Ara
Menü

Ne arıyorsunuz?

26 sonuç · “Lahat

01
Şahsiyet

Nev‘îzâde Atâullâh Atâyî

Nev‘îzâde Atâullâh Atâyî (1583–1636/37 [?]), Rumeli kadılıklarında edindiği gözlem ve belge tecrübesini 1135 biyografili Hadâ’iku’l-Hakā’ik'e taşıyan Osmanlı şairi, âlimi ve tabakat yazarıdır.

02
Şahsiyet

Osman b. Fûdî

Osman b. Fûdî (29 Safer 1168 / 15 Aralık 1754, Maratta – 3 Cemâziyelâhir 1232 / 20 Nisan 1817, Sokoto); Nijerya Fûlânî Devleti'nin kurucusu ve ilk halifesi . Islahatçı âlim, devlet adamı ve mutasavvıf.

03
Şahsiyet

Seyyid Mustafa Râsim Efendi

Seyyid Mustafa Râsim Efendi, XVIII. yüzyıl sonu ile XIX. yüzyıl başında yaşayan; Nakşibendî şeyhi Muhammed Said Efendi'nin teşvikiyle geniş Istılâhât-ı İnsân-ı Kâmil sözlüğünü tamamlayan Ekberî yönelimli derleyicidir.

04
Sözlük

Lahat

ت) yay) Esyaya sirayet eden bir hayat olup bunun mahalli nâsüttur. Saf vahdete de lâhüt denir (TK 11:1312(. Bir gülün bin hârı, bir yârın nice ağyârı var Âlem-i lahata baksın Ozge seyran isteyen Hanif Lahz i. ar (لحظ) 1. Göz ucuyla bakma, atf-1 nazar etme; gamze, 2, tas. Kendisine aşikâr olsun diye kalbin gaybla ilgili hususlara yönelmesi (s1 431). Lahzı (bakışı) faydalı olmayanın lafzı da (Söz) faydalı olmaz. Bkz. Nazar,

05
Sözlük

Melahat

حة) »u) 1, Güzellik, şirinlik, 2. tas. Sonsuz olan ilahi kemal. Hiçbir kimse bu kemalin sonuna varamadığından itminan bulmamıştır (us).

06
Sözlük

maslahat

fık. Sözlük anlamı “İyi, uygun, elverişli, maksada uygun olan, yararlı.” olan bu söz, şeriat hükümlerine uygun, akıl ve tecrübe yoluyla belirlenen değerlere uyumlu olan yararh işler ve konular anlamında kullanılan fıkıh terimi, “fesâd” (bk. bu madde) ın zıddı.

07
Sözlük

Islâhât

İyi hâle, işe yarar hâle getirmek için yapılan çalışmalar, düzenlemeler. Endülüs müslümanlarının Avrupalılara tuttukları ışık ile, Avrupa'da bir rönesans, ıslâhât hareketi başlamıştı. Aklî ilimleri öğrenen birçok ilim adamı, akıl ve mantık dışı olan hıristiyanlığa karşı isyân ettiler. Hıristiyanlığa karşı yapılmış olan hücumlar, İslâmiyet'e karşı yapılamadı. Çünkü İslâm dîni, tebliğ edildiği, bildirildiği günden beri, bütün temizliği ve sâfiyeti ile durmaktadır. İçinde akla mantığa ve ilme ters düşecek hiçbir bilgi yoktur. Kur'ân-ı kerîm indirildiğinden beri, bir noktası bile değiştirilmeden aynen muhâfaza edilmiştir, korunmuştur. (Harputlu İshak Efendi)

08
Mekân

Lâleli Camii Türbesi

İstanbul · Türkiye · 28 Temmuz 1808'de şehid edilmesinin ardından, geniş bir halk kitlesinin katılımı ve esef nidâları arasında babası III. Mustafa'nın yaptırdığı caminin türbesine, babasının yanına gömüldü. İlişkili kişi dosyası III. Selim : III. Selim, Nizâm-ı Cedîd ıslahatları kadar şiir, musiki ve Mevlevîhânelerle kurduğu yakın ilişkiyle de XVIII. yüzyıl sonu kültür hayatının merkezî şahsiyetidir. Mevlevî şeyhi değil, Mevlevî çevrelerini himaye eden bir muhib ve bestekârdır.

09
Mekân

Yenikapı Mevlevîhânesi

İstanbul · Türkiye · Şeyhleri Ali Nutkî Dede ile Abdülbâki Nâsır Dede'ye teveccüh gösterdiği mevlevîhâne; terkip ettiği makamların listesi Abdülbâki Nâsır Dede'nin Tedkīk u Tahkīk'inden gelir. İlişkili kişi dosyası III. Selim : III. Selim, Nizâm-ı Cedîd ıslahatları kadar şiir, musiki ve Mevlevîhânelerle kurduğu yakın ilişkiyle de XVIII. yüzyıl sonu kültür hayatının merkezî şahsiyetidir. Mevlevî şeyhi değil, Mevlevî çevrelerini himaye eden bir muhib ve bestekârdır.

10
Mekân

Topkapı Sarayı (Şimşirlik Dairesi)

İstanbul · Türkiye · Şehzadeliğinde on beş yıl kapalı kaldığı, tahttan indirildikten sonra da geri döndüğü daire; en güzel bestelerini ve İlhâmî mahlaslı şiirlerini burada yazmıştır. Arz Odası önünde şehid edilmiştir. İlişkili kişi dosyası III. Selim : III. Selim, Nizâm-ı Cedîd ıslahatları kadar şiir, musiki ve Mevlevîhânelerle kurduğu yakın ilişkiyle de XVIII. yüzyıl sonu kültür hayatının merkezî şahsiyetidir. Mevlevî şeyhi değil, Mevlevî çevrelerini himaye eden bir muhib ve bestekârdır.

11
Mekân

Selimiye Camii ve Külliyesi

İstanbul · Türkiye · Üsküdar Harem İskelesi arkasında kurduğu semt; kışla, cami, tekke, hamam, zâbit evleri ve iş yerleriyle mâmur hâle getirmiş, Mühendishâne Matbaası'nı 1802'de buraya taşımıştır. İlişkili kişi dosyası III. Selim : III. Selim, Nizâm-ı Cedîd ıslahatları kadar şiir, musiki ve Mevlevîhânelerle kurduğu yakın ilişkiyle de XVIII. yüzyıl sonu kültür hayatının merkezî şahsiyetidir. Mevlevî şeyhi değil, Mevlevî çevrelerini himaye eden bir muhib ve bestekârdır.

12
Mekân

Agâdes

Agadez · Nijer · En çok etkisinde kaldığı ıslahatçı âlim Cibrîl b. Ömer'in yanında bir yıl kaldığı ve onun aracılığıyla tasavvufa intisap ettiği şehir; Halvetiyye, Kādiriyye ve Şâzeliyye icâzetlerini ondan almıştır. İlişkili kişi dosyası Osman b. Fûdî : Osman b. Fûdî (1754–1817), Batı Afrika’da eğitim ve ıslah hareketi yürüten Kādirî âlim ve sûfî; Sokoto Halifeliği’nin kurucusudur.

13
Mekân

Eyüp Sultan Camii ve Türbesi

İstanbul · Türkiye · İhya ettiği, türbenin şebekelerini som gümüşten döktürüp altın avizeler taktırdığı külliye. İlişkili kişi dosyası III. Selim : III. Selim, Nizâm-ı Cedîd ıslahatları kadar şiir, musiki ve Mevlevîhânelerle kurduğu yakın ilişkiyle de XVIII. yüzyıl sonu kültür hayatının merkezî şahsiyetidir. Mevlevî şeyhi değil, Mevlevî çevrelerini himaye eden bir muhib ve bestekârdır.

14
Mekân

Beşiktaş Mevlevîhânesi

İstanbul · Türkiye · Kasımpaşa ve Galata ile birlikte onarttığı üç mevlevîhâneden biri. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası III. Selim : III. Selim, Nizâm-ı Cedîd ıslahatları kadar şiir, musiki ve Mevlevîhânelerle kurduğu yakın ilişkiyle de XVIII. yüzyıl sonu kültür hayatının merkezî şahsiyetidir. Mevlevî şeyhi değil, Mevlevî çevrelerini himaye eden bir muhib ve bestekârdır.

15
Mekân

Kasımpaşa Mevlevîhânesi

İstanbul · Türkiye · Onarttığı mevlevîhânelerden; Okmeydanı çevresindeki tekke ve köşkleri de tamir ettirdiğine dair bilgiler vardır. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası III. Selim : III. Selim, Nizâm-ı Cedîd ıslahatları kadar şiir, musiki ve Mevlevîhânelerle kurduğu yakın ilişkiyle de XVIII. yüzyıl sonu kültür hayatının merkezî şahsiyetidir. Mevlevî şeyhi değil, Mevlevî çevrelerini himaye eden bir muhib ve bestekârdır.

16
Mekân

Okmeydanı

İstanbul · Türkiye · Etrafını yeniden düzenletip buradaki tekke ve köşkleri tamir ettirdiği mevki. İlişkili kişi dosyası III. Selim : III. Selim, Nizâm-ı Cedîd ıslahatları kadar şiir, musiki ve Mevlevîhânelerle kurduğu yakın ilişkiyle de XVIII. yüzyıl sonu kültür hayatının merkezî şahsiyetidir. Mevlevî şeyhi değil, Mevlevî çevrelerini himaye eden bir muhib ve bestekârdır.

17
Mekân

Salih Efendi En-Nakşibendi Türbesi

İstanbul · Türkiye · Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH SALİH EFENDİ EN-NAKŞİBENDİ” adıyla, NAKŞİBENDİYYE çevresinde, ÜSKÜDAR/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi BESTEKAR SELAHATTİN PINAR SK. NO:71 Bağlı yol Kaynak bu mekânı Nakşibendiyye çevresiyle ilişkilendirir. Hâcegân geleneğinden doğan, tarih boyunca Orta Asya'dan Anadolu'ya ve geniş bir coğrafyaya yayılan tasavvuf yolu. Bu nispet mekân dosyasının gelenek bağını gösterir; kişi kimliği ayrıca doğrulanmadıkça belirli bir şeyh adına dönüştürülmez.

18
Makale

XIX. Yüzyıl Anadolu Tasavvuf Haritası

On dokuzuncu yüzyıl Anadolu tasavvufunu yalnız tekke sayılarıyla değil; tarikat kolları, şehir ağları, göçler, cami ve hâne tekkeleri, Meclis-i Meşâyih, ulema, mûsiki ve gündelik hizmet kurumları üzerinden okuyan kapsamlı dönem dosyası.

19
Makale

Tekke Kurumunun Tarihi ve İşlevleri

İlk zâviye anlatılarından Osmanlı tekke düzenine, ıslahat tartışmalarına ve 1925 sonrasına uzanan kurumsal çerçeve

20
Eser

BEY’AT-HIRKA VE İRŞÂD

Avârifü’l-Maârif · 12. bölüm · Hırka giymek; mürşid ile mürid arasında bir bağlantı ve müridin nefsi ile kendi arasında mürşidinin hakemliğini kabul etmesidir. Şeriatta dünyevî bir maslahat ve iş için bir başkas

21
Eser

SEMÂ HAKKINDA SÛFİLERİN GÖRÜŞÜ

Avârifü’l-Maârif · 22. bölüm · Allahu Teâlâ buyurmuştur ki "Sözü dinleyip de en güzeline uyan kullarımı müjdele! Onlar Allah’ın hidâyete ulaştırdığı kimselerdir. Ve onlar, gerçek akıl sahipleridir.” (Zümer (39),

22
Eser

SEMÂA İHTİYAÇ DUYMAYANLARIN HÂLİ

Avârifü’l-Maârif · 24. bölüm · Bil ki vecd, daha önce kaybedilen bir şeyin bulunduğunu gösterir. Kaybetmeyen bulamaz. Kulun kalbindeki İlâhî neşe ve aşkı kaybetmesi; rûhî varlığının, beşerî ve nefsî sıfatlarla s

23
Eser

SÛFİLERİN GİYİM-KUŞAMDAKİ EDEBLERİ

Avârifü’l-Maârif · 44. bölüm · Yemek, açlığı gidermek için nefsin bir ihtiyacı olduğu gibi, giyecek de vücudun sıcak ve soğuktan korunması için zarûri ihtiyaçlarındandır. Nefis, kendisine yetecek yiyeceğe kanaat

24
Eser

MÜRŞİDİN RİÂYET EDECEĞİ ÂDÂB

Avârifü’l-Maârif · 52. bölüm · Bir mürşid-i kâmilin müridlerine karşı dikkat ve riâyet edeceği pek çok edebler vardır. Biz burada en önemlilerini zikredeceğiz: 391- Bkz: Beğâvi, Meâlimü’t-Tenzil, VIII, 60;Taberî

25
Eser

MAKÂMLAR HAKKINDA SÛFİLERİN GÖRÜŞLERİ

Avârifü’l-Maârif · 60. bölüm · 1-TEVBE HAKKINDAKİ SÖZLERİ Ruveym demiştir ki: “Gerçek tevbe; kulun tevbesinden tevbe etmesidir.” Denilmiştir ki, bu sözün mânası, Râbiatü’l-Adeviyye’nin şu sözü ile aynı manadadır

26
Eser

Sayfalar 309–314

Muzaffer Ozak Külliyatı · Hüreyre şu hadisi şerifi naklediyor: «Kıyamette, huzuru halika harpte ölen birini getirirler. Allah, bu kişiyi nâra atmalanul, meleklere emr eder. O zat: «Yarabbi! Ben senin yolund