ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
558 sonuç · toplam 3917 · “sa'd” · 6/24
01Ebü’l-Hasan Ali b. Ömer el-Ehdel
Ebü’l-Hasan Ali b. Ömer el-Ehdel (ö. muhtemelen 632/1234-35), Yemen’in Tihâme bölgesinde Merâvia merkezli geniş bir irşad çevresi kuran; Ebü’l-Gays b. Cemîl’i yetiştiren ve Ehdeliyye nispetine adını veren erken dönem sûfîsidir.
Ebü’l-Hasan Ali el-Kureşî el-Hekkârî
Ebü’l-Hasan Ali el-Kureşî el-Hekkârî (409-486/1018-1093), tabakat kaynaklarında âlim, muhaddis ve zâhid olarak anılan; Kādirî hırka silsilelerinde Ebü’l-Ferec et-Tarsûsî ile Ebû Sa‘d el-Muharrimî arasında gösterilen erken dönem sûfîsidir.
Ebü’l-Hasan eş-Şâzelî
Ebü’l-Hasen Nûreddin Ali eş-Şâzelî (593/1197–656/1258), Abdüsselâm b. Meşîş’in terbiyesinde yetişip Tunus ve İskenderiye’de irşad halkaları kuran, Şâzeliyye’nin kurucu pîridir.
Ebü’l-Vefâ İbrâhim b. Yûsuf eş-Şâmî
Ebü’l-Vefâ İbrâhim b. Yûsuf eş-Şâmî (ö. 1170/1756), Şam’daki Sâgūr Sa‘dî Zâviyesi’nin on üçüncü postnişini, Vefâiyye kolunun pîri ve Sa‘diyye’yi İstanbul, Bursa, Balkanlar ve Mısır’a taşıyan geniş hilâfet ağının merkezidir.
Ebüssuûdzâde Şemseddin Ahmed Çelebi
Ebüssuûdzâde Şemseddin Ahmed Çelebi (944-970/1538-1563), Ebüssuûd Efendi ile Taşköprîzâde’nin talebesi, Rüstem Paşa’dan Şehzade medresesine uzanan süratli kariyeri ve Arapça şiirdeki kudretiyle tanınan genç Osmanlı müderrisidir.
Ece Sultan
Ece Sultan, Sicill-i Osmânî’de Karamanlı olduğu ve Emîr Sultan’la Bursa’ya geldiği kaydedilen; Menâkıb-ı Emîr Sultan’da makamını ve malını bırakarak dergâha yönelen bir bey portresiyle anlatılan, Bursa’da Emîr Sultan çevresine defnedilmiş d…
Edirneli Âşık Efendi
Edirneli Âşık Efendi (ö. 975/1567-68), 1517 Mısır seferi sırasında Kahire’de İbrâhim Gülşenî’ye intisap eden; onun halifesi olarak Edirne’ye dönüp Şah Melik Zâviyesi’ni Gülşenî irşad merkezine dönüştüren şeyhtir.
Edirneli Câhidî Ahmed Efendi
Edirneli Câhidî Ahmed Efendi (ö. 1070/1659-60), Gelibolulu Ömer Karîbî’nin halifesi olarak Kilitbahir’de irşad merkezi kuran, Câhidiyye’ye adını veren ve şiir ile nasihat metinlerinde Uşşâkî terbiyesini işleyen mutasavvıf şairdir.
El-Hâc Şeyh Abalı Hâfız Muhammed Haydar Efendi
Abalı Hâfız Muhammed Haydar Efendi, Kırkağaçlı Mehmed Emin’den hilâfet alan; Aksaray Şekerci Sokağı’ndaki Nakşibendî dergâhında irşad eden ve Zenbûrî mirası Yahyâ Âgâh İstanbulî’ye aktaran XIX. yüzyıl şeyhidir.
El-Hâc Şeyh Hâfız Muhammed Şevkî Efendi
Hâfız Muhammed Şevkî Efendi, Çelebi Sultan Mehmed Camii imamlığı yapan; Kuşadalı İbrâhim’den irşad izni alıp Setbaşı’ndaki evini dergâha dönüştüren XIX. yüzyıl Bursalı Şâbânî-Halvetî şeyhidir.
El-Hâc Şeyh Muhammed İzzeddin Safiyyullâh Efendi
Muhammed İzzeddin Safiyyullâh Efendi (d. 1867), Mustafa Hilmî-i Sâfî’nin ilk müridi ve halifesi; İnegöl’de müderrislik ve irşad, İstanbul’da Şeyh Mahmud Bedreddin Dergâhı meşihatı yapan Uşşâkî şeyhidir.
Emîr Sultan
Emîr Sultan (ö. 833/1429 [?]), Buhara’dan Hicaz ve Irak üzerinden Anadolu’ya gelen, Bursa’ya yerleşen, Yıldırım Bayezid’in kızı Hundi Hatun’la evlenen; Kübrevî irşad hattı, külliyesi ve menâkıbnâme mirasıyla erken Osmanlı dinî-toplumsal hay…
Emîr Sultan Dergâhı Şeyhi İbrâhim Çelebi
Şeyh İbrâhim Çelebi (ö. 1078/1667), babası Mustafa b. Mehmed’in ardından 1649’da genç yaşta Bursa Emîr Sultan Dergâhı postuna geçen ve yaklaşık on sekiz yıl irşad hizmetinde bulunan on üçüncü postnişindir.
Ermenekli Karabaş Şeyh Mehmed el-Halvetî
Ermenekli Karabaş Şeyh Mehmed (ö. Rebîülevvel 1060/1650), ilim tahsilinden ve Halvetî terbiyesinden sonra Bursa Veled-i Enbiyâ Mahallesi’nde imamlık, Fâtih Sultan Mehmed Camii’nde vaaz ve irşad hizmeti yürüten şeyhtir.
Eyyûb Şeyhi Yahyâ Efendi
Şeyh Yahyâ Efendi (1054/1644-1109/1698), Kastamonulu Şeyh Şaban’ın oğlu; Miftâhîzâde Ahmed Efendi’den sülûkünü tamamlayıp Eyüp Hâce Sa‘deddin Zâviyesi postunu sürdüren, Azapkapı ve Eyüp Sultan camilerinde vaizlik yapan Halvetî şeyh ve ilâhi…
Ezelîzâde Abdurrahman b. İbrâhim
Ezelîzâde Abdurrahman b. İbrâhim (ö. 972/1565), Şeyh Cemâl Efendi’den Halvetî terbiyesi alan; Konya Sâhib Ata Zâviyesi’nde zâhirî ve bâtınî ilimleri okutan, Vişne Efendi’nin irşadını tamamlayan ve Bahrü’l-ulûm adlı tefsiri kaleme alan âlim-…
Fahreddin Irâkī
Fahreddin Irâkī (1213-1289), Bahâeddin Zekeriyyâ’nın Mültan hankahında yetişen; Sadreddin Konevî ve Mevlânâ çevresiyle buluşarak Lemaât’ı kaleme alan Farsça tasavvuf şiirinin büyük temsilcisidir.
Fenâî Ali Efendi
Fenâî Ali Efendi (ö. 1158/1745), Selâmî Ali Efendi’den hilâfet alan; Manisa ve Üsküdar’da irşad eden, Prut Seferi’ne ordu şeyhi olarak katılan Celvetî mürşididir.
Fenâyî Mehmed Cennet Efendi
Fenâyî Mehmed Cennet Efendi (yaklaşık 1577–1665), Aziz Mahmud Hüdâyî’nin on yedi yıl asâdarlığını yapan; Simav halifesi ve Hüdâyî Âsitânesi postnişini Celvetî şeyhidir.
Ferhad Paşa Şeyhi Mehmed Dede
Mehmed Dede (ö. 975/1567-68), erken dönem Halvetî şeyhi Ramazan Efendi’nin yanında yetişen; Ferhad Paşa’nın Yedikule yakınında yaptırdığı zâviyede irşad eden şeyhtir.
Firecikli Ali b. Sinan
Firecikli Ali b. Sinan (ö. 970/1562-63), İstanbul’da ilim tahsil edip Safiyyüddin Bolulu Zeynî’nin yanında sülûkünü tamamlayan; Ferecik’te babasının zâviyesinde vaaz ve irşad hizmeti yürüten Zeyniyye şeyhidir.
Gavsî Ahmed Dede
Gavsî Ahmed Dede (ö. 1108/1696-97), Bursa’da Sâlih Dede yanında yetişip Konya merkez terbiyesinden geçen; Galata’da Mesnevî okutan, yaklaşık yirmi bir yıl postnişinlik yapan Mevlevî şeyhi, şair ve sanatkârdır.
Gazanfer Dede
Gazanfer Dede (ö. 973-974/1566), debbağlıktan Vizeli Alâeddin’in halifeliğine yükselen; Vize’de irşad eden ve Dîvân-ı Hümâyun’daki soruşturması Ebüssuûd Efendi’nin delil merkezli hukukî değerlendirmesine konu olan Bayramî-Melâmî şeyhidir.
Geredeli Hacı Halil Efendi
Geredeli Hacı Halil Efendi (1786-1843), Çerkeşî Mustafa Efendi’den 1811’de hilâfet alan; Gerede Aşağı Tekke merkezli irşadı halifeleri vasıtasıyla İstanbul, Nevrekop, Bolu, Kütahya ve Uşak’a yayılan Halvetî-Şâbânî şeyhidir.