Ara
Menü

Tasavvuf Sözlüğü

İslâmî ve tasavvufî terimleri birden fazla temel kaynaktaki açıklamalarıyla birleştiren; konu, alfabe ve kaynak katmanlarıyla düzenlenmiş yaşayan sözlük.

TÜMÜABÇDEFGĞHIİKLMNÖPRSŞTÜVYZ

10 temiz madde bu görünümde hazır.

Ahlâk ve Âdâb

Ahlâk-ı hasene

Güzel ve övülen ahlâk özellikleri. Doğruluk, merhamet, sabır, adalet ve tevazu gibi erdemleri kapsar.

Ahlâk ve Âdâb

Firaset

Sezmek, hissetmek. tas. Yakin, keşfetme ve gaybı görme. Gaybı bilme, hads. Tabii firaset: Bazı karinelerle bazı hususları bilme. Bu genel firasettir. İlahi lütuf olarak firaset: Allah'ın kalplere verdiği ilhamla bir şeyi bilme.

Ahlâk ve Âdâb

Hasyet

Korku, kaygı. tas. Kulun kalbinde hissettiği acı ve üzüntü. Bu, işlemiş olduğu günahlar sebebiyle ileride başına gelecek fena halleri düşünmesinden veya Allah'ın celal ve heybetinden kaynaklanır. Nebilerin ve ariflerin haşyeti Allah'ın azamet ve kibriyasından…

Ahlâk ve Âdâb

Mescid-i takvâ

Takvâ temeli üzerine kurulmuş mescid. Kur’ân’daki ifade özellikle Kuba Mescidi ve samimi niyetle kurulan ibadet mekânı bağlamında yorumlanmıştır.

Ahlâk ve Âdâb

Müdârâ

Toplumda davranışlarıyla çevresine şer görünen birine karşı normal ölçüler çerçevesinde iyi davranılması, iltifat edilmesi anlamında ahlâk terimi.

Ahlâk ve Âdâb

Mürüvvet

Adamlık, insanlık, mertlik. tas. a Din ve akıl yönünden öğülmeye değer güzel davranışların ortaya çıkmasını sağlayan nefsin bir kuvveti, ruhi yetenek (cr). b Allah için yapılan işleri gogumsamamak. c Dostların kusurlarını görmezlikten gelmek. d…

Ahlâk ve Âdâb

Riya

Gösteriş, ikiyüzlülük, sahtekârlık. tas. Hak rızası için yapılmayan ihlassız işler ve samimiyetsiz ibadetler Bkz. İhlas.

Ahlâk ve Âdâb

Udhiyye

Kurban bayramı günlerinde Allah’a yakınlık amacıyla kesilen belirli nitelikteki hayvan. Kesim vakti, hayvan türü ve yaşı, ortaklık, kusurlar ve etin paylaşılması fıkıhta ayrıntılı biçimde düzenlenir. Kurban ibadeti gösteriş veya kanın kutsallaştırılması değil; takvâ, şükür…

Ahlâk ve Âdâb

Ülfet

1, Dostluk, ahbaplık; kaynaşma. 2. tas. Samimi olmak, insanlarla ünsiyet etmek, iyi geçinmek, herkesle anlaşmak, ihtilaf halinde olmamak. Merâsim meclis-i üns-i sübük rahuna siklettir Miyân-ı esdikada şart-ı ülfet terk-i kalfettir Arif Hikmet

Ahlâk ve Âdâb

Vefa

Bağlılık. 2. tas. a Ruhu gaflet uykusundan uyandırmak, zihni dünya dağdağasıyla meşgul etmemek (sr 88). Sözde samimi olma, ruhun dürüstlük içinde bulunması. b Ezelde, bezm-i elestte Allah’a verilen söze, misaka bağlı kalmak. c Insanlara…