tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
289 sonuç · toplam 289 · “ulûm” · 3/13
01Yûsuf Zâhir Efendi (Hasırcıoğlu)
Hasîrîzâde Yûsuf Zâhir Efendi (1883-1956), Koska Abdüsselâm Tekkesi’nin son postnişini; hadis usulü müellifi, müstensih, Süleymaniye ve diğer yazma eser kütüphanelerinin yöneticisidir.
Dil ve bilgi alanları
Dağıstanlı Şeyh Mehmed Efendi · Arapça ve Farsçanın yanında dönemin ulûm-ı garîbe alanlarına vâkıftı.
İki münâzara
Fasîh Ahmed Dede · Gül ü Mül, Rûz u Şeb.
Eserleri ve metinleri
Şeyh Edhem Baba · Şeyh'in bir müddet Zeyrek Camii'nde - ki ki liseden muhavveldir- ikamet eylediklerini Vefeyat'ında yazıyor. irtihali: "Kurretü'l-Ayn" ( .:,o...l l ö } )327 ve "Kaşif-i esrar" Ur" 1 lS"" ) terk'iblerinin beya nı vechile 8…
Eserleri ve metinleri 1
Şeyh Muhammed Atâullâh Efendi · Müşârünileyh bir taraftan ulûm-ı edebiyye-i şarkıyyeyi tahsîl eder, diğer cihetten Fransızca ve Almanca öğrenmeğe gayret ederdi.
Eserleri ve metinleri
Saçlı İbrahim Sıdkî Efendi · Sultan Ahmed'in hocası Horpuşteli Mustafa Efen di'nin taht-ı terbiyesine tevdi' olunan İbrahim Efendi, mukaddimat-ı ulumu tahsil etti. O sırada sultan-ı müşarünileyh taht-ı aliye calis oldukta Mustafa Efendi'ni…
Şerhleri 1
Yazıcızâde Muhammed Bîcân Efendi · Tahsil-i ulum için İran ve Maveraünnehir taraflarına gitmiş ve kesb-i maarif ve derk-i hakayık için çok seyahatte bulunup, ni ce evliyau'llah ile görüşmüş ve Hacı Bayram-ı Veli'nin taht-ı terbiyesinde nfü…
Eserleri ve metinleri 1
Saçlı İbrahim Sıdkî Efendi · Sultan Ahmed'in hocası Horpuşteli Mustafa Efen di'nin taht-ı terbiyesine tevdi' olunan İbrahim Efendi, mukaddimat-ı ulumu tahsil etti. O sırada sultan-ı müşarünileyh taht-ı aliye calis oldukta Mustafa Efendi'ni…
Seyrü's-sâlikîn
Abdüssamed el-Câvî el-Pelimbânî · İhyâü ulûmi'd-dîn temelli dört ciltlik Malayca tasavvuf ve ahlâk klasiği.
Aşk
Sevginin insanın bütün varlığını kuşatan en ileri derecesi. Tasavvuf dilinde aşk, sâliki benlik iddiasından çıkarıp sevgilinin iradesine yönelten güçlü muhabbeti; varlığın yaratılışındaki sevgi sırrını ve Hakk’a kavuşma arzusunu anlatır. Se…
Aynullah
Allah'ın gözü ve zatı. Allah'ın el-Basir ismiyle tahakkuk eden, bu ismin mazharı olan kimse, Kutsi bir hadiste, “Bu kulumun gören gözü olurum da, o kul benimle görür,” buyrulmuştur. Bu mertebedeki kimse âlem olan her şeyi Allah'la görür, Al…
emir
Bir ülkenin başı, bey reis. 2. Kumandan, vali veya bey yerine kullanılan bir terim Kur’ân-ı Kerîm’de sadece bir yerde (Nisâ suresi, 4 / 59 “ûlü’l-emr” biçiminde geçmek tedir. Hadislerde ise sıkça kulla nılmıştır (Wensinck, el-Mu’cem “emr”).…
İbrik
İçine su konulan kulplu ve emzikli kap. tas. Süfiler sefer esnasında daima yanlarında rekve, matara ve raviye gibi isimler verilen çeşitli şekillerde yapılmış bir su kabı, su tulumu veya ibrik bulundururlar. İbrik bulundurmak seferin adabın…
Sia-i kalp
Gönül 8enisligi, kalbin enginliği. tas İnsan-ı kâmilin imkân ve vücüp dairelerini bir araya getiren berzah hakikatini kendisinde gerçekleştirmesi. Kâmil insanın kalbi bu berzahur, Onun için Hak “Yerlere, göklere sığmadım ama mümin kulumun g…
Ulam-i hafiyye
علوم خفيه) Ulum-i garibe, esrarengizliği ve sihri konu alan ilimler;
Zerrâk
(زراق) 1. Riyakâr, hilekar. Zevahir-i ulüm tr. İlim çiçekleri. 2. tas. Bilgilerin en şereflisi, en nurlusu, ayrıca Hakk'a vuslatın vasıtası olması itibariyle tarikate ait bilgiler, tasavvuf yoluyla elde edileri bilgiler (kı).
Kâşif
Örten şeyi açan, sıkıntıyı gideren. Allah’ın bela ve darlığı kaldırmasını anlatan sıfat ifadelerinden biridir. Tasavvuf dilinde keşfe mazhar olan, örtülü mânaları fark eden kimse için de kâşif kelimesi kullanılır; bu ikinci kullanım ilâhî s…
blîs
G-Jul) [Ar. ] bk. şeytan ibn a. [Ar. ] Oğul, erkek çocuk. ibniyye a. [Ar. ] Bir kimseni oğlunun kızı. ibnülvakt a. [< Ar. ibn vakt] tas. Tasavvuf ehlinin he zamanı içinde bulunduğu anı e uygun ibadet ve taatle geçirme anlamında bir terim. i…
Âdil
Hakkı gözeten, dengeli ve güvenilir kimse. Hukukta şahitlik ve görev ehliyeti bakımından dinî-ahlâkî güvenilirliği ifade eder. el-Adl ve adalet anlam alanı Allah’a nispet edildiğinde hüküm ve fiillerinde zulüm bulunmadığını bildirir. İnsan…
ulûhiyyet
(olt» [Ar. ] “Tanrılık vasfı ve ilâhlık sıfatı. ” olarak tanımlanan bu terim, bütünüyle “Allah’tan başka ilâh yoktur. ” inancınm, tevhit inancının bir ifadesidir. Nitekim bu inanç, kaynağmı Kur’ân-ı Kerîm’in “Tâ-Hâ suresi” nin 98. ayetindek…
beddu'â
Birisi için ondan gördüğü haksızlığa ve aşağılamağa karşılık kötü dua etmek, ah etmek, ilenmek. Zulüm ve haksızhğa karşı geçerli sebeplere dayanması şartıyla din, beddua etmenin caiz olduğunu ayet ve hadislerle ifade etmiştir. Hz. Peygamber…
esmâ
GL-I) [Ar. ism’in ç. b.] “İsimler" anlamındaki bu söz, başka kelime ve terkiplerle birleşerek yeni terimler oluşturur. § tam. esmâ-i hüsnâ a. Ç^ı^ o Uçul) bk. esmâ'ü’l-hüsnâ esmâ-i İlâhiyye a. (^11 fLJ) bk. esmâ-i hüsnâ esmâ-i nebi a. (^. U…
Rezîlet
Kötü ve aşağılayıcı ahlâk özelliği; erdemin karşıtı. Kibir, haset, yalan ve zulüm gibi huylar ahlâk literatüründe rezîlet sayılır.
ibnüssebîl
İslâm’ın beş şartında biri olan “zekât” {bk. bu madd m verildiği yerlerden biri olara Kur’ân-ı Kerîm’in “Tevbe sur si, 9 / 60”nde ifade edilen v yolculuk sırasında muhtaç d ruma düşenleri anlatan bir t rim. Pek çok fakih, bu durum düşenleri…