tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
49 sonuç · toplam 49 · “Alevi” · 1/3
01Alevi
ى) se) Ali'ye bağlı tas. a Hz. Ali'nin soyundan gelen, seyit-şerif. b Ali'ye varan tarikat silsilesi. e Kızılbaş.
Aleviyye-Derkāviyye
Ahmed el-Alevî'nin XX. yüzyıl başında Müstegānim merkezli olarak teşkilâtlandırdığı Şâzelî-Derkāvî irşad kolu.
Aleviyye
Derkaviyye tarikatının Cezayir’de yayılma kaydetmiş kolu.
Alevî Tacı
Bektaşîlerin başlarına giydikleri on iki dilimli (terk) taç. Bir adı da “fahir” olan bu taç, beyaz yünden yapılır. Babalar, fazladan olmak üzere, bunun üstüne beyaz yünden mamul bir sarık sararlar.
Ahmed el-Alevî el-Müstegānimî
Ahmed el-Alevî (1869–1934), Müstegānim'de Muhammed el-Bûzîdî'nin terbiyesinde yetişen; Şâzeliyye-Derkāviyye içindeki Aleviyye kolunu Kuzey Afrika, Ortadoğu ve Avrupa'ya taşıyan Cezayirli sûfî müelliftir.
Ahmed el-Alevî Zâviyesi ve Kabri
Müstegānim · Cezayir · Ahmed el-Alevî'nin çizdiği plan doğrultusunda müridlerin emeğiyle kurulan Müstegānim merkez zâviyesi, Aleviyye-Derkāviyye'nin irşad, eğitim, yayın ve misafir ağına merkezlik etti. Şeyhin kabri aynı şehirdeki bu hafıza…
Haleviyye
Necmeddin Kübrâ’nın kurduğu Kübreviyye kollarından biri.
Ebû Bekir el-Ayderûs
Fahrüddin Ebû Bekir b. Abdullah el-Ayderûs (851-914/1447-1508), Terîm’den Aden’e yerleşerek Bâ Alevî irşadını liman şehrinin sosyal hayatına taşıyan, Ayderûsiyye’ye adını veren sûfî, şair ve toplum önderidir.
Kaygusuz Abdal
Kaygusuz Abdal (ö. 848/1444 [rivayet]), Abdal Mûsâ'nın müridi; menâkıbnâmesi, Kahire'de kurduğu Kasrü'l-ayn Dergâhı ve manzum-mensur eserleriyle Alevî-Bektaşî edebiyatının kurucusu sayılan mutasavvıf şair.
Kul Himmet
Kul Himmet (XVI. yüzyılın ikinci yarısı – XVII. yüzyılın ilk yarısı, Tokat-Görümlü); Alevî-Bektaşî şairi. Alevî inancını halkın anlayabileceği bir Türkçeyle etkili biçimde ifade etmesiyle sevilmiş, halk onu Koca Kul Himmet diye anmıştır.
Muhammed b. Habîb el-Bûzîdî
Muhammed el-Bûzîdî (ö. 1909), Müstegānim çevresinde Derkāvî terbiyesini temsil eden ve Ahmed el-Alevî'yi yetiştiren Kuzey Afrikalı şeyhtir.
Virânî Baba
Virânî Baba, hayatının ayrıntıları rivayetlerle çevrili; Ehl-i beyt ve On İki İmam sevgisini, tasavvuf ve Hurûfî kavramlarla işleyen divanı ve İlm-i Câvidân adlı risalesiyle Alevî-Bektaşî edebiyatında belirginleşen şairdir.
Avam
#) Halk, ahali. tas. a Safi olmayan. b Mevlevilikte tarikat ehli olmayan. Bektaşiler avam yerine zahir, Aleviler ise zahit derler. Bkz. Havas.
Âyin-i cem
İ) Cem veya Cemşid ayini. Efsaneye göre şarabın mucidi olan eski Iran hükümdarlarından Cem veya Cemşid adına yapılan tören. tas. Bektaşiler'in ve Alevi zümrelerin çeşitli vesilelerle düzenledikleri müzikli ve içki- Ayin-i serif li toplantı.…
Baba
Peder, ata. tas. a Şeyh, mürşit. Baba Arslan, Baba Maçin, Baba Simmâsi, Baba Tahir Uryani ve benzeri birçok şeyh Baba unvanıyla tanınmıştır. Iki tür babalık söz konusudur; cismani babalık, yani soy ve nesep babalığı ve ruhani/manevi babalık…
Dede
>. Mevlevilikte muhip, dede, şeyh ve halife şeklinde sıralanan tarikat mensupları arasındaki ikinci mertebe sahibi. Dede dervişliğe ikrar vermiş, dergâhta hizmet görerek binbir gün çilesini doldurmuş bir derviştir. O artık hüc- Te-güzin ve…
Devse
Çiğneme, döğme, tas. Sa'diye tarikatinde bir ayin. Bu ayin 300 kadar dervisin yüzü koyun Yanyana yatması ve şeyhin de bunların üzerinden atıyla geçmesi şeklinde icra edilirdi. İnsanları ve Müslümanları aşağılayıcı bir ni- teliği bulunduğu i…
Düvazdeh Imam
3 >) veya Düvâz/Durâzmâm. Oniki İmam. 2. Alevilerde ve Bektaşilerde Oniki İmam'ı öven nefesler. Muhammed Ali'yi candan sevenler Yorulup yollarda kalmaz inşaallah İmam-ı Hasan'ın yüzün görenler Hüseyin'den mahrum olmaz inşâallah Hatai Düveyr…
Hüzün
Üzüntü. Arzu edilen bir şeyin elden kaçması veya arzu edilmeyen bir şeyin başa gelmesi yüzünden insanın tasalanması, 2. tas. Elden kaçana üzülme, elde edilmesi imkânsız olandan ötürü tasalanma (HM II; 328). Mİ Isdırapi ar. (ا ضطر اب) x. Üzü…
Medet
(2 (مد İmdat, yardim, himaye. tas. Medet Allah'tan istenir. Buna istimdat denir, Ermişlerin ruhlarından yardım istemeye de medet denir. Alevi- Bektaşi zümreler “Yetiş yâ Ali” anlamında medet kelimesini kullanır. Aman Allahım derde dermânım…
Nâd-i Ali
د على) b) veya Yetiş yâ Ali Bektaşilerde pek çok özelliği, niteliği ve olumlu etkileri bulunduğuna inanılan bir dua. Her Geşit gam ve derdin, Muhammed'in nübüvvetiyle, Ali'nin vilayetinle zail olacağına inanılır (4m 195-202). Alevi ve Bekta…
Seyit
veya Seyyid. ع Sade, Sadat. Efendi, bey, saygı değer kisi. 2. tas. a Mutasavvıflar büyük süfilere ve şeyhlere genellikle seyyidt, sidt (efendim) şeklinde hitap ederler. b Hz. Peygamber'in torunu Hz. Hüseyn'in soyundan geldiklerine inanılan…
Sultan
Kuvvet, kudret, zor, delil, padişah. tas. Velilere öteden beri Sultan ve şah unvanlarını vermek âdet olmuştur. Sultan Halil (Nakşi), Sultan Ahmed (Yesevi), Sultan Veled (Mevlevi), Emir Sultan (Bursa'da) Karaca Ahmed Sultan (İstanbul'da). So…
Şah
x, Kral, Padisah, sultan, 2. tas. Safi, veli, şeyh. Pek çok mutasavvıfa ve tarikat şeyhine şah (sultan, Padişah) unvanı verilmişti. İlk süfilerden Şah Şucâ' Kirmâni bu unvanla anılır, Özellikle Orta Asya ve Hindistan mutasavvıfları bu unvan…