tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
153 sonuç · toplam 153 · “Huy” · 1/7
01Huy
Mîzâc, tabiat, ahlâk. İbâdetleri az olan bir kul, iyi huyu ile kıyâmette yüksek derecelere kavuşur. Bir kulun ibâdetleri çok olsa da, kötü huyu, onu Cehennem'in dibine götürür; bâzen küfre götürür. (Hadîs-i şerîf-Berîka) İy huyları tamamlam…
Huyelâ
Harbde düşmana karşı tekebbür etmek (büyüklenmek, üstün görünmek), kibirlenmek.
Kötü Huy
Dînin ve aklın beğenmediği huy. İnsanların hiç çekinmeden, sıkılmadan yaptıkları günah, kötü huylu olmaktır. (Hadîs-i şerîf-Berîka) Sıcak su buzu erittiği gibi, iyi huy da, hatâları eritir.Sirke balı bozduğu gibi, kötü huy; hayrâtı, hasenât…
Hay’dan Gelen Hû’ya Gider
Burada Hayy, Allah: Hû, yine Allah demektir. Bu şekliyle mana “Allah’tan gelen, Allah’a gider” şeklinde olur. Veren de Allah’tır, alan da… Bu atasözü, daha ziyade, tesadüfen ele geçen, bedavadan emek sarfetmeden kazanılan şeyin değeri bilin…
Bursalı Hilmî Mehmed Efendi
Bursalı Hilmî Mehmed Efendi (ö. 1133/1720-21), Eşrefî çevresine mensup Ali Dede’nin oğlu; Leysîzâde’den Hamza Bey Medresesi’ne uzanan uzun tedris hayatı, yumuşak huyu ve Emir Sultan civarındaki kabriyle tanınan Osmanlı müderrisidir.
Mustafa Hâki Tokâdî
Mustafa Hâki Tokâdî (1855–1920), Şiranlı Mustafa Rûmî’nin halifesi; Tokat’taki irşadının yanı sıra mebusluk ve Meclis-i Meşâyih üyeliği yapan, Mustafa Takî Sivasî ile İhramcızâde İsmail Hakkı’yı yetiştiren Hâlidî şeyhidir.
Oflu Hasan Fehmi Efendi
Oflu Hasan Fehmi Efendi (1851-1909), Fâtih Camii dersiâmı ve Meclis-i Meşâyih üyesi olarak kaydedilen geç Osmanlı devri âlimidir.
Şeyh Ali Fakrî Efendi
Ali Fakrî Efendi, Sa‘diyye’den hilâfet sahibi; Nakşibendî, Rifâî ve Sünbülî çevreleriyle de irtibat kuran, Seyyid Ahmed Buhârî Dergâhı şeyhi, Meclis-i Meşâyih üyesi, şair ve müelliftir.
Şeyh Ali Rızâ b. Şeyh Emin Efendi
Şeyh Ali Rızâ Efendi (d. 1854), Üsküdarlı bir şeyh; Sa‘dî ve Nakşibendî icâzetleri, Seyyid Ahmed el-Buhârî Dergâhı’ndaki görevi ve Meclis-i Meşâyih üyeliği sicilinde kayıtlıdır.
Şeyh Ali Şemseddin Efendi
Şeyh Ali Şemseddin Efendi (d. 1853-54), Yazıcızâde ailesine mensup; Üsküdar Şeyh Fethî Efendi Dergâhı’nda Sa‘dî erkânını sürdüren ve Meclis-i Meşâyih üyeliği yapmış şeyhtir.
Şeyh Mehmed Gülşen Efendi
Şeyh Mehmed Gülşen Efendi (d. 1866), Aziz Mahmud Hüdâyî Âsitânesi postnişini; 1914’ten itibaren Meclis-i Meşâyih üyeliği ve reisliği yapmış İstanbul şeyhidir.
Eser ve metin izi
Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî · Huyeş hûn guşte ez huy-i Muhammed 1156 Halid el-Bağdadî’nin doğum tarihine ilişkin farklı rivayetler söz konusudur. Bu tarihlemelerden bir kısmı şöyledir. 1182/1768, 1186/1772, 1190/1776, 1191/1777, 1192/1778, 1197…
Eserleri ve metinleri 5
Neccâr-zâde Mustafa Rıza Efendi · Bunun için şuraya buraya müriicaatla iz'iic u inziiica ne hiicet." haberiyle beraber cihe tin beratını kendisine göndermiştir. Asar-ı aliyyeleri: Muhtasaru'l-Velaye Tercümesi. Neccar-zade Şeyh Rıza Efendi…
Sefer der vatan
Kişinin kötü huylardan iyi huylara doğru iç yolculuğu. Hâcegân-Nakşibendî geleneğinin on bir ilkesi arasında sayılır; nispet ve yorumlarda kaynaklar arasında farklılık bulunabilir.
Afet
ç. Afat Musibet, bela, zarar, ziyan. tas. a Kötü huylardaki tehlikeler ve zararlar; örn. gıybet afeti, yalan afeti, şöhret afeti. b Organların ahlak dışı yollarda ve günaha yol açacak biçimde kullanılması; örn. dilin afeti yalan söylemek, k…
Ahlak
ع Huluk, Huy. Huylar, beşeri davranışlar. tas. Huluk, nefsin bir melekesi olup o sayede fiiller, düşünüp taşınmaya ihtiyaç göstermeden kolaylıkla meydana gelir. Biri güzel, diğeri çirkin olmak üzere ahlak iki kısımdır. İlkine ahlak-i hamide…
Âlem
Kâinat; Allah dışında yaratılmış bütün varlıklar. Kelime ayrıca ortak bir niteliğe sahip varlıkların meydana getirdiği topluluk için kullanılır: insanlar âlemi, ruhlar âlemi ve hayvanlar âlemi gibi. Âlem, yaratıcısına işaret eden bir eser v…
Ashab-ı suffe
1. Medine'de Hz. Peygamber'in mescidinin sofasında Oturan ve tasavvufta süfilerin ilk temsilcileri kabul edilen fakir sahabeler. tbn Mesud, Bilâl Habeşi, Selman Fârisi, Ebu Hureyre, Ebu Zer suffa ehlindendir. Ashab-ı şekavet Cehennemlikler,…
Aşk
Sevginin insanın bütün varlığını kuşatan en ileri derecesi. Tasavvuf dilinde aşk, sâliki benlik iddiasından çıkarıp sevgilinin iradesine yönelten güçlü muhabbeti; varlığın yaratılışındaki sevgi sırrını ve Hakk’a kavuşma arzusunu anlatır. Se…
Behlül
ل) 414) Bühlül veya Pehlül. s. ar. Saf, güleç (dahhâk), safderun, budala, 2. tas. Meczup, mecnun, ehl-i cezbe. Behlüller tam zamanında söyledikleri vecize ve hikmetlerle insanları uyardıkları gibi anlamlı hal ve hareketleriyle de onlara der…
Cah
(e (جا Resmi makam, sosyal mevki, itibar, şan, şöhret. tas. a İnsanların kalplerine malik ve hâkim olmak, onların Saygısını ve itaatini beklemek, Insanlar katında saygın kişi olmak için çalışmak tasavvufta makbul bir şey değil- Süfiler hubb…
Cam
Çiy. Kadeh, kâse. 2. tas. a Haller. b İçi marifetle dolu olan sülûk ehli arifin gönlü. c Cam bedene, içindeki bade bedeni tasfiye etmeye işarettir. İlahi bade kadehinden içen kâmil arif tevhitle sermest olur. Bezm-i aşk içre sun bana bir ca…
Cehri zikir
& >>) Yüksek sesle yapılan zikir. Nakşbendiye gibi bazı tarikatler, müritlerin ancak kendilerinin işitebilecekleri kadar pes bir sesle zikre izin verir. Buna hafi zikir, diğerine cehri veya aleni zikir denir. Kadiriye ve Mevleviye gibi tari…
Dârü'l-gurur
Yalancı aldatıcı âlem. 2. tas. Kalleş felek, bu dünya. ١ Dârü'l-mesnevi Mesnevihane, mesnevi okunan yer. Davai.ar.(s عو >) ç. Deavi. 1. İddia. 2. tas. Benlik, nefsin kendisine ait olmayan şe- Dede ye sahip çıkması (si 428; ). Nefs ibadet, t…