tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
85 sonuç · toplam 85 · “fırka” · 1/4
01fırka
Sözlük anlamı “Ayırmak, bölmek.” olan bu söz, İslâmî fikir hareketleri içinde kendine özgü siyasî düşünce ve itikadî telakki ya da mezhepleri ifade etmektedir. Kur’ân-ı Kerîm’de sadece bir ayette, “Tevbe suresi” nde Müslüman toplumlarda far…
Firkat
Ayrılık, hicran, sila hasreti. tas. Halk perdesiyle perdelenmek. (sF) Fütuh Bilmedik zevk-i visâlin çekmeyince firkatın Olmayınca hasta kadrin bilmez insan sıhhatın Fıtnat
Fırka-İ Dâlle
Âyet-i kerîmelere ve hadîs-i şerîflere kendi görüş ve akıllarına göre mânâ vererek, doğru yoldan ayrılıp dalâlete (yanlış ve bozuk yollara) sapmış fırkalardan her biri. Fırka-i dâlleden hiç kimseye evliyâlık kemâlleri (üstünlükleri), mânevî…
Fırka-İ Nâciye
Kurtuluş fırkası. Cehennem'den kurtulacağı bildirilen fırka. İslâm dîninde doğru îtikâd üzere olanlar. Peygamber efendimiz ve Eshâbının ve bu büyüklere tâbi olan Ehl-i sünnet âlimlerinin yolunda bulunanlar (Bkz. Ehl-i Sünnet ve Cemâat). Ey…
Zeydiyye Fırkası
Hazret-i Ali'yi sevdiğini söyleyip, diğer Eshâb-ı kirâma düşmanlık besleyen, onlar hakkında kötü sözler söyleyen şîanın kollarından. On iki imâmın dördüncüsü olan Zeynelâbidîn'in oğlu Zeyd'e tâbi olan ve hazret-i Ali, Eshâbın en efdalidir (…
Bir gazelin matla'ı: “gel yetiş”
Şeyh Osman-ı Hakīkī · Sefîne, manzumesinin ardından “Gazel” başlığıyla ayrı bir şiire geçer; matla'ı firkat ve vuslat dilini “gel yetiş” nidâsıyla kurar.
Târîh-i İlm-i Kelâm ve yarım kalan son çalışma
Harputlu Hoca Abdüllatif Efendi · Fırkalar, dinler, felsefe tarihi ve devrin inkârcı akımlarını ele alan son eserini rahatsızlığı sebebiyle tamamlayamadığını kendisi yazar.
Eserleri ve metinleri
Şeyh Muhammed Mübârek Efendi · Rabbinin affını ümid ede rek dar-ı bekaya gitmekte acele etti. Rıdvan, onun vefatına tarih düşürdü Sultan cennetlerde da imi olsun. Burası, merhum Arslan oğlu Abdullah oğlu Dağıstanlı Şeyh Sultan'ın kabridir…
Bit
لل لل لل ل ل ا ل haz. Dest-bas: Şeyhin elini öpme. Damen-bas: Şeyhin eteğini öpmek, Zemin-büs: Şeyhin önünde yer öpmek, yer öpen. Bkz. Secde.» Güzelsin bi-bedelsin ndz-perversin dilârâsın Değilsin bt-vefa amma ki gayet bt-mahabbasin Ne mânl…
Bükâ
Ağlama, gözyaşı dökme, girye. tas. Zahitler ve süfiler yaptıkları kötü işlere, girdikleri günahlara, içinde bulundukları bela ve musibetlere, ahde vefa edemeyişlerine, firkat ve hicran haline, ahiret hesabına ağlar, bir damla göz yaşının pe…
Ilham
I) Bildirmek, haber vermek. tas. a Feyz yoluyla kalbe gelen özel bir anlam ve bilgi. Düşünmekle kazanılan bir bilgi değildir. b Kalbe konulan iyilik hissi, hayır duygusu. İlhamın kaynağı ya Allah ya da melektir. Veliler ilhamı, peygamberler…
Uzri aşk
عزرى عشق) İffet, aşk, gayesi aşk olan aşk; gayesi vuslat olmayan aşk. Ask için aşk. Burada âşık önce sevdiği kadına meftun olur, onu çılgınca sever, aş- | kın verdiği ısdırap ve elem içinde yanar, kavrulur. Sonunda öyle bir noktaya gelir ki…
Vav
لت Ey oğul! İlim, edep öğren, her zaman takva üzere bulun, atalarının ardından Sit, sünnilikten ayrılma, Jikih, hadis oku, câhil süfiden uzak dur. (KRE 27; GEV; MV) Süfilerin, vefat etmek üzereyken verdikleri öğürlere de vasiyet denilir. Va…
ehil
CUI) [ 1) bk âl-i abâ ehl-i adi a. (Jjc Jıi “Mu'tezile” mensuplarınm “tevhid” sözü ile birlikt kendilerine nispet ettikler “ehlü’l-adl ve’t-tevhîd” te rimi. bk. mu'tezile ehl-i âhiret a. (o>i JaI) Ölü ler. ehl-i âlem a. ÇJL Jıl) B dünyalıla…
hizb
U>) [Ar.] Toplum hayatında önemli rol oynayan güçlü bir teşkilâta sahip bulunan cemaat, parti anlamında kelâm terimi, eşanlamlısı “fırka” (bk. bu madde).
Kâmiliyye
Ali’yi ilk halife olarak görmeyen veya ona karşı çıkan ashabın kâfir olduğunu ileri süren ve Ebû Kâmil adlı bir kişiye bağh oluşan ve gelişen fırka için kullanılan terim.
Kâ'imiyye
şîa inancın k da, on iki imam düzenini benimseyen Şiî mezhebinde “isnâaşeriyye” (bk. bu madde) fırkası içinde on ikinci imam için kullanılan “kâ'im” sözünü ve unvanını benimsemelerinden dolayı bu cemaate verilen ad.
istîlâd
Bir kimsenin çocuk edinme amacıyla cariyesini hamile bırakması ve cariyenin hürriyetine kavuşm ile sonuçlanan hukukî süreç. istilâm a. [Âr. ] flk. Hac deti sırasında tavaf yapılı “Hacerü’l-esved”in yanına lindiğinde el sürme, onu ö ya da te…
dürzîlik
dürzîlik a. Fatimî devletinin altmcı halifesi Hâkim Biemrillah döneminde onun veziri Hamza b. Ali tarafindan Şiîliğin İsmailiyye mezhebi içinden çıkan yeni bir İlâhî din kurulduğunu 1 Muharrem 408 / 30 Mayıs 1017 tarihinde açıklaması ile gü…
müfevvida (II)
müfevvida (II) a. [Ar.] Şi'a inancında, kâinatın yaratıhşı ve düzenin kurulması işinin Hz. Peygamber’e, Hz. Ali’ye ve on iki imama verildiğini ileri süren aşırı fırka.
ibâdîlik
Haricîliğin önemli kollarmdan biri olup 7. yüzyılda ib Abdullah b. İbâd tarafından kurulan bu fırkanın oluşumunu Câbir b. Zeyd gerçekleştirmiştir. Öteki fırkalara göre daha ılımlı ib bir görüş içinde olan bu fırka, temelde Kur’ân'nm özüne s…
memnû
Yasaklanmış mı şey. bk. haram un memtûre a. [Ar] İslâm l dünyasında İmamiyye Şi'ası p içinde yedinci imam olarak kae bul edilen Musa el-Kâzım (öl. a 183 / 799) m ölümünden sonra p ortaya çıkan bir cemaat. Bu cee maat, uzun süre varhğını sür…
Sebe’iyye
Wr] Şi'â dünya S sında, Abdullah b. Sebe'ye nispet edilen ve Hz. Ali’nin ilâhlığı, ölümsüzlüğü, Hz. Peygamber tarafindan vasi tayin edüdiği, ölmeyip geri döneceği gibi konularda düşünce ve görüşler ileri s süren aşırı bir firkanm adı ve bun…
Zeydiyye
İslâmî zı tarikatlerden 8. yüzyılın başlarında Kûfe’de ortaya çıkan, Tâberistan, Irak ve özellikle de Yemen coğrafyasmda yaygın olan bir Şiî cemaati için kullanılan terim. Görüşleri itibariyle “Mu’tezile" (bk. bu madde) fırkasının düşüncele…