Açıklamalı İslâmî Terimler Sözlüğü
İslâm inancında farkh dünyevî veya uhrevî mertebeleri ya da müsbet bilimlerde bazı ölçüm aletleri. Kur’ân-ı Kerîm’de on sekiz ayette geçmekte olan bu söz, hukukî, İktisadî, İlmî, ahlâkî, uhrevî faziletlere ve mertebe farklılıklarma işaret etmektedir. Bazı peygam berlerin diğerlerine göre bir derce üstünlüğü (Bakara sure si, 2 / 253), bazı faziletli ameller işleyenlerin işlemeyenlere göre bir derece üstün olduğu (Nisa suresi, 4 / 95), mümin veya kâfir herkesin yaptığı işlere karşılık farklı derecelerde muamele gö receği (Âl-i İmrân suresi, 3 163, En’âm suresi, 6 / 132, el Ahkâf suresi, 46 /19) gibi ifade ler bunlardan bazıları olarak gösterilebilir.
Tasavvuf Sözlüğü
Arapça, artma veya yükselme basamağı, ulaşılan yer, mertebe, miktar, yücelik, mevki, rütbe gibi mânâları vardır. Yüksek derece, isim bakımından sıfatların cenneti, resm bakımından zât cennetidir. Burada bulunanlarjlâhî hakikatleri gerçekleştirmiş kişilerdir.