tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
1221 sonuç · toplam 1710 · “Kur’ân” · 4/51
01tevlîd
Kulun yerine getirmek istediği fiüleri AUah’m hîd müdahalesi olmaksızm tabiattascitki oluşum çerçevesinde meydayin na getirmesi anlamında kelâm ikir terimi. mış nun tevliye a. [Ar.] ftk. Bir alış verişte, bir kimsenin aldığı bir malı alış f…
arza
Her yıl Ramazan ayında Kur’ân-ı Kerîm’in surelerinin Cebrail ile Hz. Muhammed arasmda karşılıklı olarak ezberden okunması, mukabele. Her yıl bir defa ramazan ayında yapılan bu karşılıklı okuma işi, Hz. Muhammed’in ölümünden önceki ramazan a…
Müzemmil suresi
Müzemmil suresi a. jl>) [< Ar. “Sûretü’l-Müzemmil ] Kur’ân-ı Kerîm’in yetmiş üçüncü, iniş sırasına göre üçüncü suresi olup “Kalem suresi” nden sonra ve “Müdessir suresi” nden önce Mekke döneminde nazil olmuştur ve yirmi ayetten meydana gelm…
fitratullah
“Allah’ın dini” anlamında bir terim olup Kur’ân-ı Kerîm’de sadece bir ayette mealen “Hakka yönelen bir kimse olarak yüzünü dine, Allah’ın fıtrî dinine çevir ki...” ibaresiyle “Rûm suresi” nde geçmektedir.
vildân
Cennet ehlinin etrafında onlara hizmet vermek üzere genç uşaklar için kullanılan ve Kur’ân-ı Kerîm’ (“Vâkı'a suresi” (56 /17; “İnşân suresi” de geçen terim.
feyyâz
1. “Feyiz, bereket ve bolluk veren.” anlamında Allah’ın sıfatlarmdan biri olup Kur’ân-ı Kerîm’de pek çok ayette zikredilmiştir.
haberî sıfatlar
haberî sıfatlar ç. a. Allah’a izafe î edilen ve Kur’ân-ı Kerîm ile hadislerde geçen sıfatlar. ) Kur’ân’da AUah’m eli, yüzü, gözü, arşı istivası, gelmesi, insanlara yakınhğı ve onlarla beraber ) olması bu sıfatlardan sayılmake tadır. Söz gel…
heft-dûzah
Kur’ân-ı Kerîm’de adları geçen yedi cehennem şunlar: hutâme, sa'îr, sekar, cahîm, hâvfye, lezâ, sü'ûr.
hadr
(^^A \Ar.} Kur’ân-ı Kerîm’in tecvit kurallarına uygun olarak okunduğu üç tarzdan hızlı olanı. hads a- [Ar.] Zihnin ilkelerden ve önermelerden hızlıca sonuçlara ulaşması ve bu yolla elde edilen bilgi anlamında kelâm terimi.
çifte salâ
çifte salâ a. Namaz vakitlerinin bildirilmesi veya bir ölüm haberinin duyurulması için minarelerden iki veya daha fazla kişi tarafindan okunan sala. n çile a. [< f.çille < çihl] tas.. Ruh temizliğine erişmek için zevk ve sefadan el çekerek…
ümmî
Okuma yazma bümeyen anlamında Kur’ân-ı Kerîm’de geçen bir terim (A'râf suresi, 7 /158). 2. Hz. Peygamber için kullanılan bir sıfat ve terim. Müslümanlığın ilk çıktığı dönemlerde ve Kur’ân-ı Kerîm’in nazil olmaya başladığı sıralarda “ehl-i k…
helâl
Dinen yapılması serbest olarak kabul edilen davranışlar ve yenilmesi, içümesi uygun olan yiyecekler, “haram” (bk. bu madde) karşıtı. Bu söz değişik türevleriyle birlikte Kur’ân-ı Kerîm’de elli ayette yer almaktadır. Aynı kullanım özellikler…
te'âlâ
QLü) [Ar.] “Şan ve şerefi ile hükümranlığı yüce olsun.” anlamında Allah’a nispet edilen ululama. Bu söz, terim anlamıyla Kur’ân-ı Kerîm’de on dört ayette geçmektedir.
şuyûh kitapları
şuyûh kitapları ç. a. Yalnız bir hocanın rivayet ettiği hadisleri [< içeren kitaplar. )] ci, şühedâ a. GM) lAr.] Allah yolunnci da ölen veya öldürülen kimseler si” için Kur’ân-ı Kerîm’de (“Âl-i u imrân suresi, 3 t 140”; “Nisâ dö suresi, 4 /…
hafi (IH)
hafi (IH) a. [Ar.] tas. Nakşibendiyye tarikatinde önemli bir aşama olan “letâ'if-i hamse”nin kalp, ruh, sır, hafi, ahfâ olarak sıralanan unsurlarmdan dördüncü vasfa verilen ad. Buradaki “hafî”lik, yani gizlilik veya kapalılık, bir sözdeki ö…
cezâ
[Ar.) Sözlük anlamı “bir şeyin bedeli ve karşılığı” olan bu söz, “İnsanların fiil veya davranışları karşılığında dünyada ve ahirette göreceği maddî veya manevî müeyyide” için kullanılan bir fıkıh terimi. Bu söz, türemiş biçimleriyle beraber…
siyer ve megâzî
Hz. Peygamber’in hayatı, davranışları ve şahsiyeti ile tebliğ fa liyetlerini, siyasî ve askerî mü cadelelerini konu alan bilim da ile bu alanda yazılmış eserleri ortak adı. softa a. [ i) [< Ar. sûfî] 1. Bil bilmez kendisini ibadete veren ha…
adi
Adalet, doğruluk, hakkaniyet. 2. Hakkı ve eşitliği gözetme, dürüst davranma, “cevr” ve “zulm” karşıtı. 3. Bu terim, “esmâ'ü’lhüsnâ” (Allah'ın adları) ndan olup Kur’ân-ı Kerîm’de pek çok ayette zikredilmiştir. Ayrıca “Adi” adı Allah’ın doksa…
Tûfan
Geniş bir bölgeyi kaplayan büyük su baskını. Dinî literatürde özellikle Hz. Nûh’un kavminin inkârı sebebiyle meydana gelen felâketi ifade eder. Kur’ân kıssasının amacı yalnız tarihî bir afet tasviri değil; peygamber uyarısına karşı direniş,…
hafi (I)
hafi (I) a. Ç^k) [Ar.] Sözlük anlamı “İkram eden, derinlemesine bilen.” olan bu söz, “Son derece iyilik sahibi, lütufkâr, her şeyi iyi bilen.” tanımıyla Kur’ân-ı Kerîm’de iki yerde geçmektedir. Birincisi, “Meryem suresi” nde olup “lütufkâr”…
teoloji
Tanrı bilimi, “ilâhiyât” (bk. bu madde). teravih, a. [Ar.] Ram ayma özgü olmak üzere namazmdan sonra kı namz. Hz. Peygamber, bu n zı özellikle kıldığı için ve mazan ayını inanarak ve se nı Allah’tan bekleyerek kimsenin geçmiş günahları b la…
fâ'il
OU) [< Ar.fi'l] (ç. b. fa'ale) I “Yapan, yerine getiren, işleyen” anlamında Allah'ın sıfatı olan bu terim, Kur’ân-ı Kerîm’de b. “Enbiyâ suresi” nde degeçmektedir. enini
gâzî
Sözlük anlamı “Savaşmak, yağmalamak, saldırmak.” olan bu söz, savaşta başarı kazanan kumandanlara, hükümdarlara şeref unvanı olarak verilen bir terimi ifade etmektedir. Son zamanlarda bir savaşa gidip sağ dönen Müslümanlara da “gâzî” denilm…
fa'âlün limâ yürîd
fa'âlün limâ yürîd a. (^ U JM [An] “Dilediğini en kusursuz ve mükemmel yapan, bir işten sonra bir başka işi istediği gibi yapan.” anlamında Allah’ın yaratıcı ve yapıcı kudretini ifade eden sıfatlarmdan biri. Allah’ın bu sıfatı, Kur’ân-ı Ker…