesi’nde otuz yıl postnişinlik yapan; Şeyh Gâlib ve İsmail Dede’yi yetiştiren, Defter-i Dervîşân’ı başlatan Mevlevî şeyhi, şair, hattat ve bestekârdır.
Arzî Mehmed Dede
Ayıntablı Arzî Mehmed Dede (ö. 1075/1665), Âdem Dede’den sonra yaklaşık on iki yıl Galata Mevlevîhânesi postunda bulunan; Mesnevî dersleri, üç dilde şiiri ve edebî-mûsikîli çevresiyle tanınan Mevlevî şeyhidir.
Beşiktaşlı Şeyh Mehmed Memiş Dede
Şeyh Mehmed b. Ali, “Memiş Efendi” adıyla tanınan Mevlevî şeyhidir; Yûsuf Dede’den icazet almış, 1670’te Beşiktaş Mevlevîhânesi postuna geçmiş ve 1724’e kadar vaaz, Mesnevî ve irşad hizmetini sürdürmüştür.
Birrî Mehmed Dede
Birrî Mehmed Dede (1080/1669-70–1128/1715-16), Manisa Mevlevîhânesinde bin bir günlük çilesini tamamlayan; attarlıkla geçindiği için Attâr Birrî diye anılan, Dîvân ve Bülbüliyye müellifi Mevlevî şairdir.
Bursa Mevlevî Şeyhi Mehmed Dede
Mehmed Dede (ö. 1114/1702), Pervâne Sâlih Dede’nin oğlu olarak Bursa Mevlevîhânesinde yetişen; Niyâzî-i Mısrî’nin terbiyesinden geçen, Mesnevî okumaları ve Pendârî Ahmed Dede ile İbrâhim Râkım Efendi gibi isimleri yetiştirmesiyle tanınan üç…
Esrâr Dede
Esrâr Dede (1749-1797), Şeyh Gâlib'in müridi ve yakın dostu; Dîvânı, Tezkire-i Şuarâ-yı Mevleviyye, Mübâreknâme ve Fütüvvetnâme'siyle Galata Mevlevîhânesi'nin edebî hafızasını taşıyan şair ve tezkirecidir.
Fasîh Ahmed Dede
Fasîh Ahmed Dede (ö. 1111/1699), Dîvân-ı Hümâyun ve Fâzıl Ahmed Paşa’nın hazine kâtipliğinden ayrılarak Gavsî Dede’ye intisap eden; çilesini Galata Mevlevîhânesi’nde tamamlayan, Türkçe ve Farsça şiirleriyle hat ve inşâ eserleri bırakan Mevl…
Halil Efendizâde Seyyid Mehmed Mevlevî
Seyyid Mehmed Efendi (ö. 1130/1718), babası Seyyid Halil Efendi'den Mevlevî terbiyesi almış ve Kasımpaşa Mevlevîhânesi postnişinliğini sürdürmüştür.
Hammâmîzâde İsmail Dede Efendi
Hammâmîzâde İsmail Dede Efendi (1778-1846), Yenikapı Mevlevîhânesi'nde yetişen; âyin-i şeriflerden büyük formlu bestelere ve şarkılara uzanan geniş repertuvarıyla XIX. yüzyıl Osmanlı musikisinin merkez ismidir.
Hüseyin Fahreddin Dede
Hüseyin Fahreddin Dede (10 Muharrem 1271 / 3 Ekim 1854, Beşiktaş Mevlevîhânesi – 21 Ramazan 1329 / 15 Eylül 1911); Mevlevî şeyhi, şair, bestekâr ve XIX. yüzyılın büyük ney virtüozlarından biri . Rauf Yektâ, Ezgi ve Arel'in hocasıdır.
İsmâil Rusûhî Ankaravî
İsmâil Rusûhî Ankaravî (ö. 1041/1631, İstanbul); yirmi bir yıl Galata Mevlevîhânesi şeyhliği yapmış, Mesnevî şerhiyle “Hazret-i Şârih” unvanını kazanmıştır. Bayramî ve Halvetî iken göz tedavisi için gittiği Konya'da Mevlevî olmuştur.
Kâtip Muhammed Efendi
Kâtip Muhammed Efendi (yaklaşık 1554–1563, ö. 1646-47), yeniçeri kâtipliğiyle tanınan ve 1598'de Yenikapı Mevlevîhânesi'ni açan Osmanlı devlet görevlisi ve Mevlevî muhibbidir.
Kutbü'n-nâyî Osman Dede
Kutbü'n-nâyî Osman Dede (1652-1729), Galata Mevlevîhânesi'nde neyzenbaşı, Mesnevîhan ve postnişin olarak hizmet eden; Mi‘râciyye'si, dört Mevlevî âyini ve geliştirdiği nota yazısıyla Osmanlı musiki tarihinin başlıca isimlerindendir.
Mevlevî İsmail Efendi
Mevlevî İsmail Efendi (ö. 1041/1631-32), Ankara’dan yetişmiş; Galata’daki İskender Paşa Mevlevîhânesi’nde Mesnevî okutup Mesnevî’ye şerhler yazmış âlim ve Mevlevî dedesidir.
Nâcî Ahmed Dede
Nâcî Ahmed Dede (ö. 4 Rebîülâhir 1123/1711), Âdem Dede'den Mevlevî terbiyesi alan; Beşiktaş, Galata ve otuz üç yıl Yenikapı Mevlevîhânesinde postnişinlik yapan divan şairidir.
Nazmî Hasan Dede
Nazmî Hasan Dede (ö. 1125/1713), Saraybosna'dan yetişip Kahire Mevlevîhânesi'nde postnişinlik ve vâizlik yapan, Nazmî mahlasıyla şiir söyleyen Mevlevî şeyhidir.
Neccâr-zâde Mustafa Rıza Efendi
Neccâr-zâde Mustafa Rıza Efendi (1679-1746), Celvetiyye'de Mustafa Fenâyî'nin; Nakşibendiyye-Müceddidiyye'de Arap-zâde Muhammed İlmî'nin terbiyesinden geçti. Beşiktaş Mevlevîhânesi şeyhi Mehmed Memiş Efendi'den Mesnevî icazeti aldı; tekkesi…
Neşâtî Ahmed Dede
Neşâtî Ahmed Dede (ö. 1085/1674-75), Ağazâde Mehmed'den Mevlevî terbiyesi alan; Edirne Mevlevîhânesi postnişini, Türkçe-Farsça şiirleri ve eserleriyle tanınan şairdir.
Nu‘mân Dede
Sultanzâde Halil Nu‘mân Dede, Galata Mevlevîhânesi postnişinliğinin ardından evini vakfederek Üsküdar Mevlevîhânesi'ni kuran Mevlevî şeyhidir.