ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
75 sonuç · toplam 75 · “Hatve” · 1/4
01Hatve
(e (خطو Adım. tas. Sâlikin tasavvuf yolunda attığı adım (sr). Havas i ar. س) ١ (خو Mutasavvıflar insanları önce ikiye ayırır: Avam yani halk, havas yani nitelikli kişiler. Genellikle süfi olmayanlar, âlim bile olsalar avam sayılr, Havas ise…
Reşehât ve Nefehât kayıtları
Seyyid Emîr Külâl · Hakkındaki iki klasik.
Reşehât, Nefehât ve Enîsü't-tâlibîn
Bahâeddin Nakşibend · Sözlerini nakleden diğer üç temel kaynak.
Hat ve istinsah mirası
Ubeydullah-ı Akşehirî · Güzel yazı ve kıymetli kitap istinsahıyla tanınması.
Tasavvuf ve Hadis: Kaynak, Sıhhat ve Yorum
Üç ayrı soru Bir sözün hadis diye aktarılması, hadis kaynaklarında bulunması ve sahih kabul edilmesi üç ayrı meseledir. Tasavvufî yorumun etkileyici olması isnad değerlendirmesinin yerini tutmaz. Temel öğretiler Niyet, ihsan, zühd, takvâ, z…
Edirneli Şeyh Muhammed Sıdkı Efendi
Edirneli Muhammed Sıdkı Efendi, 1835–1841 arasında Uşşâkî Âsitânesi’nde meşihat vekilliği yapan, Bedreddin Dergâhı’nın son binasını yaptıran ve pîr türbesine defnedilen XIX. yüzyıl Uşşâkî şeyhidir.
Fasîh Ahmed Dede
Fasîh Ahmed Dede (ö. 1111/1699), Dîvân-ı Hümâyun ve Fâzıl Ahmed Paşa’nın hazine kâtipliğinden ayrılarak Gavsî Dede’ye intisap eden; çilesini Galata Mevlevîhânesi’nde tamamlayan, Türkçe ve Farsça şiirleriyle hat ve inşâ eserleri bırakan Mevl…
Sarı Muslihiddin Kâmilî
Sarı Muslihiddin Kâmilî (ö. 19 Receb 1006/1598), Amasya'nın Gümüş yöresinden yetişmiş; kadılık, Farsça, hat ve şiir alanlarıyla tanınmış Osmanlı âlimidir.
Seyyid Mahmud Celâleddin Efendi
Seyyid Mahmud Celâleddin Efendi (1842–1919), Hammâmî Tevfik Efendi çevresinde yetişen; Valide-i Atik Dergâhı’nda on yıl meşîhat ve vaaz hizmeti yürüten Şâbânî şeyhidir.
Seyyid Şeyh Muhammed Rûşenî Efendi
1811'de doğan, 1842'den 1891'e kadar Hüdâyî Âsitânesi meşîhatini sürdüren Celvetî şeyhi; şiir, hat ve mûsikiyle de meşgul oldu.
Şeyh Hacı Muhammed Rûhî Efendi
İsmâîl-i Rûmî hazretleri, Edirne’yi teşrîf buyurdukları zamân, a’lemü'l-ulemâ ve efkahu’l-fukahâdan Edirne Nakîbü’l-Eşrâfı Mûsâ Efendi merhûmun mahdûmu eş-Şeyh el- Hac Muhammed Rûhî Efendi’ye misâfir olup, kendini irşâda ve konağın vakf ve…
Şeyh Mustafa Enver Efendi
Mustafa Enver Efendi, Ümmî Sinan-Pazar Tekkesi’nin türbedarlık, meşihat ve yeniden inşa tarihine ilişkin aile ve tekke kayıtlarını aktaran Sinânî şeyhidir.
Ârifnâme
Hâce Muhammed Ârif Rîvegerî · 622/1225’te Farsça kaleme alınan nasihat ve sülûk risalesidir.
Nigînî'nin üç beyti
Mühürdâr Mehmed Nigînî Çelebi · Hüsn, hat ve gönül yarası imgeleriyle kurulmuş şiir örneği.
Naîmî mahlası ve yazı sanatı
Naîmî Çeşmecizâde Nimetullah · Şiir, hat ve inşâ alanlarını bir araya getiren ilmî-edebî kimliği.
el-Kelimâtü’l-usûliyye
Câbîzâde Halil Fâiz Efendi · 1715 tarihli risalesinde afyon, kahve ve tütün tartışmalarının içtihat ve taklit bakımından usul zeminini inceledi.
Ehli dil
Hudavend-i dil, Gönül ehli, arif, 2. Serden geçen sırra eren sâlik. Ehl-i dil, her istediğini rahat ve serbestce söyler, sözlerinden dolayı kınanmaz; fakat kendi derdini gizler. Bkz. Ashab-ı dil Edvar-ı vücut e — Zâhidâ mihrab-ı mescid ârif…
Ehl-i dil
Hudavend-i dil, Gönül ehli, arif. 2. Serden geçen sırra eren sâlik. Ehl-i dil, her istediğini rahat ve serbestce söyler, sözlerinden dolayı kınanmaz; fakat kendi derdini gizler. Bkz. Ashab-ı dil. Ehli Safvet E. A تب Ehl-i dildir diyemem Ses…
İstihsan
Taliplerin yararını ve müritlerin iyiliğini düşünen muta- | savvıfların, bu maksadı gerçekleştirmek için kendi içtihat ve kanaatlariyle ortaya | koydukları, güzel gördükleri için savundukları hususlar. Hırka giydirmek, çile çıkarmak, tekke…
İyd
Bayram, şenlik, ihtifal, 2. tas. a Amellerin tekrarlanmasıyla kalbe tekrar gelen (âdet eden) tecelliler (İFM; KI). b Cem makamı (1s), İzin a zin Bu nice perhiz eyleyip savm-ı visâl etmek nedir İyd-i ekber eyleyip evliyaya vuslattir garaz 1.…
Nevm
Hab, uyku. tas. Tasavvufta az uyumak (hillet-i menâm, taklil-i menam) esastır. Uyku ile geçen zaman boşa gider. Zira uyku ölümün kardeşidir. “Insanlar uyuyorlar, ölünce uyanırlar,” hadisi bu düşünceyi ifade eder. Eğerçi uykuya Hak dedi: râh…
Nokta
1, Hakiki birlik, tüm çokluğun ash, 2. Noktanın hareket ettirilmesinden hat (çizgi) meydana gelir. Hat ikinci taayyüne işaret eder, 3. Zatın tecellisi. Ucunda ateş bulunan bir çubuk, hızlı bir şekilde düz olarak hareket ettirilirse, nokta o…
Sekinet
1, Vakar, ağırbaşlılık, sükünet. 2. tas, Gaybın (ve maneyi feyzin) gelişi esnasında kalbin bulduğu itmi'nan ve huzur hali. Sekinet nebi ve velilerin kalplerine iner, Nur, kuvvet ve ruhtan oluşur, korkan kişi o sayede sükün, mahzun teseli bu…
Şekûr (eş-Şekûr)
1. Allahü teâlânın Esmâ-i hüsnâsından (güzel isimlerinden). Kendisi için yapılan az tâate yüksek dereceler ihsân eden, sayılı günlerde yapılan ibâdete, sayısız mükâfât veren. Allahü teâlâ Kur'ân-ı kerîmde meâlen buyurdu ki: Îmân ehli, Adn a…