TARİHÎ KOL DOSYASI

Vefâiyye

Ebü'l-Vefâ İbrâhim eş-Şâmî'ye nispet edilen, İstanbul ve Balkanlara uzanan kol.

Bağlı yol: Sa‘diyye (Cebâviyye)
Teşekkül: XII-XIX. yüzyıllar
Coğrafya: Cebâ, Dımaşk çevresi

Tarihçe

Ebü'l-Vefâ İbrâhim eş-Şâmî'ye nispet edilen, İstanbul ve Balkanlara uzanan kol.

Şahsiyet ağı

Pîr / kurucuEbü’l-Vefâ İbrâhim b. Yûsuf eş-ŞâmîEbü’l-Vefâ İbrâhim b. Yûsuf eş-Şâmî (ö. 1170/1756), Şam’daki Sâgūr Sa‘dî Zâviyesi’nin on üçüncü postnişini, Vefâiyye kolunun pîri ve Sa‘diyye’yi İstanbul, Bursa, Balkanla

ŞAM-İSTANBUL İRŞAD KOLU / XVIII. yüzyıl başları

Ebü'l-Vefâ eş-Şâmî çevresinden yeni şehir postlarına

Sa‘dî Vefâiyyesi Ebü'l-Vefâ İbrâhim eş-Şâmî'ye nispet edilir ve XVIII. yüzyıl başında İstanbul'da belirginleşir. Eyüp kadısı Hüseyin Efendi'ye verilen hilâfet ile Kadem-i Şerif ve başka şehir postları aynı tekke zinciri gibi düzleştirilmez.

Merkez şahsiyet: Ebü'l-Vefâ İbrâhim eş-Şâmî
Bağ türü: Hilâfet ve şehirler arası irşad
Başlıca iz: İstanbul meşâyihi ve Balkan bağlantısı
Ad sınırı: Başka Vefâiyye yollarıyla karıştırılmaz

İNTİKAL

Kol bağının türü

Kardeş çevresi, zâviye postu, hilâfet, aile devamı ve bölgesel teşkilat birbirinin yerine kullanılmaz.

ZİKİR

Ortak evrâd, yerel icra

Kıyam zikri ve Sa‘dî evrâdı ana gövdeyi taşır; tempo, devran, mûsiki ve merasim farkları bütün kollara genellenmez.

COĞRAFYA

Dımaşk, İstanbul ve Balkan bağlantıları

İrşad merkezi, tekke postu, seyahat, medfen ve sonraki ziyaret hafızası ayrı mekân ilişkileridir.

KAYNAK

Kronoloji ve kurum

Kolun geç teşekkülü pîr dönemine taşınmaz; aile anlatısı, icazet, vakıf ve post kaydı ayrı kanıt türleridir.