tarikat.orgKöken ve kullanım
i. ar.
عقبة
Süleyman Uludağ, Tasavvuf Terimleri Sözlüğü
- Yokuş, engel, sarp yerlerden geçen daracık ve tehlikeli yol, barikat.
- tas, Hakk’a giden yolda karşılaşılan zorluklar ve aşılması gereken engeller. İbrahim Ethem, salihlerin derecesine ulaşmak için şu altı engeli aşmanın şart olduğunu belirtmiştir: refah kapısını kapat, sıkıntı kapısını aç; izzet kapısını kapat, zillet kapısını aç; gevşeklik kapısını kapat, gayret kapısını aç; uyku kapısını kapat, uykusuz kalma kapısını aç; zenginlik kapısını kapat, fakirlik kapısını aç; uzun ömür sürme emeli kapısını kapat, derhal ölüme hazırlanma kapısını aç. Diğer süfilerin de kendilerine göre söz konusu ettikleri akabeler vardır.
Açıklamalı İslâmî Terimler Sözlüğü
- “Sarp yol, tehlikeli geçit.” anlamında Mekke ile Minâ rasmda bulunan bir tepenin adı; eşanlamlısı “muhâtara”.
- Kur’ân-ı Kerîm (Beled suresi, 90 / 11 - 17) ’de “Köle azat etmek, yetim veya yoksulu doyurmak, sabırlı olmak, doğruluktan ayrılmamak, haktan yana olan kimselerle beraber olmak?’ gibi anlamlarda kullanılmış olan bu söz, erdemli kimselerin vasfı olarak nitelenmiştir.
- tas. Maksada ulaşma, ahlâk mükemmeliğine erişme yolunda aşılması gereken engeller, nefsanî bağlar.