Osman Hulûsi Ateş

Ailesi ve tahsili

12 Ağustos 1914’te Darende’de doğdu. Babası Hasan Feyzi Efendi, annesi Fatma Hanım’dır. Aile geleneği baba tarafından Somuncu Baba’ya, anne tarafından Tâceddin Velî’ye uzanır. Kur’an öğrenimine babasının yanında başladı; mahalle medresesi ve ilkokulun ardından Arapça, Farsça, tefsir, mantık ve klasik medrese metinleri üzerinde çalışmayı sürdürdü.

İhramcızâde ile irşad bağı

Çocukluğunda tanıştığı İhramcızâde İsmail Hakkı Toprak’ın terbiyesinde yetişti. İhramcızâde’nin 1969’daki vefatından sonra irşad görevini üstlendi. Bu bağ, Hacı Ahmed Niksârî’nin müridlerini yazılı icâzetle İhramcızâde’ye devrettiği paralel Niksar hattıyla karıştırılmadan gösterilmelidir.

Somuncu Baba Camii hizmeti

1945’te babası ve ağabeyinin tifo salgınında vefatından sonra Hamid-i Velî Camii imam-hatipliğine getirildi. Görevi 1953’ten 1987’de yaş haddinden emekliliğine kadar resmen sürdürdü. İmamet, hutbe, sohbet ve ziyaret hizmetini aynı merkezde birleştirdi.

Kitap, şiir ve mektup

Yaklaşık on bin ciltlik bir kütüphane kurdu. Hece ve aruzla şiirler yazdı; Dîvân-ı Hulûsî-i Dârendevî ile mektuplarını toplayan Mektûbât başlıca yazılı mirasıdır. Şiirlerinde zikir, edep, gönül kırmama, hizmet ve “ölmeden önce ölmek” temalarını işler.

Hayır hizmetleri

Darende’de cami, köprü, okul, sağlık kuruluşu ve kütüphane çalışmalarına öncülük etti; bu hizmetler şehir dışına da uzandı. Edep anlayışını büyüklere hürmet, küçüklere şefkat, cömertlik, sözü önce kişinin kendi nefsinde sınaması ve hiçbir canı incitmemek ilkeleriyle açıkladı.

Vefatı

1990’da vefat etti. Darende’de bıraktığı ilmî, edebî ve kurumsal miras sonraki vakıf ve kültür faaliyetlerinin başlıca dayanağı oldu.