ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
153 sonuç · toplam 153 · “ıtk” · 1/7
01ıtk
İslâm hukukunün da kölenin azat edilmesi karşılızel ğında kullanılan bir fıkıh terimi; tebk. köle
ıtk-nâme
Azat edi lyd len kölenin fizikî yapısmı, dinî ve etnik durumunu, azat tarihiızt ni ve azat edilme şartlarını içeren ve “azatlık kâğıdı” olarak da adlandırılan belge.
Itk-ı küll
Bir köle veya câriyeyi bütünüyle hürriyetine kavuşturma. Kısmen değil, sahiplik bağının tamamını sona erdiren azat işlemidir.
ıtk-ı müneccez
Bir köleyi belli bir şarta kl) bağh kalmaksızm derhal azat bir etme. ıtk-nâme 340
ıtk-ı müşterek
kl) ftk. İki veya daha fazla efenbir disi olan bir köleyi belli bir şarta bağlı kalmaksızm derkl) hal azat etme. öle
el-İtkān fî ulûmi’l-Kur’ân
Celâleddîn es-Süyûtî · Kur’an ilimlerini kapsamlı bir tasnifle bir araya getiren temel başvuru eseridir.
Tabakāt’ın kanıt katmanları
Şehâbeddin Ahmed eş-Şernûbî · Şernûbî’nin Tabakāt’ı kişi, tarikat, eser ve şehir kayıtlarını menkıbelerle birlikte taşır.
vakit, -kdi (I)
vakit, -kdi (I) a. (oâj) [Ar.] (ç. b. evkât) fik. İslâm fıkhmda ibadetler ve hukukî işlemlerde sebep veya şart işlevi gören terim. 2. Namazm dışmdaki altı şartından biri olup hangi namazm hangi vakitte kılınmasını ifade eden söz. Namazm dış…
Evliyâzâde Mustafa Efendi
Evliyâzâde Mustafa Efendi (ö. yaklaşık 1057/1647), Siroz’dan ilmiye mesleğine girip İzmit kadılığı yapan; ardından Kızılmusluk Zâviyesi ile Bayezid, Süleymaniye ve Ayasofya kürsülerinde şeyhlik ve vaizlik yürüten âlimdir.
Necmeddin Bekir Sıddık Efendi
Ispartalı Saatçi Bekir Efendi diye de anılan Necmeddin Bekir Sıddık, Osman Şems'in son halifelerinden ve musikişinas Bekir Sıtkı Sezgin'e ulaşan aile-silsile hattının halkasıdır.
1853 Yeni Ahit tashihi
Hacı Ali Tûrâbî Dedebaba · Ali Ufkî tercümesinin Yeni Ahit kısmını gözden geçirdi.
Şekîb mahlasıyla şiir
Ömer Dede (Şekîb) · Vekāyi‘u’l-Fuzalâ onun şiirinden tek beyit korur.
Reşkî'nin gazeli
İstanbullu Halil Reşkî Çelebi · Aşk, matem ve nevruz imgelerini bir araya getiren gazelinden üç beyit korunmuştur.
Amed-i maneviye
عمد معنو يه) I. Manevi direkler. 2. tas, Âlemin ruhu, kalbi ve nefsi ki, Allah'tan başka hiçbir kimsenin bilmediği kâmil insanın hakikatinden ibarettir. Semalar bu direkler sayesinde ayakta durur. Mutasavvıflar bu deyimi Kur'ân'dan almışlar…
Bade
ه) 5) Şarap, içki. 2. tas. a sülûkün başlangıcındaki zayıf aşk; avamda da bulunan ask (11s; ). b İlahi inayet, ilâhî aşk. Bkz. Mey. Saki getir ol badeyi kim dafi-i gamdır Saykal vur mir'ata kim pür-jeng-i elemdir Rühi Ba Huda divâne baş Bâ…
Debiristan
(9. (د بير I. Okul, 2. tas. Debiristan-ı ezel, debiristan-ı kıdem, ezeli okul; lâhüt âlemi, ruhlar makamı (sr). Debür i ar, (د بور) 1. Batıdan esen, bitkilere ve canlılara Zarar veren rüzgâr, samyeli. Doğudan esen ve canlılara yarayan rüzgâ…
Erâik-i tevhit
را" تو حيد) ( x. Tevhit koltukları, 2. tas. Hazret-i Vahidiyette zatın mazharları olması itibariyle zati (ilahi) isimler (x1). Erbab-ı keşf Hak hakkında keşf yoluyla bilgi sahibi olanlar, kalp gözü açık olanlar.
Esma-Müsemma
İsim-İsimlendirilen. 2. İsimden isimlendirilene gitmek, Allah'ın isimlerini zikrederek Allah’a ermek. Esma çekmek Esma zikri. Bkz. Zikir, Esma-i hüsna Allah'ın güzel adları. Süfiler bu isimleri zikir olarak okurlar. Bu isimleri açıklamak iç…
Hâcis
le) ع Hevâcis Insanın zihnine gelip geçen şeyler. tas. İlk haur. Kalbe giden ilk his ve fikir. Genelikle hayır olduğu kabul edildiğinden buna Rabbani hâtır adı verilir. İlk hâtır hep isabetli olur, hiç hatalı olmaz. Bu hâtır nefste gerçekli…
Hakikatu’l-esma
İsimlerin hakikati. 2. tas. a İlahi isimler. b Zatın taayyün ve nispetleri. Bunlar isimlerin birbirinden ayırt edilmelerini sağlayan sıfatlardır (kı; cr). Hakikatu’l-hakaik (3% (حقيقة | لحقا 1. Hakikatlerin hakikati. 2. tas. Tüm hakikatleri…
Hicap
(حجا ب) 1, Perde, örtü. 2. tas. Sâlik ile muradı arasına giren engel, âşıkı sevgilisinden ayiran perde (sz 428). Herhangi bir sebeple âşıkı maşuktan uzak tutan mania (11s). Kalbe yerleşen ve hakikatlerin orada tecelli etmesine engel olan su…
Hürriyet
Özgürlük, azât olmak; kul köle, esir ve mahküm olmamak. tas. başkalarının kulu ve kölesi olmamak, azât olmak, serbest ve hür olmak. a Avam ve halk nefsin arzusuna Hakk'ın iradesinde fani olan aydınlar kendi şahsi iradelerine, nurların nurun…
İbâhiye
با حيه) ( “Biz günahtan kaçınma gücüne sahip değiliz,” deyip Müslümanların mal ve namuslarını mübah sayan süfi zümresi (TK 1:126; SL 538; CN 19). Ibahiyeci mutasavvıflar yalnızca kendi keyiflerine bakarlar ve “başkasına za- Tar verme de, ne…
İhvan
(0! (ا خو Kardeşler. 2. tas. Belli bir tarikate ve şeyhe bağlı olanlar birbirinin kardeşi (ihvan), bunun dışında kalanlar ecnebi, ağyâr; diğerandır (başkaları). Bazı hallerde yabancıların tarikat ayinlerine alınmaları, şeyhin özel sohbetine…