tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
620 sonuç · toplam 620 · “Usûl” · 4/26
01Ebû Bekir Abdülazîz el-Geylânî
Ebû Bekir Abdülazîz b. Abdülkādir el-Geylânî (532–602/1138–1205-06), Bağdat’ta yetişip el-Cezîre ve Musul havzasında ders ve vaaz veren; Akre’deki türbesi çevresinde kalıcı Kādirî hafıza oluşturan Hanbelî âlimdir.
Hâce Abdülhâlik Gucdüvânî
Abdülhâlik Gucdüvânî, Yûsuf el-Hemedânî’nin halifesi; hafî zikir, sekiz Hâcegân ilkesi, ilim ve toplum içinde mânevî dikkat anlayışıyla Nakşibendiyye öncesi usulün kurucu şahsiyetidir.
Hacı Mehmed Emin Efendi
Yazıköylü Hacı Mehmed Emin Efendi (ö. 1283/1866-67), Çerkeşî Mustafa ve Geredeli Hacı Halil hattında yetişen; Safranbolu–Nevrekop irşad ağını kurup iki seyrüsülûk risalesi yazan Şâbânî şeyhidir.
Halil Hamdi Dağıstânî
Halil Hamdi Dağıstânî, babası Yahyâ Dağıstânî ve Abdullah Mekkî’den terbiye alan; Mekke’de irşad eden, İrşâdü’r-râgıbîn başta olmak üzere eserleriyle Nakşibendî usulünü açıklayan şeyhtir.
Hammâmî İsmâil Efendi
Hammâmî İsmâil Efendi (ö. 1915), Hamdi Baba’nın halifesi, Muhammed Emîn-i Tevfîkī’nin damadı ve Seyyid Usûl Dergâhı hazîresinde medfun Uşşâkî şeyhidir.
Hasan Burhâneddin Cihângîrî
Hasan Burhâneddin Cihangîrî (Harput – Rebîülâhir 1074 / Kasım 1663, İstanbul); Halvetiyye-Ramazâniyye şeyhi, Cihangîriyye kolunun kurucusu . Cihangir Camii'ndeki tekkesinde elli iki yıl irşad etti; “Cihangir usulü tevhid” zikrini bir gemi t…
Hasîrîzâde Hacı Mustafa İzzî Efendi
Hacı Mustafa İzzî Efendi, Şeyh Halîl ed‑Demenhûrî’nin oğlu; Süleyman es‑Sıdkî’nin damadı ve halifesi olarak 1783’te Sütlüce Hasîrîzâde Dergâhı’nı kuran Sa‘dî şeyhidir.
Kara Mahmud Efendi
Kara Mahmud Efendi (ö. 979/1571), Ankara'da yerleşen Acem kökenli bir ilmiye ailesinden; fıkıh, usul ve kelâm alanlarında tanınmış müderris ve müftüdür.
Karababa-zâde İbrâhim Efendi
Karababa-zâde İbrâhim Efendi (ö. 1135/1723), Murad el-Özbekî'nin halifesi; Bursa'da irşad yürüten ve Nakşibendî sülûkü, akaid ile zikir usulü üzerine eserler yazan sûfîdir.
Lâ‘lîzâde Seyyid Abdullah Efendi
Lâ‘lîzâde Seyyid Abdullah Efendi (1676-1726), Şeyh Mehmed Efendi'nin oğlu; Süleymaniye Dârülhadisi ve Halep kadılığında bulunan Osmanlı âlimidir.
Mahmûd Encîrfağnevî
Mahmûd Encîrfağnevî, Ârif Rîvegerî'nin ardından Hâcegân çevresinin taşıyıcı halkasıdır. Kaynaklarda zikir usulü ve mürid eğitimi etrafındaki uygulamalarıyla anılır; hayatına ilişkin tarihler ihtiyatla ele alınmalıdır.
Mehmed Ali Hilmi Dedebaba
Mehmed Ali Hilmi Dedebaba (1842, İstanbul – 21 Şubat 1907); Bektaşî dedebabası ve şair. Şahkulu Sultan Dergâhı'nın ikinci bânisi sayılır; “Hilmî” mahlaslı mürettep divanı ve bestelenen nefesleriyle tanınır.
Mehmed Muhyiddin Üftâde
Mehmed Muhyiddin Üftâde (900/1495 civarı, Bursa – 12 Cemâziyelevvel 988 / 25 Haziran 1580); Aziz Mahmud Hüdâyî'nin mürşidi. Seyrüsülûk usulünde celveti esas aldığı için Celvetiyye'nin pîri sayılabilir. Kanûnî'nin vakfetmek istediği köyleri…
Muhammed Sâdık Erzincânî
Nakşibendî-Müceddidî ve Kādirî-Abdülvehhâb eğitimlerini aynı zikir ve seyrüsülûk tertibinde birleştiren, Üsküdar Alaca Minare Tekkesi şeyhi ve dört temel risalenin müellifi.
Muhyiddin İbnü'l-Arabî
Muhyiddin İbnü'l-Arabî (17 Ramazan 560 / 28 Temmuz 1165, Mürsiye – 22 Rebîülâhir 638 / 10 Kasım 1240, Dımaşk); Şeyhü'l-Ekber . el-Fütûhâtü'l-Mekkiyye ve Fusûsü'l-hikem müellifi. Kendisine mal edilen “vahdet-i vücûd” tabiri eserlerinde bir t…
Mustafa Azbî Baba
Mustafa Azbî Baba (ö. muhtemelen 1747), Kütahya’dan İstanbul’a gelen; 1673 Rodos sürgününde Niyâzî-i Mısrî’ye intisap eden, daha sonra Şahkulu Sultan Dergâhı postnişinliğine yükselen Bektaşî babası, divan şairi ve şârihtir.
Müeyyidüddin Cendî
Müeyyidüddin Cendî (ö. 1292 [?]), Türkistan’daki Cend’den ayrılıp Sadreddin Konevî’ye on yıl hizmet eden; Bağdat ve Sinop’ta irşad edip Füsûsü’l-hikem’in sonraki şerh geleneğine kaynaklık eden ilk tam şerhini yazan sûfî müelliftir.
Sarhoş Bâlî Efendi
Sarhoş Bâlî Efendi (ö. Zilkade 980/Mart 1573), Tire'de doğmuş; müderrislikten Halvetî seyrüsülûkuna geçerek İstanbul Kurşunlu Türbe Zâviyesi'nde irşad yürütmüştür.
Seyyid Muhammed Cemâleddin-i Uşşâkî
Seyyid Muhammed Cemâleddin-i Uşşâkî (ö. 1751), Edirne’den İstanbul’a gelerek Hırâmî Ahmed Paşa Zâviyesi’nde irşad eden, Uşşâkî seyrüsülûkünü on iki esmâ tertibiyle geliştiren pîr-i sânîdir.
Seyyid Seyfullah Nizamoğlu
Seyyid Seyfullah Nizamoğlu, Ümmî Sinan'ın halifesi; Halvetî-Sinânî silsilesini, Ehl-i beyt sevgisini ve seyrüsülûk kavramlarını Türkçe şiirde işleyen mutasavvıftır.
Şeyh Abdurrahmân Nesib Efendi
Abdurrahman Nesib Efendi, Üftâde ile Aziz Mahmud Hüdâyî arasındaki tasavvufî konuşmaları ve Celvetiyye usulünü derlediğini bildiren müelliftir.
Şeyh Ahmed Hatîb Sambasî
1217/1802-1803’te Batı Kalimantan’ın Sambas bölgesinde doğan Şeyh Ahmed Hatîb Sambasî, 1820’de Mekke’ye giderek fıkıh, hadis ve tasavvuf tahsil etti; Kādirî ve Nakşibendî usulleri müşterek bir terbiye düzeninde buluşturdu ve halifeleri vası…
Şeyh Emîn b. Sırrî Eşrefî
Sırrî Efendi’nin dâmâdıdır. Otuzdokuz sene post-ı pîrâ-yı meşîhat oldular. Mübârek bir zât imiş. Cenâb-ı Hak rahmet eylesin. 1261/(1845)’de rahmet-i Rahmân’a kavuşup, cesed-i lâtîfi civâr-ı Hazret’de hıfz edilmiştir. Emîn Efendi’nin zamân-ı…
Şeyh Hacı Tevfik Efendi
TEVFİK EFENDİ Şeyh Hayreddin Efendi-zadedir. 1 2 7 5/( 1 8 58 - 5 9 ) senesinde tevellüd edip, 1 3 1 0/( 1 892-93 )'da pederinin yerine posta geçti. Cami' dersinden mücazdır. Hilafeti büyük pederinin halifelerinden Şeyh İbrahim Efendi'dendi…