Ara
Menü

Ne arıyorsunuz?

29 sonuç · “Zeyniyye

01
Yol

Zeyniyye

Zeynüddin el-Hâfî’nin Herat merkezli irşadı çevresinde gelişen, Sühreverdiyye kökenli tasavvuf yolu.

02
Şahsiyet

Zeyniyye Şeyhi Kadı Mehmed Efendi

Kadı Mehmed Efendi (ö. 1040/1630), Bursa'da müderrislik ve kadılık yolundan Zeyniyye meşihatına geçen; 1018/1609'da zâviyenin postuna oturan şeyhtir.

03
Şahsiyet

Zeyniyye Şeyhi Kemâleddin Efendi

Şeyh Kemâleddin (ö. 29 Şâban 1076/1666), Bursa'da babası Şeyh Mehmed'in ardından Zeyniyye postuna geçen; zühdü ve tarikat âdâbına bağlılığıyla anılan şeyhtir.

04
Şahsiyet

Zeyniyye Şeyhi Mehmed Efendi

Şeyh Mehmed Efendi (ö. 17 Zilkade 1091/9 Aralık 1680), Bursa Zeyniyye şeyhi Kemâleddin Efendi’nin oğlu ve müridi; babasının ardından zâviyenin postnişinidir.

05
Şahsiyet

Eğirdirli Burhâneddin Efendi

Eğirdirli Burhâneddin Efendi (ö. Safer 970/Ekim-Kasım 1562), Tosyalı Nasuh Efendi’nin terbiyesinde yetişip ailesinin Eğirdir’deki Zeyniyye zâviyesine postnişin olan; tefsir, hadis, vaaz ve zikir meclislerini birlikte yürüten şeyhtir.

06
Şahsiyet

Firecikli Ali b. Sinan

Firecikli Ali b. Sinan (ö. 970/1562-63), İstanbul’da ilim tahsil edip Safiyyüddin Bolulu Zeynî’nin yanında sülûkünü tamamlayan; Ferecik’te babasının zâviyesinde vaaz ve irşad hizmeti yürüten Zeyniyye şeyhidir.

07
Şahsiyet

MOLLA HAYÂLÎ HAZRETLERİ

MOLLA HAYÂLÎ HAZRETLERİ Ricâl-i Zeyniyye’den olup, ism-i şerîfleri Ahmed’dir. İzniklidir. 875/(1470) senesinde otuzüç yaşında iken irtihâl-ı dâr-ı bakâ eylediler. Bursa’da, Molla Hüsrev civârında, Zeynîler yakınındadır. Türbelerinin üstü açıktır; Sultân Abdülhamîd Hân-ı sânînin Baş Mâbeyncisi Hacı Ali Paşa merhûm ta’mîr ve tecdîd eylemişti. Ziyâret…

08
Şahsiyet

Molla Şemseddin Fenârî

Molla Şemseddin Fenârî, 1350'de doğan ve 1431'de Bursa'da vefat eden Osmanlı âlimidir. Rifâiyye'den hırka giymiş; Zeyniyye, Ekberiyye ve başka tasavvuf çevreleriyle de ilişki kurmuştur.

09
Şahsiyet

Necîbüddin Ali b. Büzgaş

Necîbüddin Ali b. Büzgaş, Şehâbeddin Ömer es-Sühreverdî’nin Şîrazlı halifesi; yetiştirdiği üç irşad hattıyla Büzgaşiyye’nin İran, Horasan ve sonraki Zeyniyye çevrelerine taşınmasını sağlayan sûfîdir.

10
Şahsiyet

Safiyyüddinzâde Mehmed Çelebi

Safiyyüddinzâde Mehmed Çelebi (ö. yaklaşık 970/1562-63), Bursa Zeyniyye çevresinde yetişen; Muallimzâde Muslihiddin ve Seyyid Ali'nin hizmetinden sonra irşad postuna geçen şeyhtir.

11
Şahsiyet

Şeyh Abdullah Zeynî

Abdullah Zeynî, Bursa Zeyniyye Zâviyesi’nde irşad eden ve 1006/1597-98’de vefat ederek zâviye hazîresine defnedilen şeyhtir.

12
Şahsiyet

Şeyh Abdüllatif el-Makdisî

Abdüllatif el-Makdisî (786/1384–856/1452), Kudüs'ten Horasan'a giderek Zeynüddin el-Hâfî'nin terbiyesini alan ve Zeyniyye'yi Konya üzerinden Bursa'ya taşıyan sûfîdir.

13
Şahsiyet

Şeyh Muhammed Ârif Zeynî

Şeyh Muhammed Ârif Efendi, Denizli’den İstanbul’a gelerek Zeyniyye sülûkünü tamamlayan, İzmit’te irşad faaliyeti yürüten ve Ravzâtü’t-Tevhîd adlı eseri bulunan sûfîdir.

14
Sözlük

Zeyniyye

WrJ İslâmî tarikatlerden 15. yüzyılın başlarında ortaya çıkan ve Süreverdiyye (bk. bu madde)nin Zeynüddin el-Hâfî (öl. 838 / 1435) ye nispet edilen bir kolu için kullanılan ad.

15
Mekân

Âşık Paşa Külliyesi Tekkesi (Seyyid Velâyet Tekkesi)

İstanbul · Türkiye · Fatih-Haydar'daki Âşık Paşa Külliyesi bünyesindeki tekke; Seyyid Velâyet'ten sonra postuna geçtiği, Zeynîliğin İstanbul'daki ilk iki merkezinden biri olan zâviye. İlişkili kişi dosyası Gazâlîzâde Abdullah Efendi : Gazâlîzâde Abdullah b. Abdülkādir (ö. Zilhicce 977/1570), Osmanlı ilmiye ve kadılık görevlerini Seyyid Velâyet’in Zeynî terbiyesiyle birleştiren; Âşıkpaşa Tekkesi meşihatını sürdüren ve esmâ-i hüsnâ şerhi yazan âlim-şeyhtir.

16
Mekân

Şehâbeddin Sivâsî Türbesi

İzmir · Türkiye · İzmir'in Selçuk (Ayasuluk) ilçesinde bulunan türbesidir; hayatının sonuna kadar yaşadığı yerdir. Mezar taşına, kaynaklarda tartışmalı olan ölüm tarihlerinden 860 (1456) yılı yazılmıştır. İlişkili kişi dosyası Şihâbeddin-i Sivâsî : Şihâbeddin-i Sivâsî (ö. 860/1456), Zeyneddin el-Hâfî’nin halifesi Şeyh Muhammed’den hilâfet alan; tefsir ve tasavvuf eserleriyle tanınan Zeynî şeyhidir.

17
Mekân

Merzifon'daki Zeyniyye Tekkesi

Merzifon · Türkiye · 832'de (1428-29) Horasan'dan memleketine dönerek kurduğu tekke. Zeyniyye'nin Anadolu'daki ilk merkezlerinden biridir; kuruluşunda II. Murad tarafından Merzifon'daki imaretin evkafından kendisine maaş bağlanmıştır. Kaynaklarda tekkenin özel bir adı verilmez, yalnız "tekkesi" diye anılır.

18
Mekân

Kāsım Subaşı Zâviyesi (Ali Paşa Tekkesi)

Bursa · Türkiye · Bursa'da Ali Paşa Tekkesi adıyla da bilinen ve Zeyniyye'ye mahsus olduğu bilinen zâviye. Abdülganî Efendi burada posta oturmuş, ondan sonra damadı ve halifesi Ankaralı Ahmed Kilimî ile zâviyedeki Zeyniyye meşihatı sona ermiştir.

19
Mekân

Hâf (Berâbât hankahı)

Hâf · İran · 18 Mart 1356'da doğduğu Horasan şehri; nisbesini buradan alır. Berâbât köyünde yaptırdığı hankah ve ribâtta irşada başladı. İlişkili kişi dosyası Zeynüddin el-Hâfî : Zeynüddin el-Hâfî (1356–1435), Horasan’dan Mısır ve Hicaz’a uzanan tahsil hayatının ardından Zeyniyye’yi kuran; halifeleriyle yolu Anadolu ve Rumeli’ye taşıyan Sühreverdî şeyhidir.

20
Mekân

Zeyniyye Zâviyesi

Bursa · Türkiye · Doğduğu şehirdeki Zeyniyye zâviyesi. Önce buranın postnişini Şeyh Mehmed Efendi’ye intisap etti, 1018’de onun vefatı üzerine posta oturdu ve 1040 Cemâziyelevvelindeki vefatına kadar burada kaldı; aynı zâviyede toprağa verildi.

21
Mekân

Herat (Îdgâh — türbesi)

Herat · Afganistan · 1 Mayıs 1435'te vefat ettiği şehir. Kabri Mâlîn'den Dervişâbâd'a, oradan Masla mahallesindeki Îdgâh'a nakledildi; türbesini Ebû Said Mirza Han genişletti. İlişkili kişi dosyası Zeynüddin el-Hâfî : Zeynüddin el-Hâfî (1356–1435), Horasan’dan Mısır ve Hicaz’a uzanan tahsil hayatının ardından Zeyniyye’yi kuran; halifeleriyle yolu Anadolu ve Rumeli’ye taşıyan Sühreverdî şeyhidir.

22
Mekân

İznik

İznik · Türkiye · Fenârî ilk öğrenimini babasının yanında tamamladıktan sonra İznik'te Alâeddin Ali Esved'in derslerine devam etti. Hocasıyla arasında geçen ilmî bir tartışma üzerine buradan ayrılıp Amasya'ya gitti. İlişkili kişi dosyası Molla Şemseddin Fenârî : Molla Şemseddin Fenârî, 1350'de doğan ve 1431'de Bursa'da vefat eden Osmanlı âlimidir. Rifâiyye'den hırka giymiş; Zeyniyye, Ekberiyye ve başka tasavvuf çevreleriyle de ilişki kurmuştur.

23
Mekân

Canbaz Mustafa Medresesi

İstanbul · Türkiye · 20 akçe ile müderrislik yaptığı medrese; ilmiye çizgisindeki ilk kayıtlı görev yeri. İlişkili kişi dosyası Gazâlîzâde Abdullah Efendi : Gazâlîzâde Abdullah b. Abdülkādir (ö. Zilhicce 977/1570), Osmanlı ilmiye ve kadılık görevlerini Seyyid Velâyet’in Zeynî terbiyesiyle birleştiren; Âşıkpaşa Tekkesi meşihatını sürdüren ve esmâ-i hüsnâ şerhi yazan âlim-şeyhtir.

24
Mekân

Bilecik'teki Zeyniyye Tekkesi

Bilecik · Türkiye · Zeyniyye'ye ait Bilecik tekkesi; Resul Efendi'nin faaliyet gösterdiği ve Abdülganî Efendi'nin onun yanında yetiştiği yer. İlişkili kişi dosyası Şeyh Abdülgani Amasyalı Zeynî : Amasyalı Abdülganî Zeynî, Şeyh Rasûl’ün halifesi olarak Bursa Kāsım Subaşı Zâviyesi’nde irşad eden ve 1028/1619’da vefat eden şeyhtir.

25
Mekân

Amasya

Amasya · Türkiye · İznik'ten ayrıldıktan sonra Amasya'ya giderek Cemâleddin Aksarâyî'nin öğrencisi oldu ve 778/1376 yılında kendisinden icâzet aldı. İlişkili kişi dosyası Molla Şemseddin Fenârî : Molla Şemseddin Fenârî, 1350'de doğan ve 1431'de Bursa'da vefat eden Osmanlı âlimidir. Rifâiyye'den hırka giymiş; Zeyniyye, Ekberiyye ve başka tasavvuf çevreleriyle de ilişki kurmuştur.

26
Mekân

Dervişâbâd

Herat çevresi · Afganistan · Herat'a bağlı köy; buradaki dergâhı ve vakıfları vardı, kabri bir süre buraya nakledilmişti. İlişkili kişi dosyası Zeynüddin el-Hâfî : Zeynüddin el-Hâfî (1356–1435), Horasan’dan Mısır ve Hicaz’a uzanan tahsil hayatının ardından Zeyniyye’yi kuran; halifeleriyle yolu Anadolu ve Rumeli’ye taşıyan Sühreverdî şeyhidir.

27
Makale

Sefîne-i Evliyâ Cilt 1 Tarikat Haritası

Ana yollar, şubeler ve geç Osmanlı hafızası. Birinci cildin tamamı indekslenerek hazırlanmış editoryal rehber.

28
Makale

Tarih Sahnesinden Çekilen Yollar Nasıl İzlenir?

Kâzerûniyye ve Zeyniyye örnekleri üzerinden kurum sona erse de kişi, vakıf, yapı ve yer adlarında kalan izleri okuma yöntemi

29
Makale

İstanbul Zeyniyyesi: Şeyh Vefâ ve İlim Çevresi

Şeyh Vefâ merkezli Zeynî çevrenin tekke, medrese, saray, şiir ve musiki ilişkilerini tarihî sınırlarıyla ele alır.