tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
298 sonuç · toplam 298 · “derece” · 1/13
01derece
İslâm inancında farkh dünyevî veya uhrevî mertebeleri ya da müsbet bilimlerde bazı ölçüm aletleri. Kur’ân-ı Kerîm’de on sekiz ayette geçmekte olan bu söz, hukukî, İktisadî, İlmî, ahlâkî, uhrevî faziletlere ve mertebe farklılıklarma işaret e…
Ayasofya vakıf dersiyyesi — ilk yüksek derece
İstanbul · Türkiye · Seyyid Ömer Efendi’nin Ayasofya-i Kebîr Camii vakfına bağlı dersiyyesi ibtidâ-i hâric derecesine yükseltildi. Tarihteki yazma farkı kişi dosyasında açıklanmıştır. Yapıyla ilişkili kişi Çavuşzâde Mülâzımı Seyyid Ömer Efe…
Abdülfettah Çelebi
Abdülfettah Çelebi (ö. 977/1569), Şeyh Nasreddin’in oğlu ve Ebüssuûd Efendi’nin yeğenidir. Amcasından mülâzemet almış; Hacı Hasan ve Pîrî Paşa medreselerinde ders vererek hâric derecesine yükselmiştir.
Bolevî Ali Efendi
Bolevî Ali Efendi (ö. 1725-26), Bolu’dan İstanbul’a gelerek Trabzonî Mehmed Efendi’den mülâzemet alan; Galata Sarayı’ndan Hüsrev Kethüdâ Medresesi ve Sahn derecesine ilerleyen Osmanlı müderrisidir.
Bursalı Ali Efendi
Bursalı Ali Efendi (ö. 1137/1725), 1123’te mülâzemet alan; 1137’deki büyük ilmiye imtihanında liyakatini göstererek İstanbul Molla Şeref Medresesi’ne hâric derecesiyle tayin edilen Osmanlı müderrisidir.
Çeşm-i Siyah Mustafa Efendi
Pravadi’den İstanbul’a gelerek saray hizmetinden ilmiye mesleğine geçen Çeşm-i Siyah Mustafa Efendi (ö. 1730), Sahn ve Süleymaniye derecelerindeki medreselerin ardından Medine, Şam ve Edirne kadılıklarında bulunmuş âlimdir.
Dayızâde Seyyid Hasan Efendi
Dayızâde Seyyid Hasan Efendi (ö. 26 Ramazan 1141/1729), İstanbul medreselerinin üst derecelerine yükselen, Kudüs kadılığı yapan ve Edirnekapı dışında defnedilen Osmanlı âlimidir.
Defterdârzâde Feyzî Mehmed Efendi
Defterdârzâde Feyzî Mehmed Efendi (ö. 3 Rebîülâhir 1142/1729), İstanbul medreselerinde Süleymaniye derecesine yükselen, İzmir kadılığı yapan ve Feyzî mahlasıyla şiir söyleyen Osmanlı âlimidir.
Dıhkî Mustafa Efendi
Dıhkî Mustafa Efendi (ö. 1723), Bâdincânî Mehmed Efendi’den mülâzemet alan ve Bursa çevresindeki medreselerden Sahn derecesine yükselen Osmanlı müderrisidir; 1680’de ölen Sirozlu Rumeli kazaskeri Dahkî Mustafa’dan farklı kişidir.
Edirneli Cerrâhzâde Abdülfettah Efendi
Edirneli Cerrâhzâde Abdülfettah Efendi (ö. Rebîülâhir 1134/Ocak-Şubat 1722), Minkārîzâde Yahyâ Efendi’den mülâzemet aldıktan sonra Edirne medreselerinde dereceler boyunca yükselerek Dârülhadis ve Sultan Bayezid medreselerinde ders veren Osm…
Edirneli Gülâbî Ahmed Efendi
Edirneli Gülâbî Ahmed Efendi (ö. Rebîülâhir 1140/Kasım-Aralık 1727), Debbağzâde Mehmed Efendi’den mülâzemet aldıktan sonra Edirne medreselerinde hâşiye, dâhil, sahn ve üst derece müderrisliklerinde bulunan Osmanlı âlimidir.
Elmâs Paşa İmamı İbrâhim Efendi
Elmâs Paşa İmamı İbrâhim Efendi (ö. 22 Ramazan 1141/1729), Bolu’dan İstanbul’a gelerek Elmâs Mehmed Paşa’nın imamlığında bulunan; üst dereceli medreselerde müderrislik ve Filibe, Galata ile Edirne’de kadılık yapan Osmanlı âlimidir.
Hamdûn el-Kassâr
Hamdûn el-Kassâr (ö. III./IX. yüzyıl sonu, Nîşâbur); Melâmetiyye akımının ilk temsilcisi . Fıkıh ve hadiste yüksek dereceye ulaştıktan sonra tasavvufa yönelmiş, şekilciliğe karşı çıkan bir hareketin öncüsü olmuştur.
Kızıklızâde Mehmed Efendi
Kızıklızâde Mehmed Efendi (ö. 1725), Bursa'daki Mevlid-i Süleyman Çelebi Medresesi'nden başlayarak şehrin yüksek dereceli medreselerinde görev yapan Osmanlı âlimidir.
Siyâhî Hasan Efendi
Siyâhî Hasan Efendi (ö. 1724), Edirne medreselerinde Sahn ve Süleymaniye derecelerine kadar ilerleyen Osmanlı âlimidir.
Şeyh Bedreddin-i Simâvnâvî
Şeyh Bedreddin Simâvî (yak. 760/1359 – 823/1420), Kahire'de Memlük sultanının oğlunu yetiştiren, Mûsâ Çelebi devrinde kazasker olan ve nihayet Serez'de idam edilen fakih-mutasavvıf; müctehid derecesinde bir fıkıhçı, Vâridât 'ta te'vilci bir…
Vesâyâ ve nispet edilen metinler
Bahâeddin Zekeriyyâ Multânî · Günümüze ulaşmayan hadis mecmuası, Vesâyâ ve Münâcât-ı Pîr Destgîr kaynaklarda ona nispet edilir; nispet dereceleri eşit değildir.
Nehcü’l-belâga ve aidiyet meselesi
Hz. Ali el-Mürtezâ · Şerîf er-Radî’nin derlediği hutbe, mektup ve sözler İslâm edebiyatının en etkili metinlerinden birini oluşturur; ancak bütün parçaların Hz. Ali’ye aidiyeti aynı derecede doğrulanamaz.
Eserleri ve metinleri
Şeyh Mustafa Neş'et Efendi · Pek ağır başlı, mehasin-i ahlak ile mütehalli bir zattır. Nazik, mültefit ve pede rinin eserine bi-hakkın salikdir. Halen şekl ü şema.illeri tamamen peder-i muhterem lerinin hemen hemen aynı denilecek dereceye…
Rütbetü’l-hayât
Hâce Yûsuf el-Hemedânî · Hayatı iman, İslâm ve ihsanla yaşamak şeklinde üç dereceye ayıran Farsça eser.
Şâbânî tâcı
Tarikatın tarihî kıyafet kültüründe mürşid ve dervişlerin derecesiyle ilişkilendirilen başlık. Biçim, dilim ve renklerin sembolik açıklamaları vardır; bunlar yolun amacı değil dönemsel adabıdır.
Abdullah
(4 | (عبد Allah'ın kulu, Tanrı kulu. tas. a Allah'ın kendisinde bütün isimlerle tecelli ettiği kul. Allah ismine mazhar olan insan. Allah'ın kulları içinde derecesi en yüksek olan Abdullah'tır; çünkü o ism-i azamı kendisinde gerçekleştirmiş…
Âsitâne
Bir tarikatın pîr makamını veya merkez dergâhını ifade eden terimdir. Büyük ve tam teşkilatlı bazı tekkeler için de kullanılır. Her kaynakta aynı idarî dereceyi göstermez. Âsitâne, zâviye ve tekke adları dönem, yol ve coğrafya bağlamında de…
Akabe
Yokuş, engel, sarp yerlerden geçen daracık ve tehlikeli yol, barikat. tas, Hakk’a giden yolda karşılaşılan zorluklar ve aşılması gereken engeller. İbrahim Ethem, salihlerin derecesine ulaşmak için şu altı engeli aşmanın şart olduğunu belirt…