ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
87 sonuç · toplam 87 · “Kadîm” · 1/4
01Kadîm
Başlangıcı olmayan. 1. Allahü teâlânın zâtına âit sıfatlarından. Varlığının evveli, başlangıcı olmayan. Biliniz ki, Allahü teâlâ kadîm olan zâtı ile vardır. O'ndan başka her şey, O'nun var etmesi ile var olmuş, O'nun yaratması ile yokluktan…
Ayin-i kadim
Eski tarz. 2. tas. Semâ meclislerinde okunan ve bestekârı belli olmayan eski Mevlevi besteleri ve ilahileri. Ayin-i kebir (55 öv 1) 1. Büyük ayin. 2. Mevlevilerin ve Bektaşilerin en fazla önem verdikleri ayinler, semâ ayini, ayin-i cem Büyü…
usûl-i kadîm
Yenilikçilik hareketinin eski humektep ve medreselerde uyara gulanan klasik eğitim sistemi
kelâm-ı kadîm
Çaji ^ (en eski söz) Kur’ân-ı Kerîm
Kavl-İ Kadîm
İmâm-ı Şâfiî'nin Bağdâd'daki ilk ictihâdlarına (Kur'ân-ı kerîm ve hadîs-i şerîflerden çıkardığı hükümlere) verilen ad. Bunlara onun mezheb-i kadîmi de denir. İmâm-ı Şâfiî, kavl-i kâdimini el-Hucce adlı eserinde topladı. Mısır'a yerleşince,…
Kadı Mehmed Emin Efendi
Kadı Mehmed Emin Efendi (1742–1805), ilmiye mesleğinde Rumeli kadılığına yükselen; Kumrulu’daki Salı Tekkesi’ni on yıl, Cerrâhî Âsitânesi’ni ise 1804–1805 arasında yöneten şeyhtir.
Zeyniyye Şeyhi Kadı Mehmed Efendi
Kadı Mehmed Efendi (ö. 1040/1630), Bursa'da müderrislik ve kadılık yolundan Zeyniyye meşihatına geçen; 1018/1609'da zâviyenin postuna oturan şeyhtir.
Manastır — Dülbend Kadı Medresesi çevresi
Manastır · Kuzey Makedonya · Ali-i Dânî Efendi’nin bilinen ilk müderrislik duraklarından biri Manastır’daki Dülbend Kadı Medresesi’dir. Medresenin kesin parseli doğrulanamadığından işaret tarihî şehir merkezini gösterir. Biyografideki yeri…
Şairliği: nazmen tercümeler, “Ben” manzumesi ve Tevfik Fikret'e reddiye
Ahmed Avni Konuk · Telif, tercüme ve şerhlerindeki Arapça-Farsça beyit ve rubâîlerin bir kısmını nazmen Türkçe'ye çevirmiş; “Ben” adlı bir manzumesi ve Tevfik Fikret'in “Târîh-i Kadîm Zeyli”ne manzum bir reddiyesi vardır.
Eser ve metin izi
Mevlânâ Ya‘kūb-i Çerhî · “Şâh-ı Nakşbend bize Alâeddîn Attâr’ın sohbetine katılmamızı emretmişti. Şâh-ı Nakşbend’in vefatından sonra uzunca bir süre Bedehşan’da kaldım. Hâce Alâeddîn Attâr ise o sırada Çağâniyan’da imamet etmekteydi. Bu fak…
Divanı ve şiirleri
Nüzûlî Mustafa Efendi · Mustafa Efendi, Şeyh Abdullah-ı Kulavi, Şeyh Seyyid el-Hac Mu sa Efendi, Şeyh Esedu'llah Veli el-Hamid! eş-şehir bi-Arslan Efendi, Şeyh el-Hac Muhammedi eş-şehir Muhyiddin-i Siyahi, Şeyh Muhammed el-meşhur bi-Zuhı1r…
Eserleri ve metinleri
Kuloğlu Mustafa Efendi · İlıihivvııtından: Sensin kerim zü'n-neval Sensin kadim-i lô.-yezal Sensin Haklm-i bl-misiil yok hükmüne çUn ü çerli İnzal idüp iiyiitını kim biliser gliyiitını Kılgıl mücellô. zatını me'men ak'l-arşi'stevii Eyle ini…
Eserleri ve metinleri 1
Kuloğlu Mustafa Efendi · İlıihivvııtından: Sensin kerim zü'n-neval Sensin kadim-i lô.-yezal Sensin Haklm-i bl-misiil yok hükmüne çUn ü çerli İnzal idüp iiyiitını kim biliser gliyiitını Kılgıl mücellô. zatını me'men ak'l-arşi'stevii Eyle ini…
Irfan
(عرفا ن) Marifet, keşf, hads, ilham, sezgi, manevi ve ruhi tecrübeyle elde edilen bilgi, tecrübi bilgi. Bkz. Marifet. Ruhtur kâlib-i insana Fehimâ irfan Heykel-i bi-hünerân addolunur seng-i mezâr Fehim-i kadim Ehl-i irfan söylemez her hâlin…
Mau’l-kuds
Kutsiyet suyu. tas. a Nefsi tabiat kirinden ve kötü huy pisliğinden arındıran ilim, bilgi. b Kadimin tecellisiyle hâsıl olan ve hadesi ortadan kaldiran hakiki temaşa. Zira ariflere göre hades pisliktir (kı).
Rehber
Yol gösteren, kılavuz. tas. Şeyh, mürşit. Tarikate girmek isteyen adayı bu işe hazırlayan derviş. Mevlânâ dergâhında tarikatçı. Bektaşilerde tarikate girmek isteyen talibe yol gösteren ve onu babaya götüren dervişe rehber denir. Mizâna vur…
Seb'at-ı ebhur
سبعة | بحر) Yedi deniz. tas. Ariflerin ve sülûk ehlinin tuttuğu yedi yol, yedi meşrep: Sekr, vecd, berk, hayret, şuhüd, nur-i kurb, velayet-i vücut (sr). Sebep ¢. Esbab Vasita, araç, Hak ile halk arasindaki vasitalar (sı. 435; BS 613). Süfi…
Talep-Talip
x. İstek, heves; aday olmak. 2. tas. Matlübu bulmak ve murada nail olmak için O'nu araştırma. Cüneyd'e göre, “talep eden bulur”. Şibli'ye göre de (tam tersine) “bulan, arar”. Matlüp olmak talip (arayan) olmaktan iyi olmakla beraber talep iy…
Teşne
Susuz, atşan, hararetli ve ateşli. tas. İlahi Cemal'i özleme sebebiyle âşıkın yanıp tutuşması. muhabbet teşnesi deryalar nüş etse sir olmaz Nevres-i Kadim Tevâcüd i ar. (توا جد) Vecd hali gösterme. Vecd insanın iradesi dışında gayr-i sa
Uzûbet
(عزوبة) Bekarhk. tas. İlk zahit ve süfilerin bazılarında görülen evlenmeme âdeti. “Bu ümmetin rahibi” unvanıyla tanınan Âmir b. Abdullah, Bişr Hafi gibi zahit ve süfiler bekâr yaşamayı tercih etmişlerdi. Ibrahim Edhem, Davud Tai ve Râbiatu'…
Vakt
Zaman. tas. a Hal, sâlikin içinde bulunduğu geçmiş ve gelecekle ilgili olmayan hali (irm). Yapma (mec'al) olmayan istidadın gerektirdiği hal. b Silikin içinde bulunduğu hal. Sâlikin hali eğer dünya ise (aklı, fikri, hissi dünyayla ilgiliyse…
mezâr
kabir gösbir mezârhk a. Ölülerin gömüldüğü yer, “kabir” (bk. bu madde), medfen, makber, makbere. Arapça “mezâr” sözüne “-lık” anyapım ekinin getirilmesi ile ren oluşturulan bu yer adı Türkçede yaygın olarak kullanılmakta; y + önemli din ve…
makâlât
İslâmî bilimler içinde “itikadî mezhep” için kullanılan kelâm terimi.
ef âl
“İşler, eylemler.” anlamındaki bu söz, başka kelime ve terkiplerle yeni terimler oluşturur. § tam. efâl-i ibâd ç.a. (jU Jl*jl) İnsan için iradeye dayanan ve bireye sorumluluklar yükleyen iş ve eylemler. efâl-i mükellefin ç.a. (jjâL JLûl) “M…