ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
40 sonuç · toplam 1128 · “ilâh” · 1/2
01Abdullah-ı İlâhî
Abdullah-ı İlâhî (Molla İlâhî, Simavî; ö. 896/1491), Ubeydullah Ahrâr'a intisap edip Nakşibendiyye'yi Anadolu ve Rumeli'de yayan mutasavvıf; Şeyh Bedreddin'in Vâridât 'ının ilk şârihidir.
Nizâmeddin Evliyâ
Nizâmeddin Evliyâ (Bedâûn – 18 Rebîülâhir 725 / 3 Nisan 1325, Gıyâspûr); Hindistan'da Çiştiyye'nin önde gelen şeyhlerinden ve Nizâmiyye kolunun pîri . Yetiştirdiği 700 halife ile Çiştiyye'yi Hindistan'ın en yaygın tarikatı hâline getirmişti…
Miyân Mîr
Miyân Mîr (957/1550, Sivîstan – 7 Rebîülevvel 1045 / 21 Ağustos 1635, Lahor); Kādirî şeyhi. Vahdet-i vücûdu Hint alt kıtasında en etkili savunan sûfîlerden ; Bâbürlü hânedanının dört kuşağı ona bağlıydı. Amritsar'daki Altın Mâbed'in temel m…
Abdülahad Nûrî Sivâsî
Abdülahad Nûrî Sivâsî (1594/95-1651), Abdülmecid Sivâsî’nin ilmî ve tasavvufî terbiyesinde yetişen; Midilli’den İstanbul’a uzanan irşadı, Mehmed Ağa Tekkesi, selâtin camilerindeki vaazları, Kadızâdelilere karşı kaleme aldığı risaleleri ve D…
Âdem Dede
Antalyalı Âdem Dede (1591/92-1653), Hotin seferinin ardından Mevlevîliğe yönelen; İsmâil Ankaravî’den sonra Galata Mevlevîhânesi postuna geçen, Mesnevî dersleri, cömertliği ve sade Türkçe ilâhileriyle tanınan Mevlevî şeyhidir.
Ali Senâî Efendi
Ali Senâî Efendi (ö. 1200/1786), Edirne’de doğan, Keşan’da babası Süleyman Zâtî’nin terbiyesinde sülûkünü tamamlayan; Edirne’de kendi adıyla anılan dergâhta irşad eden ve mürettep Dîvân-ı İlâhiyyât bırakan Celvetî-Hakkî şeyhidir.
Çapkun Dede (Şeyh Sâlih)
Şeyh Sâlih, kaynakların “Meczûb-ı İlâhî Çapkun Dede” başlığıyla andığı; süratli hareketleri sebebiyle bu lakabı taşıyan, vaktini ilim tahsiline ayırmış ve çevresinde güven telkin etmiş bir derviştir. Cemâziyelevvel 1112/Ekim-Kasım 1700’de v…
Ebû Nasr Abdullah b. Ali es-Serrâc et-Tûsî
Ebû Nasr es-Serrâc et-Tûsî (ö. 378/988), el-Lüma‘ adlı eseriyle erken sûfî mirasını Kur’an, sünnet, makamlar, hâller, semâ ve tasavvufî ıstılahlar etrafında derleyen en önemli klasik müelliflerden biridir.
Emîr Ahmed Buhârî
Emîr Ahmed Buhârî (ö. 922/1516), Abdullah-ı İlâhî’nin İstanbul’daki halifesi; Fatih ve Ayvansaray çevresindeki tekkeleri, yetiştirdiği halifeler ve metin ağıyla erken Osmanlı Nakşibendîliğini kalıcı kuruma dönüştüren sûfîdir.
Eşrefoğlu Rûmî
Eşrefoğlu Rûmî (ö. 874/1469-70), Hacı Bayrâm-ı Velî yanında yetişip Hüseyin el-Hamevî’den Kādirî hilâfeti alan; İznik’te Eşrefiyye’yi kuran, Müzekki’n-nüfûs ve ilâhileriyle Türk tasavvuf dilini derinden etkileyen mutasavvıf şairdir.
Eyyûb Şeyhi Yahyâ Efendi
Şeyh Yahyâ Efendi (1054/1644-1109/1698), Kastamonulu Şeyh Şaban’ın oğlu; Miftâhîzâde Ahmed Efendi’den sülûkünü tamamlayıp Eyüp Hâce Sa‘deddin Zâviyesi postunu sürdüren, Azapkapı ve Eyüp Sultan camilerinde vaizlik yapan Halvetî şeyh ve ilâhi…
Fasîh Ahmed Dede
Fasîh Ahmed Dede (ö. 1111/1699), Dîvân-ı Hümâyun ve Fâzıl Ahmed Paşa’nın hazine kâtipliğinden ayrılarak Gavsî Dede’ye intisap eden; çilesini Galata Mevlevîhânesi’nde tamamlayan, Türkçe ve Farsça şiirleriyle hat ve inşâ eserleri bırakan Mevl…
Hâfız-ı İzmidî
Hâfız-ı İzmidî, Hüdâyî Âsitânesi şeyhi Rûşenî Efendi'ye intisap eden; İbnü'l-Arabî tercümeleri ve Seyyid mahlaslı ilâhileri bulunan Celvetî müelliftir.
İbnü’l-Fârız
İbnü'l-Fârız (576/1181 – 632/1235), “sultânü'l-âşıkīn” diye anılan Mısırlı mutasavvıf şair; Mukattam dağında ve Mekke çöllerinde çile çıkarmış, ilâhî aşkı şarap ve sevgili diliyle anlatan Tâiyye ile Hamriyye kasideleri asırlarca hem şerhedi…
İbrâhim Hâs Efendi
İbrâhim Hâs Efendi, Hasan Ünsî’nin önde gelen halifesi; şeyhinin söz ve menkıbelerini derleyen, bin bir ilâhilik divanı ve tasavvufî mektuplar bırakan Halvetî-Şâbânî müelliftir.
İbrâhim Tennûrî
İbrâhim Tennûrî (Sivas veya Amasya – 887/1482, Kayseri); Bayramiyye-Şemsiyye tarikatının Tennûriyye kolunun kurucusu , mutasavvıf-şair. “Kahrın da hoş lutfun da hoş” ilâhisi bugün de okunmaktadır.
İbrâhim Zâhid Geylânî
İbrâhim Zâhid Geylânî, Halvetiyye–Cerrâhiyye ortak silsilesinin halvetî öncesi halkalarındandır. Kayıtları Lâhîcân çevresiyle ilişkilendirilir. Kişi dosyasında hayatı, irşad bağlantıları ve gelenek içinde kendisine nispet edilen anlatılar g…
Kāimî Şeyh Hasan Efendi
Kāimî Hasan Efendi (ö. 1091/1680-81), Öziçeli Muslihuddin'den Halvetî terbiyesi alan; Saraybosna Silahdar Paşa Zâviyesi ve İzvornik çevresinde yaşayan şair ve cifr müellifidir.
Muhammed Fenâî Efendi
Muhammed Fenâî Efendi (ö. 1728), Ümmî Sinanzâde Hasan Efendi’nin halifesi; İstanbul’da Akbaba Mescidi çevresinde zikir halkası kuran Sinânî-Halvetî şeyhi ve ilâhi şairidir.
Nazmîzâde Şeyh Abdurrahman Refî‘â Efendi
Nazmîzâde Şeyh Abdurrahman Refî‘â Efendi (ö. 13 Receb 1132/21 Mayıs 1720), babası Nazmî Mehmed Efendi’den Halvetî terbiyesi alan; Yavaşça Mehmed Ağa Zâviyesi ile Bayezid Camii kürsüsünde hizmet veren vaiz, şeyh ve ilâhi şairidir.
Odabaşı Şeyh Mustafa Fenâyî Efendi
Şumnu doğumlu Mustafa Fenâyî Efendi, yeniçeri ocağındaki hizmetinden sonra Selâmî Ali Efendi'ye intisap eden Celvetî şeyhi ve ilâhi şairidir.
Ömer Halvetî
Ömer el-Halvetî (Lâhîcân – 800/1397, Tebriz); Halvetiyye tarikatının pîri . Halveti sevdiği için “Halvetî” denmiş; esmâ-i seb'a zikri ve dört terkli dâl tâcı ona nisbet edilir. Kırk erbaîn çıkardığı rivayet edilir.
Sadreddin Konevî
Sadreddin Konevî (606/1209 dolayları – 673/1274), Muhyiddin İbnü'l-Arabî'nin en yakın takipçisi ve vahdet-i vücûd düşüncesinin ondan sonraki en önemli temsilcisi; tasavvufu “ilm-i ilâhî” olarak tanımlayarak metafizikle buluşturan Konyalı sû…
Selânikli Şeyh Süleymân Efendi
Selânikli Süleyman Efendi, Zührî Ahmed Efendi’nin mürşidi; Gülşen-i Kerâmât adlı eserin ve tasavvufî ilâhilerin sahibidir.