TARİHÎ KOL DOSYASI

Âciziyye

Süleyman Âcizî Baba'nın Prizren merkezli Balkan kolu.

Bağlı yol: Sa‘diyye (Cebâviyye)
Teşekkül: XII-XIX. yüzyıllar
Coğrafya: Cebâ, Dımaşk çevresi

Tarihçe

Süleyman Âcizî Baba'nın Prizren merkezli Balkan kolu.

Şahsiyet ağı

Pîr / kurucuSüleyman Âcizî BabaSüleyman Âcizî Baba (ö. 1738), İstanbul'da tahsil görüp Ebü'l-Vefâ eş-Şâmî'den hilâfet alan; Prizren'de kurduğu tekkeyle Sa‘diyye'nin Âciziyye kolunu Balkan şehirlerine t

BALKAN BÖLGESEL KOLU / XVIII. yüzyıl

Prizren âsitânesinden çok merkezli Balkan ağına

Süleyman Âcizî Baba'nın Prizren'de kurduğu çevre, oğlu Danyal ve başka şeyhlerle Yakova, Tepedelen, Berat, Avlonya, Üsküp, Gilan, Niş ve Belgrad'a yayıldı. Bu ağ yalnız İstanbul'daki Sa‘dî kurumlarının taşra kopyası değildir.

Merkez şahsiyet: Süleyman Âcizî Baba, ö. 1738
Bağ türü: Hilâfet ve bölgesel tekke ağı
Kurumsal iz: Prizren ve Yakova tekkeleri
Başlıca devam: Şeyh Danyal Âcizî ve Balkan halkaları

İNTİKAL

Kol bağının türü

Kardeş çevresi, zâviye postu, hilâfet, aile devamı ve bölgesel teşkilat birbirinin yerine kullanılmaz.

ZİKİR

Ortak evrâd, yerel icra

Kıyam zikri ve Sa‘dî evrâdı ana gövdeyi taşır; tempo, devran, mûsiki ve merasim farkları bütün kollara genellenmez.

COĞRAFYA

Prizren, Yakova ve Balkan şehirleri

İrşad merkezi, tekke postu, seyahat, medfen ve sonraki ziyaret hafızası ayrı mekân ilişkileridir.

KAYNAK

Kronoloji ve kurum

Kolun geç teşekkülü pîr dönemine taşınmaz; aile anlatısı, icazet, vakıf ve post kaydı ayrı kanıt türleridir.