tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
34 sonuç · “Vakfe”
01Bozanzâde Mahmud b. Ahmed
Bozanzâde Mahmud b. Ahmed (ö. Şevval 983/Ocak-Şubat 1576), İskilip’te doğan; Ebüssuûd Efendi’den mülâzemet alıp onun fetva kâtipliğini yapan, Rodos ve Manisa müftülüklerinde bulunan, Ebüssuûd fetvalarını güvenilir bir mecmuada toplayan ve kitaplarını Fâtih Camii’nde vakfeden Osmanlı âlimidir.
Mehmed Muhyiddin Üftâde
Mehmed Muhyiddin Üftâde (900/1495 civarı, Bursa – 12 Cemâziyelevvel 988 / 25 Haziran 1580); Aziz Mahmud Hüdâyî'nin mürşidi. Seyrüsülûk usulünde celveti esas aldığı için Celvetiyye'nin pîri sayılabilir. Kanûnî'nin vakfetmek istediği köyleri reddetmiştir.
Nu‘mân Dede
Sultanzâde Halil Nu‘mân Dede, Galata Mevlevîhânesi postnişinliğinin ardından evini vakfederek Üsküdar Mevlevîhânesi'ni kuran Mevlevî şeyhidir.
Şah Ali Efendi
Şah Ali Efendi (ö. yaklaşık 960/1553), Şeyh Vefâ, Emir Buhârî, Cemâl Efendi ve Sünbül Sinan çevreleriyle temas kurmuş; Nakşibendî yolu tercih ederek Ayasofya'da ders veren ve kitaplarını talebeye vakfeden Osmanlı âlimidir.
Vakfe
Duraklama, duraksama. tas. İki makam arasında kalma, burada mahpus olma (kı; iFM). Bunun sebebi, bir önceki makamın gereklerinin tam olarak yerine getirilmemesi, o makama hakkının verilmemiş olması, bu yüzden de bir sonraki makama yükselme liyakatının ve ehliyetinin kazanılmamış olmasıdır. İki makam arasında hapsolup kalana vâkıf denir. Vakıa/Vaki i. ar. (g3 وا — 483) Olay, olgu. tas. a Misal ya da hitap yoluyla o âlemden kalbe gelen mana, mübeşşire (tEM). b Halvette zikir ve ibadetle meşgul olan sâlik kendini kaybedip çevresiyle ilgiyi kesince bazı hakikatlere vâkıf olur. Uykuyla uyanıklık arasında meydana gelen bu hale vakıa denir. Şayet bu hal huzur halindeyken meydana gelirse ona mükâşefe denir. Vakıa sâlikin mana âleminde gördüğü şeylerdir. Bir çeşit rüya görmeye benzer. Fakat ondan farklıdır. Sari vakiayi kafir de mümin de görebilir. Manevi vakıayı yalnızca mümin görür. Süfiler manevi meselelerine ve ruhi müşkillerine de vakıa derler. Fakat genellikle vaki niteliğindeki müşkiller halledilemez. Vâlih Ne güzel vâkıadır ki açıp can gözünü Hab-1 gaflette geçen ömrümü rüya gördüm Zati
Arafat vakfesi
Haccın temel rüknü olarak zilhiccenin dokuzuncu günü Arafat sınırları içinde belirli süre bulunma. Vakfe öğle vaktinden bayram sabahının fecrine kadar geçerli zaman diliminde yapılır; uygulamanın efdal vakti ve Müzdelife’ye hareket ayrıntıları mezheplere göre açıklanır. Arafat vakfesini kaçıran kimse o yıl hacca yetişmiş sayılmaz.
Şeyh Murad Türbesi, Nişancılar (Eyüp)
İstanbul · Türkiye · 1 Nisan 1755'te vefat edip defnedildiği yer; mensup olduğu bu Nakşibendî türbesine bazı kira gelirlerini vakfetmiş ve vakıflarıyla ilgili bir defter düzenlemiştir. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası İzzî Süleyman Efendi : İzzî Süleyman Efendi (ö. 1755), 1744-1752 olaylarını yazan Osmanlı vak‘anüvisi; Şeyh Ali Efendi’den Nakşibendî hilâfeti alan ve Şeyh Murad Tekkesi için 1748’de kapsamlı bir vakıf kuran bürokrat, şair ve hattattır.
Yâkub Paşa Tekkesi
Amasya · Türkiye · Halk arasında Çilehâne Tekkesi diye anılan, 815/1412’de Halvetiyye’ye meşrut olarak kurulan tekke; doğrudan onun için yaptırılıp vakfedilmiştir. Mescid, tevhidhâne, şeyh odası, halvethâneler ve derviş hücrelerinden oluşur; tevhidhânenin batısındaki türbe kısmında medfundur. Türbenin dehlize açılan hâcet penceresinin üzerinde, içeride yatanlara dair bir kitâbe bulunur.
Galata Mevlevîhânesi
İstanbul, Beyoğlu · Türkiye · Şeyh Gâlib'in 1791'de postnişin olduğu ve Esrâr Dede'nin intisap edip kazancı dedeliğe yükseldiği dergâh; 1797'de vefat edince hazîresine, Fasîh Ahmed Dede'nin yanına defnedildi. Tezkiresinin bir nüshasını buraya vakfetmiştir.
Müftü Ali (Zenbilli Ali) Efendi Camii
İstanbul · Türkiye · Zenbilli Ali Efendi tarafından mescid olarak yaptırılmış, 932'de (1525-26) cami haline getirilmiştir. Yakınında bulunan ve 1960'ta ortadan kaldırılan Müftü Hamamı'nın geliri bu camiye, mescide ve mektebe vakfedilmiştir.
Medine
Medine · Suudi Arabistan · 80 (699) veya 83'te (702) doğduğu, siyasetten uzaklaşıp kendini ilme vakfettiği ve vefat ettiği şehir; Ebû Hanîfe ile ilmî münakaşalarından biri burada geçmiştir. İlişkili kişi dosyası Ca‘fer es-Sâdık : Ca‘fer es-Sâdık (ö. 148/765), Medine’de yetişen Ehl-i beyt imamı, güvenilir hadis râvisi ve müctehid fakih; zühd, ilim ve mârifet mirasıyla Nakşibendiyye, Bektaşiyye ve başka irşad silsilelerinde müşterek halka kabul edilen büyük İslâm âlimidir.
Abdürrahim Karahisârî'nin mescidi ve kitap vakfı
Afyonkarahisar · Türkiye · 888 (1483) yılında Karahisar'da tanzim ettirdiği vakfiyeyle servetini ve kitaplarını Afyon'da yaptırdığı mescide vakfetti. Kaynak mescidin adını ve mevkiini vermez; koordinat şehir düzeyindedir. İlişkili kişi dosyası Şeyh Abdurrahim Karahisârî : Abdürrahim Karahisârî, Akşemseddin'in yakınında yetişen Bayramî-Hamzavî çevre öncesi halifelerden; Vahdetnâme ve diğer telifleriyle XV. yüzyıl tasavvuf dilinin önemli müelliflerindendir.
Gerede'deki tekkesi
Gerede, Bolu · Türkiye · Hilâfetinden sonra Gerede'de açtığı ve kaynağın otuz altı yıl irşad faaliyetinde bulunduğunu bildirdiği tekke. Vefatında tekkenin hazîresine defnedildi. Maliye Nâzırı Gazi Ahmed Muhtar Paşa tekkeye iki ocaklı bir su değirmeni vakfetmiştir. Halifeleri aracılığıyla Nevrekop, İstanbul, Bolu, Kütahya ve Uşak'a uzanan ağın merkezi burasıdır. Kaynak tekkenin mahalle veya sokak adresini vermediğinden koordinat üretilmemiştir; sayfadaki mevcut biyografi bu çekirdeği bugünkü Seviller Mahallesi'ndeki Aşağı Tekke çevresiyle eşleştirir, fakat bu eşleştirme kaynak metnin dışındadır.
Buhara
Buhara · Özbekistan · Semerkant, Taşkent ve Karşı ile birlikte dükkân, bahçe, köy, mezraa ve sulama kanalı satın alıp bir kısmını vakfettiği şehirlerden. İlişkili kişi dosyası Ubeydullah Ahrâr : Ya‘kūb-i Çerhî'nin müridi Ubeydullah Ahrâr, Nakşibendiyye'yi Mâverâünnehir'de güçlü bir sosyal, ekonomik ve siyasî irşad ağına dönüştürdü.
İstanbul
İstanbul · Türkiye · İleri yaşlarında birçok defa gittiği ve Kanûnî Sultan Süleyman'ın davet edip hürmet gösterdiği şehir; vakfetmek istediği köyleri burada reddetmiştir. İlişkili kişi dosyası Mehmed Muhyiddin Üftâde : Mehmed Muhyiddin Üftâde (ö. 1580), Bursa’da yetişen, Hızır Dede yanında sülûkünü tamamlayan ve Aziz Mahmud Hüdâyî’yi yetiştiren Celvetiyye pîridir.
Etyemez Tekkesi ve Mescidi
İstanbul · Türkiye · Yapı, fetihte bulunduğu kaydedilen Buharalı Ömer oğlu Şeyh Derviş Mirza Bahâ tarafından mescid olarak vakfedilmiştir. 886/1481 tarihli vakfiye kaydı verilir. Hadîkatü’l-Cevâmi‘nin 1987 neşir notu, tekke-mescidin son dönemde Sa‘diyye zâviyesi olarak kullanıldığını ve Kadem-i Şerif Tekkesi diye anıldığını belirtir. Böylece ilk bânilik kaydı ile sonraki tarikat aidiyeti aynı döneme aitmiş gibi gösterilmez.
Sahenpâl Nevşâh Gencbahş Türbesi
Sahenpâl · Pakistan · Nevşâhiyye'nin pîr makamı; Şah Cihan'ın iki köy vakfettiği ve yıllık toplantıların yapıldığı ziyaret merkezi. Kişi, kol ve eser bağlantıları aynı içerik ağı içinde gösterilir. Yapıyla ilişkili kişi Hâci Muhammed Nevşâh Gencbahş (1552–1654), Şah Süleyman Nûrî Bâlvâlî’den hilâfet alıp Sahenpâl’i merkez edinen; oğulları ve Kâbil, Keşmir, Kandehar halifeleri aracılığıyla Kādiriyye’nin Nevşâhiyye kolunu kurumsallaştıran Pencaplı mürşiddir. Kayıt, Hâci Muhammed Nevşâh Gencbahş’in hayat güzergâhındaki bu yapıyla ilişkisini izlemek üzere kişi dosyasına bağlanmıştır.
Düğümlü Baba Tekkesi
İstanbul · Türkiye · İki ad, tek yapı Sultanahmet'teki tekke kaynaklarda Arabacıbaşı Tekkesi ve Düğümlü Baba Tekkesi adlarıyla anılır. Bunlar iki ayrı mekân olarak çoğaltılmamıştır. İsmail Sâdık Kemal Paşa'nın onarımı Vecihipaşazâde İsmail Sâdık Kemal Paşa, 1866'da vefat eden Düğümlü Baba adına tekkeyi ve müştemilâtını tamir ettirdi. 1081 kitaptan oluşan özel kütüphanesini buraya bağışlayarak vakfetti; koleksiyon 1965'te Süleymaniye Kütüphanesi'ne taşındı. 1924-25 postu Sefîne cetvelinde Düğümlü Baba Tekkesi Rifâiyye altında, Pazartesi gecesi âyini ve Şeyh Şihâb Efendi postuyla kayıtlıdır.
Nevşâhiyye: Pencap'tan Keşmir, Kâbil ve Kandehar'a
Sahenpâl merkezi, aile postu ve bölgesel halifeler üzerine kişi, eser, mekân ve silsile bağlantılarını birleştiren ayrıntılı dosya.
İzzî Süleyman Efendi ve Şeyh Murad Tekkesi Vakfı
İzzî Süleyman Efendi’nin Şeyh Ali Efendi’ye intisabı ile Şeyh Murad Tekkesi için kurduğu vakfın kişi, mekân ve hizmet ağını kaynak katmanlarıyla inceler.
Selâmî Ali Efendi ve Üsküdar'da Celvetî Hayır Coğrafyası
Selâmî Ali Efendi'nin Bağlarbaşı, Bülbülderesi, Acıbadem ve Bulgurlu çevresinde kurduğu yapı ağını; Üsküdar'ın Celvetî hafızası ve kaynaklardaki Kısıklı/Fıstıklı farkıyla birlikte ele alır.
IV. Mehmed Devrinde Saray, Cami, İlim ve Vakıf
IV. Mehmed devrinin dinî ve kültürel kurumlarını cülûs merasimi, selâtin camisi, ilmî meclis, saray düğünü ve vakıf kütüphanesi üzerinden birlikte okuyan tarih dosyası.
RIBAT VE TEKKELERDEKİ SÛFİLERİN ÖZELLİKLERİ
Avârifü’l-Maârif · 15. bölüm · Bil ki; rıbat ve tekkelerin (mânevi bir eğitim müessesesi olarak) te’sisi, hidayet üzerindeki İslâm ümmetinin bir süsü (iftihar tablosudur). Rıbat ve tekkelerde yaşayan sûfilerin,
YEMENİN FAYDA VE ZARARLARI
Avârifü’l-Maârif · 42. bölüm · Sûfinin niyetinin güzelliği, maksadının sağlamlığı, ilminin derinliği ve amellerdeki edebe tam riâyeti sâyesinde, âdet gibi görülen işleri ibâdet olur. Sûfi, bütün vaktini ve hayat
Sayfalar 51–57
Muzaffer Ozak Külliyatı · her yaptıgını görür, her söylediğini işitir, her niyetini bilir. Onun için, sen de ona ibadet, tâ'at, sadakat, hayır ve hasenât ile yaklaş ki, Habib-i edib-i Kibriyâ'ya lûtfolunan
Sayfalar 48–55
Muzaffer Ozak Külliyatı · Hz. Omer, çocuğa cevaben cinayeti işlediğini söyledin. Sana islâm şeriatında kısas lâzım geldi buyurdular. Delikanlı hükmü şer'iye göre öldürülecegini bildigi halde evvelki sükûnet
Sayfalar 81–87
Muzaffer Ozak Külliyatı · o ll Sebilss Ve min-en-nâsi men yeşriy netseh-ubtiga e merdatillahi vallahu râ 'utun bil-ibâd... El-Bakara: 201 (Insanların öylesi vardır ki, Allahu tâlâ'nın rizası uğruna öz nefsi
Sayfalar 77–84
Muzaffer Ozak Külliyatı · Yunus Isa Uzeyir incil Lokman Zülkarneyn » Muhammed Mustafa aleyhissalâtü ves-selâm (Kur'an-1kerimde ismi geçmemekle beraber Şit aleyhisselâma da 50 suhuf nâzil olmuştur.) Lâm Bunl
Sayfalar 106–111
Muzaffer Ozak Külliyatı · öyle bir âlem açılır ki, bu âlemi seyr-ü temaşa ederken ölüm acısını duymazlar. Zira, âşıklara ölüm bâbında vuslât-ı cemal, hayatlarında ise makam-ı kemal vardır. Bunun için, mü'mi
Sayfalar 133–140
Muzaffer Ozak Külliyatı · yatıyor ve biraz sonra da onu bu son yolculuğuna hazırlayacaksınız, amel sandığı olan mezarında amelleriyle başbaşa kalacak... Onun haline bakın da ibret alın, bu dünya âleminde bo
Sayfalar 166–172
Muzaffer Ozak Külliyatı · Innallâh'ester& min-el-mü miniyne enfüsehüm ve emv&lehum bi-enne le hüm-ül-cenneh yukatilûne fi sebilillahi fe-yaktülüne ve yuktelûne vâ'den aleyhi hakkan fit-Tevrati vel-inciyli v
Sayfalar 235–242
Muzaffer Ozak Külliyatı · Ey âşık-ı sadık, ey hak ve hakikate talip!... Bilmiş ol ki, insanlar dört kısımdırlar: 1. Insan-1 hayvani (yani, insan suretindeki hayvan demektir.) Insan-1 şeytani (Yani, insan su
Sayfalar 249–255
Muzaffer Ozak Külliyatı · (Onlar ki, iftira edildiklerinden habersiz, hür ve afif mü' min kadınlara isnat ve iftira ederler. Dünyada da âhirette de Allahu talâ'nın rahmetinden tardedilmiş, ilâhi lâ'nete uğr
Sayfalar 347–352
Muzaffer Ozak Külliyatı · daha iyi duydukları bu Hadis-i şerif ile sabit iken, Diyanet İşleri Başkanlığının Allahın velilerine nasıl dili varıp ta ÖLÜ diyebildigi cidden şaşılacak ve acınacak bir haldir. Di