Ara
Menü

Hasîrîzâde Hacı Mustafa İzzî Efendi

Hacı Mustafa İzzî Efendi, Şeyh Halîl ed‑Demenhûrî’nin oğlu; Süleyman es‑Sıdkî’nin damadı ve halifesi olarak 1783’te Sütlüce Hasîrîzâde Dergâhı’nı kuran Sa‘dî şeyhidir.

Vefat
1824
Unvan
Sütlüce Hasîrîzâde Dergâhı’nın kurucu şeyhi

Kol, icâzet ve dönem bağları

Ana yol alanı bütün mensubiyetlerin yerine geçmez. Kurucu, post ve silsile rolleri ayrı kayıtlardır; birlikte görülmeleri aynı dönemde aidiyet kanıtı değildir. Kol ve ilişki fişleri mevcut CMS kayıtlarından gelir; kol yanıtı boşsa 5 Ekim 2026 araştırma envanteri gösterilir. Kaynak belirtilmemiş bağlar doğrulanmış mensubiyet gibi sunulmaz.

Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
522
Yön
1910 → 1053
Tür
Hoca-talebe
Hat / varyant
sadiyye
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Süleyman Sıdkî Sa‘dî hilâfetini babası Mustafa İzzî’den aldı.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
520
Yön
1908 → 1910
Tür
Hoca-talebe
Hat / varyant
sadiyye
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Mustafa İzzî Efendi Süleyman es‑Sıdkî’nin sülûk halkasında yetişip hilâfet aldı.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

Ailesi ve Hasîrîzâde nispeti

Mustafa İzzî Efendi, Halîl ed‑Demenhûrî el‑Mısrî’nin oğluydu. Babası, diğer oğlu Hasırcıbaşı Emîn Ağa’nın ticarethanesinde çokça bulunduğu için “Hasırcı Şeyh Halîl” diye tanındı; Mustafa İzzî de buradan gelen Hasîrîzâde nispetiyle şöhret buldu.

Süleyman es‑Sıdkî’nin halifesi

Ticaret yerine fakr ve tecerrüt yolunu seçti. Şeyh Süleyman es‑Sıdkî’nin irfan halkasına girdi; uzlet, riyazet ve mücahedeyle sülûkünü tamamlayıp hilâfet aldı. Şeyhinin damadı da oldu. Esas Sa‘dî nispeti, Süleyman es‑Sıdkî ve Abdurrahman el‑Halebî üzerinden ilerler.

Sütlüce Hasîrîzâde Dergâhı

Şeyhinin emriyle Sütlüce’de bir zâviye kurmakla görevlendirildi ve 1197/1783 yılında daha sonra Hasîrîzâde Dergâhı diye tanınacak merkezde hizmete başladı. Kaynak onu cömert, gönlü zengin ve güçlü irşad sahibi bir şeyh olarak tasvir eder.

Diğer icazet hatları

Sefîne, Sa‘dî nispetinin üç ayrı yolla pîre ulaştığını kaydeder. Esas hat Süleyman es‑Sıdkî–Abdurrahman el‑Halebî çizgisidir. İkinci hat Haydar el‑Hûrânî ve Gālib Behcetüddin üzerinden Abdüsselâm eş‑Şeybânî’ye ulaşır; diğer hatlar, dönemin çoklu icazet kültürü içinde değerlendirilmelidir.

Hac yolculuğu anlatısı

Hac ve Medine ziyaretinden Mısır üzerinden dönerken parasının tükendiği; Tanta’da Ahmed el‑Bedevî’nin makamını ziyaret ettiği sırada tanımadığı birinin kendisine yol parası verdiği aktarılır. Bu rivayet tarihî biyografiden ayrı bir gelenek anlatısı olarak korunmuştur.

Vefatı

1239/1824 yılında vefat etti ve dergâh türbesine defnedildi. Kaynakta kırk yıl post hizmetinde bulunduğu belirtilir.

Ağ ve yol

Menkıbeler

İlk 1 kayıt gösteriliyor

MENKIBE · GELENEK İÇİ

Tanta’da verilen yol parası

Hac dönüşünde parası tükenen Mustafa İzzî Efendi’ye Ahmed el‑Bedevî’nin makamında tanımadığı bir kişinin yardım ettiğini anlatan rivayet.

Tam anlatıyı okuAnlatıyı daralt
Menâkıbnâme’de tam metni aç →

Mustafa İzzî Efendi hac ve Medine ziyaretinden sonra Mısır üzerinden İstanbul’a dönmek istedi; fakat yol parasının tükendiği anlatılır. O sırada Tanta’da Seyyid Ahmed el‑Bedevî’nin ziyaret ve mevlid günleri vardı. Mustafa İzzî, Tanta’ya giderek pîrin makamında hâlini arz etti; üzüntü ve niyaz içinde kaldı.

Rivayete göre kalabalık arasında hiç tanımadığı bir kişi omzuna dokunup onun Hasırcıoğlu Şeyh Mustafa olup olmadığını sordu. Olumlu cevap alınca bir kese para verdi; İstanbul’da karşılaşırlarsa geri alacağını söyledi ve kalabalığa karıştı. Mustafa İzzî bu kişiyi ne orada ne de daha sonra İstanbul’da gördü.

Kayıt, yolculuk masrafının muhasebe belgesi olarak değil, ziyaret, dua ve beklenmedik yardım temasını taşıyan Sa‘dî–Bedevî hafızası olarak okunmalıdır.

Bu anlatı gelenek hafızasına aittir; doğrulanabilir tarihî olayla aynı kesinlikte sunulmaz. Kaynak: Osmanzâde Hüseyin Vassâf, Sefîne-i Evliyâ, I.

Şeyh, halife, aile ve post ağı

HOCASI / ŞEYHİŞeyh Süleyman es‑SıdkîMustafa İzzî Efendi Süleyman es‑Sıdkî’nin sülûk halkasında yetişip hilâfet aldı.
Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
520
Yön
1908 → 1910
Tür
Hoca-talebe
Hat / varyant
sadiyye
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Mustafa İzzî Efendi Süleyman es‑Sıdkî’nin sülûk halkasında yetişip hilâfet aldı.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

AİLE BAĞIŞeyh Süleyman es‑SıdkîKayınpeder–damat ilişkisi.
Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
521
Yön
1908 → 1910
Tür
Aile
Hat / varyant
sadiyye
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Kayınpeder–damat ilişkisi.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

AİLE BAĞIHasîrîzâde Şeyh Süleyman Sıdkî EfendiBabası ve Sütlüce’deki Hasîrîzâde Tekkesi’nin bânisidir (ö. 1239/1823-24).
Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
1207
Yön
1053 → 1910
Tür
Aile
Hat / varyant
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Babası ve Sütlüce’deki Hasîrîzâde Tekkesi’nin bânisidir (ö. 1239/1823-24).

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

HALEFİYETHasîrîzâde Şeyh Süleyman Sıdkî EfendiBabasının ölümünden sonra Hasîrîzâde Tekkesi’nin şeyhlik makamına geçerek tekkenin ikinci postnişini olmuştur.
Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
1208
Yön
1053 → 1910
Tür
Halefiyet
Hat / varyant
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Babasının ölümünden sonra Hasîrîzâde Tekkesi’nin şeyhlik makamına geçerek tekkenin ikinci postnişini olmuştur.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

TALEBESİ / HALİFESİHasîrîzâde Şeyh Süleyman Sıdkî EfendiSüleyman Sıdkî Sa‘dî hilâfetini babası Mustafa İzzî’den aldı.
Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
522
Yön
1910 → 1053
Tür
Hoca-talebe
Hat / varyant
sadiyye
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Süleyman Sıdkî Sa‘dî hilâfetini babası Mustafa İzzî’den aldı.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

AİLE BAĞIHasîrîzâde Şeyh Süleyman Sıdkî EfendiBaba–oğul ilişkisi.
Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
523
Yön
1910 → 1053
Tür
Aile
Hat / varyant
sadiyye
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Baba–oğul ilişkisi.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

POST DEVRİHasîrîzâde Şeyh Süleyman Sıdkî EfendiMustafa İzzî’nin ardından Sütlüce meşihatını sürdürdü.
Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
524
Yön
1910 → 1053
Tür
Post devri
Hat / varyant
sadiyye
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Mustafa İzzî’nin ardından Sütlüce meşihatını sürdürdü.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

Bu dosyada izlenebilen kaynaklar

Bu liste biyografi, ilişki, anlatı ve mekân kayıtlarında açıkça taşınan kaynak künyelerini bir araya getirir. Paragraf düzeyinde kaynağı belirlenmemiş iddialara sonradan dipnot uydurulmaz.

  1. [1]Osmanzâde Hüseyin Vassâf, Sefîne-i Evliyâ, I
Ortak kaynak kataloğunu aç →