tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
548 sonuç · toplam 1105 · “akar” · 6/23
01namazın şartları
namazın şartları a. Namaz ibadetini eda etmeden önce bir müminin sağlıklı bir ibadet için gerekli koşulları ya da durumları yerine getirmesi için kullanılan terim. Bu şartlar ikiye ayrılmaktadır. Birincisi, namazm dışındaki şartlar; İkincis…
deccâl (I)
deccâl (I) a. [Ar.] Tek tanrıh dinlerde kıyamet alâmetlerinden sayılan ve insanları doğru yoldan saptırmaya çalışacağı ve olağanüstü güçlere sahip olduğu söylenen kimselere verilen ad. Bu terim, Kur’ân-ı Kerîm’de doğrudan doğruya geçmemekte…
azâb
Lljc) [Ar.] Hem maddî hem manevî manada dinî akidelere ve Allah’ın buyruklarma uyma yan veya karşı gelen kimselere uygulanacak olan elem ve acı larla dolu ceza. Kur’ân- Kerîm’de 490 yerde geçen bu söz, Kur’ân ayetlerini inkâ eden kâfirler,…
tâgüt
Sözlük anlamı, ber “Sınırı aşmak, çok azgınlık göslar termek, çoğalmak, su taşmak.” dan olan bu söz, Kur’ân-ı Kerîm’de geçen ve Aüah’m kulları için mel çizdiği sınırlardan saptıran, bayrı, züarmca yaratümışlık üstü komde numunda tutulan var…
a'râf
Uâi> J) [Ar. arf’ın ç. b.] “Yüksek yer, burç.” alamındaki bu terim, cennet ile cehennem arasında bulunan ve bu iki yeri birbirinden ayıran surun üzrinde bulunan en yüksek tepenin adı için kullanılmıştır. Kur’ân-ı Kerîm’in yedinci suresinin…
ihrâm keffâreti
ihrâm keffâreti a. Hac ve umre ibadeti sırasında “ihrâm” (bk. bu madde) yasaklarmm bozulması karşılığı yerine getirilmesi gereken bedeller için kullanılan terim. Bu konu Kur’ân-ı Kerîm’de “Bakara suresi, 2 / 196 ve Mâ'ide suresi, 5 / 95”nde…
müsakkafât
İslâm hukukunda, herhangi bir vakfa gelir sağlayan ev, dükkân, han, hamam gibi üstü kapalı akar.
Muâyede
Bayramlaşma; bayram dolayısıyla karşılıklı tebrikleşme. Arapça îd kökünden gelir. Osmanlı merasim dilinde resmî bayram kabulü ve tebrik törenleri için de kullanılmıştır.
rikket
(& J [Ar.] Bir hadis metninde dilbilgisi kurallarının bozukluğu sebebiyle anlam yetersizliğinin veya karışıklığmın bulunmasmdan dolayı hadisin “merfû” (bk. bu madde) özellik taşıması anlamında terim.
Müşebbihe
Müşebbihe a. (^î. ^) [Ar. ] İslâm gü tarihinde, Allah’ın sıfatlarını inbu sanın sıfatlarına benzeterek inân” san biçimli (antropomorfist) bir an tanrı düşüncesi yaratmaya çahşan bir akım için kullanılan terim. Bu inanca göre Allah’ın eli, n…
haset, -di
haset, -di a [Ar. ] “Başkalarıanın elde ettiği maddî veya manevî le değerleri, erdemleri veya makam u ve mertebeleri kıskanma, çekeamemezlik. ” anlamında kullanıir lan bir terim. Kur’ân-ı Kerîm’de abu manasıyla “Bakara suresi” u nde geçen b…
tövbe namazı
tövbe namazı a. Herhangi bir şekilde günah işlemiş bir kimsenin, günahından tövbe etmek amacıyla abdest ahp iki rekât veya daha fazla namaz kıldıktan sonra Allah’a yakarması, yaptıklarından pişmanlık duyduğunu ifade ederek af talebinde bulu…
muhabbet
1. “Sevgi” anlamındaki bu söz, dinî hayatın temel ve aslî değeri ve unsuru olarak kabul edilen bir terim olmuştur. Kur’ân-ı Kerîm’in “Tâhâ suresi” (20)nin 39. ayetinde geçen bu söz, hem Aüah’a hem de insanlara nispet edilerek hadislerde de…
harp
cihât Hârût ve Mârût a. “Bakara suresi” nin 102. ayetinde geçen ve kimlikleri hakkında pek bilgi verilmeyen iki melek.
resmu’l-hadîs
(öjjJI ^ufi [Ar.] Hadis biliminin dayandığı temel ^fi ilkeler ve usul özellikleri. Uleresmu’s-sahîh a. ^->.»11 ^J [Ar.] arı Sahih hadisin dayandığı temel k’te ilkeler ve usul özellikleri. âmî resûl a. (J^J [Ar.] Peygamber mda karşılığı Arap…
hülle
İslâm hukukunrda üç talak ile boşanmış bir kae dmın ayrıldığı kocasına tekrar idönebilmesi amacıyla bir başka şerkekle evlenmesi için kullanım lan bir terim. Bu durumun, get rek İslâm öncesinde gerekse İs- -i lâm’m ilk yıllannda erkeklerce…
domuz
İslâm dinînin yenmesini yasak kıldığı hayvan. İnsanı maddî ve manevî pisliklerden ve zararh maddelerden korumak için birtakım kurallar ve yasaklar koyan İslâm dinînin bu konudaki temel kaynağı Kur’ân-ı Kerîm'dir. Kaynak almarak kısastan diy…
nâr
nâr a [< Ar. nevr] Kur’ân-ı Kerîm’de ve hadislerde söz konusu edilen cehennem ateşi. Bu söz, Kur’ân-ı Kerîm’de 145 ayette geçmekte n olup bunlardan 118 ayette cehennem ateşini ifade etmektedir. Buralarda, cehennem yakıtmm kâfirler ve taşlar…
adn
Sözlük anlamı, “Sürekli kalınan ve oturulan yer, bir cevher ya da madenin özü, yatağı” olarak verilen bu terim, Kur’ân-ı Kerîm’de “cennât” sözü ile birlikte ve on bir yerde geçer; “İçinde gösterişli yerlerin, altın ve incilerle bezenmiş elb…
ölüm meleği
ölüm meleği a. bk. Azrâ'il ölümsüzlük a. “Ebedî hayatın varlığı ve sonsuzluğu.” olarak ifade edilen bu terim, İslâmî inançta “âhiret” (bk. bu madde) hayatı ile ifadesini bulmuştur. Geçici, yani fani olan bu dünya hayatına karşılık ahret hay…
Berr
Q [Ar.] Sözlük anlamı “Sadakatli, vefakâr, iyiliksever” olan bu söz, “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah’ın güzel isimleri)dan olup Allah’ın sıfatı olarak “Yarattığı kullarına karşı rahmeti ve mağfireti bol, lütfü ve ihsanı sonsuz” vasfmı ifade etmekte…
seb'u’t-tuvel
Naslarda, Kur’ân-ı Kerîm’in uzun surelerinden “Bakara, Âli İmrân, Nisâ, Mâ'ide, En’âm, A'râf, Tevbe” (bk. bu maddeler) surelerinin ortak adı.
kuşluk namazı
kuşluk namazı a. Kuşluk vaktinde, “revâtib sünnet” (bk. bu madde) lerin dışında sevap kazanmak amacıyla kılman namaz. Arapça karşılığı “salâtü’d-duhâ” (bk. bu madde) olan bu namazın vakti, güneşin doğuşundan 45-50 dakika sonra, bir mızrak b…
mehr-i müsemmâ
mehr-i müsemmâ a. fik. Evlenilecek kız için iki tarafm onayı ile belirlenmiş olan mehir. mehrü’l-bagy a. ftk. Fahişeye zina karşılığı verilen para.