tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
1675 sonuç · toplam 1675 · “Dede” · 2/70
01Fasîh Ahmed Dede
Fasîh Ahmed Dede (ö. 1111/1699), Dîvân-ı Hümâyun ve Fâzıl Ahmed Paşa’nın hazine kâtipliğinden ayrılarak Gavsî Dede’ye intisap eden; çilesini Galata Mevlevîhânesi’nde tamamlayan, Türkçe ve Farsça şiirleriyle hat ve inşâ eserleri bırakan Mevl…
Ferhad Paşa Şeyhi Mehmed Dede
Mehmed Dede (ö. 975/1567-68), erken dönem Halvetî şeyhi Ramazan Efendi’nin yanında yetişen; Ferhad Paşa’nın Yedikule yakınında yaptırdığı zâviyede irşad eden şeyhtir.
Gavsî Ahmed Dede
Gavsî Ahmed Dede (ö. 1108/1696-97), Bursa’da Sâlih Dede yanında yetişip Konya merkez terbiyesinden geçen; Galata’da Mesnevî okutan, yaklaşık yirmi bir yıl postnişinlik yapan Mevlevî şeyhi, şair ve sanatkârdır.
Gazanfer Dede
Gazanfer Dede (ö. 973-974/1566), debbağlıktan Vizeli Alâeddin’in halifeliğine yükselen; Vize’de irşad eden ve Dîvân-ı Hümâyun’daki soruşturması Ebüssuûd Efendi’nin delil merkezli hukukî değerlendirmesine konu olan Bayramî-Melâmî şeyhidir.
Gülşenî Velî Dede
Gülşenî Velî Dede, XVI. yüzyılda İbrâhim Gülşenî devrinde Edirne irşadına gönderildiği aktarılan, Sabûnî Mahallesi’ndeki Velî Dede Dergâhı’nın kurucu şeyhidir.
Hacı Ali Tûrâbî Dedebaba
Hacı Ali Tûrâbî Dedebaba (1786–1868), Şahkulu çevresinde yetişerek 1849–1868 arasında Hacıbektaş Pîrevi dedebabalığını yürüten; divanı, manzum risalesi, icâzetnâmesi ve geniş Bektaşî hizmet ağıyla tanınan şair ve mürşiddir.
Hacı Hüseyin Dede
Hacı Hüseyin Dede (ö. 1759), Üsküdar'daki Hacı Dede Tekkesi'nin ilk şeyhi; çok sayıda halife yetiştiren Nakşibendî postnişinidir.
Hammâmîzâde İsmail Dede Efendi
Hammâmîzâde İsmail Dede Efendi (1778-1846), Yenikapı Mevlevîhânesi'nde yetişen; âyin-i şeriflerden büyük formlu bestelere ve şarkılara uzanan geniş repertuvarıyla XIX. yüzyıl Osmanlı musikisinin merkez ismidir.
Hüseyin Azmî Dede
Hüseyin Azmî Dede (1815 – 1892); XIX. yüzyıl Mevlevî şeyhi ve müellif. Dokuz yaşında başladığı meşihat vazifesini ömrünün sonuna kadar sürdürmüş ; kelâm, fıkıh, tasavvuf ve dinler tarihi sahalarında eser vermiştir. Sâz u Terâneye Dâir risâl…
Hüseyin Fahreddin Dede
Hüseyin Fahreddin Dede (10 Muharrem 1271 / 3 Ekim 1854, Beşiktaş Mevlevîhânesi – 21 Ramazan 1329 / 15 Eylül 1911); Mevlevî şeyhi, şair, bestekâr ve XIX. yüzyılın büyük ney virtüozlarından biri . Rauf Yektâ, Ezgi ve Arel'in hocasıdır.
Hüseyin Kenzi Dede
Kenzi Dede Çekirge'ye avdetle ba'zı bakkal ve kahveci gibi münasebeti olan kimseleri görüp borcunu eda ve artık irtihali takarrub ettiğini ima ederek cümlesiy le helalleşmiş, hanesine avdetinde su ısıttırmış, yarısını haremine teslim etmiş,…
İlmî Dede el-Mevlevî
Asıl adı Molla Hüseyin Ferehşâd olan Bağdatlı İlmî Dede, Irak ve Mısır’daki tahsilinden sonra Şam’da Kartal Dâlî Dede’ye bağlandı. Cezîre-i Mesnevî şerhi, akaid, fıkıh ve tefsir eserleriyle Dîvân sahibidir.
Kara Dede Tâceddin İbrahim Efendi
Kara Dede Tâceddin İbrahim Efendi (ö. 975/1567-68), Amasya'da debbağlıktan ilim yoluna yönelmiş; medrese, fıkıh, nahiv ve derleme çalışmalarıyla tanınmış Osmanlı âlimidir.
Kārî Ahmed Dede
Ergirili Kārî Ahmed Dede (ö. yaklaşık 1090/1679), sipahilikten ayrılıp Konya ve Yenikapı Mevlevî çevrelerinde yetişen; Hacı Ahmed Dede'nin ardından Yenikapı postuna geçen şeyhtir.
Köstekçi Hüseyin Dede
Köstekçi Hüseyin Dede (ö. 1079/1668-69), Kazdağı'ndan İstanbul'a gelip Ahmed Paşa Medresesi'nde yaşayan; köstek işçiliği ve meczupluk hafızasıyla tanınan tarihî şahsiyettir.
Kutbü'n-nâyî Osman Dede
Kutbü'n-nâyî Osman Dede (1652-1729), Galata Mevlevîhânesi'nde neyzenbaşı, Mesnevîhan ve postnişin olarak hizmet eden; Mi‘râciyye'si, dört Mevlevî âyini ve geliştirdiği nota yazısıyla Osmanlı musiki tarihinin başlıca isimlerindendir.
Kürd Sinan Dede
Kürd Sinan Dede (ö. 977/1569-70), Ali b. Meymûn eş-Şâmî'nin yanında yetişen; Kahire'de harap bir mescidi onarıp zikir ve hizmet merkezine dönüştüren şeyhtir.
Ma‘den Dede
Ma‘den Dede (ö. 1131/1719), Karagümrük yakınındaki Ali Paşa-yı Cedîd Medresesi'nde yaşayan; suskunluğu, zihnî hesap kabiliyeti ve halk arasındaki itibarıyla kayda geçen İstanbul meczubudur.
Maksûd Dede
Maksûd Dede (ö. 970/1562-63), Tokat'tan İstanbul'a gelip Sünbül Sinan'ın yanında yetişen; Hayrabolu ve Siroz'da irşad faaliyetinde bulunan Halvetî şeyhidir.
Meczûb Cafer Dede
Meczûb Cafer Dede (ö. Safer 1129/1717), Halıcılar Köşkü çevresinde yaşayan, halkın ziyaret ve sadakalarına konu olan İstanbul meczubudur.
Meczûb Hasan Dede
Meczûb Hasan Dede (ö. 1129/1717), İstanbul çarşı ve sokaklarında dolaşan; Cafer Dede'nin vefatından birkaç gün sonra ölen tarihî bir meczup tipidir.
Mehmed Ali Hilmi Dedebaba
Mehmed Ali Hilmi Dedebaba (1842, İstanbul – 21 Şubat 1907); Bektaşî dedebabası ve şair. Şahkulu Sultan Dergâhı'nın ikinci bânisi sayılır; “Hilmî” mahlaslı mürettep divanı ve bestelenen nefesleriyle tanınır.
Mehmed Ârif Dede Efendi
Mehmed Ârif Dede (1752–1823), Anabolu’daki Cerrâhî çevresinde doğup İstanbul’da yetişen; devlet hizmeti, Mora’daki tekke vakıfları ve Cerrâhî Âsitânesi postnişinliğini bir arada yürüten şeyhtir.
Mehmed Celâleddin Dede
Mevlevî şeyhi, şair, bestekâr ve tamburî.