ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
1221 sonuç · toplam 1710 · “Kur’ân” · 17/51
01Bayramiyye
Hacı Bayrâm-ı Velî’ye nispet edilen, 15. yüzyılda Ankara merkezli olarak teşekkül eden tasavvuf yolu. Teşekkül ve irşad anlayışı Hacı Bayram’ın Somuncu Baba diye tanınan Hamîdüddin Aksarâyî’den aldığı terbiye çevresinde gelişti. Şehirli, es…
sûre
Kur’ân-ı Kerîm ayetlerinden meydana gelen ve Hz. Peygamber tarafından belirlenen 114 bölümden her birine verilen ad. Her bir sure, kendi içinde hem uyumlu hem de anlamlı ve ahenkli bir bütünlük oluşturmakta; aynı zamanda Kur’ân-ı Kerîm’in b…
hat, -ttı
îslâm’m doğu şu ile birlikte Arap harflerini yazılış sisteminden kaynaklana ve bütün İslâm kültür ve mede niyetinde önemli bir yer edine güzel yazı sanatı için kullanıla bir terim. “Hüsn-i hat” olara da adlandırılan bu yazı sanat Emevî, Abb…
mehir, -hri
mehir, -hri a. Q-o) [Ar.] İslâm inancına göre, evlilik sırasmda nikâh akdinin sonucu olarak erkek tarafından kadma verilmesi öngörülen ve nikâh bedeli olarak nitelenen para veya mal. Bu konu ile ilgili olarak Kur’ân-ı Kerîm’in “Bakara sures…
gasp, -bı
gasp, -bı a. t,^) [Ar.] fik. Başkasınm mülkiyetinde olan bir malı, sahibinin rızası olmadan zor kullanarak elde etme veya kendi mülkiyetine geçirme anlamında bir fıkıh terimi. Bu terim Kur’ân-ı Kerîm’de sadece “Kehf suresi” nde geçmektedir.
me'âl
Kur’ân-ı Kerîm ayetlerinin bir başka yabancı dile kelime kelime, cümle cümle me aynen çevrilmesi değil, çevrildiği dilin anlatım kuralları ve gücüne bağlı kalmarak yapılan aktarma işi. me
tedvîr
Kur’ân-ı Kerîm’in tilâvet usullerinden olup normal hız çerçevesinde te okumayı ifade eden terim.
müsâveme
Bir malm maliyeti ile kâr oranı arasmdaki durum söz konusu olmadan pazarlık yöntemiyle yapılan satış. müsebbihât a. [A Kur’ân-ı Kerîm’de yer alan Allah’ı tespih için kullanıl “sebh” sözünün türevleriy başlayan altı sure (“Hadîd s resi”, (“H…
hamim
Kur’ân-ı Kerîm’de geçen ve cehenneme girecek olan günahkârlara içirileceği bildirilen kaynar su.
karz
GAâ) [Ar. ] fik. İslâm hukukunda, altın ve gümüş benzeri para değerinde bir malı veya buğday, arpa gibi eşdeğer bir malı geçici bir süre için eşdeğerinin geri verümesi ilkesine bağlı olarak birine veya birilerine ödünç verilmesi konusunda k…
kavs-i nuzûl
kavs-i nuzûl a. [Ar. ] tas. Sufî inancma göre “devir” terimi ile karşılanan ve bir varlığın değişim ve dönüşüm evreleri den olan, inişe geçüen yarım d ire olarak da nitelenen en sü mertebe. Bu düzende sırasıy “külli akıl, dokuz akıl, dokuz…
hâ mîm
hâ mîm a. [Ar.] Kur’ân-ı Kerîm’de yedi surenin başında bulunan ve kendi adları ile okunan harfler. bk. hurûf-ı mukatta’a
ma'bet, -di
ma'bet, -di a. [Ar.] ibadet etme amacıyla yapılan yer için kullanılan terim. Bütün dinlerin temelinde ibadet yattığı için, her dinin kendine özgü bir ibadet yeri olmuştur. İslâm dininin en kutsal mabedi şüphesiz Kâbe’dir mâ ve yeryüzünde ib…
re'y
(JİJ [Ar.] İslâm bilimlerinde, şefî ve amelî bir konuda görüş, düşünce ve kıyas yöntemiyle kanaat bildirme. reyhânî a. Çy^fi [< Ar. reyhân î] İslâm hat sanatında, genellik Kur’ân-ı Kerîm yazımında k lanılan altı yazı çeşidinden bi nin adı.…
kırâ'at (II)
kırâ'at (II) a. [Ar. ] Namazın aher bir rekâtında kıyam duruen munda iken Kur’ân-ı Kerîm’den ayetler okuma için kullanıre lan terim. Namazda bu okuma, e sesli veya sessiz olmak üzere iki yi şekilde yapılmaktadır. Namazda an “kırâ'at”ın okun…
kelâmullah
“Allah’ın sözü.” anlamında bir teja. rim. Bundan amaç, Kur’ân, n-ı Tevrat, İncil gibi İlâhî kitaplarm ayetleridir. Bu terim, Kur’ân-ı Kerîm’de üç ayette ^ geçmektedir: “Bakara suresi” m., “Tevbe suresi” ve ^) “Fetih suresi”.
ta'n (I)
ta'n (I) a. Ç>ü) [Ar.] Yahudilerin ve müşriklerin İslâm’ı ayıplamalan. Bu konu Kur’ân-ı Kerîm’de “Nisâ suresi” ile “Tevbe suresi” inde geçmektedir. Bu hareket insanı küfre kadar götürmektedir.
Hâfid
ve a. [< Ar.hafd] “Zalimleri alçaltan, değerini düşüren ve Allah dostlarını yücelten.” anlammdaki bu söz, “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah’ın güzel isimleri)dan olup Allah’a izafe edilmiştir. Kur’ân-ı Kerîm’de olmamakla beraber “Hâfid” adı Allah’ın…
u'accel
fık. Sözlük anlamı, “Peşin ödenen, ilk anda verilen şey. ” olan bu söz, evlilik hukukunda, erkek tarafından kadma peşin ödenen mehri ifade etmektedir. mu'addel a. [Ar. ] Hadis bil minde, adalet ve zabt nitelikle rini taşıdığı, hadis rivayet…
Kuddûs
Sözlük anlamı, “Temiz olmak.” olan bu söz, Allah’a nipet edildiğinde “Tertemiz, kusurdan arınmış, her türlü eksikliklerden arınmış, kutsallıklarla övülen.” anlamında “esmâ'ü’l-hüsnâ” dan olup AUah’m doksan dokuz ismini veren İbn Mâce ve Tir…
a mîrâs
a mîrâs a. (il[< Ar. “verâset” ve ğe “irs”] Ölen bir di kimsenin arkada bıraktığı mal, zı mülk veya değerli eşya. Mîrâs mı, hukuku, İslâm dininin önemli yi konularından biridir. Bu önem, m Kur’ân-ı Kerîm’den ileri gelğu mektedir. Şöyle ki y…
kâri'a
“Kapıyı vurmak, ansızın gelmek, tenha kalmak.” anlamlarına gelen bu söz, terim olarak ansızın gelen belâ, k felâket için kullanılmıştır. Kur’ân-ı Kerîm’de “Kâri'a suresi” inde kıyamet k alâmetleri olarak geçerken, “Ra’d suresi” nde “birden…
kebîre
Gj^) [< Ar. kiber] İslâm inancma göre “bifyük günah” anlamında terim, “sagîre” (bk. bu madde) karşıtı. “Kebîre” sözünün Kur’ân-ı Kerîm’de çokluk biçimiyle iki yerde (Nisâ suresi, 4 / 31; Şûrâ suresi, 42 / 36 - 37) “büyük günahlar” anlamında…
tabî'at
Yaratılış, t seciye, bir varhğm aslî yapısı ve maddî dünya anlamında bir terim. “Gökler ve yer.” anlamında bütün evreni ifade eden Kur’ân terimi. t