Ne arıyorsunuz?

Rûmiyye Şeyhi Seyyid Mahmud Efendi

Seyyid Mahmud Efendi (ö. Şevval 1048/Şubat-Mart 1639), Urmiye doğumlu Nakşbendî şeyhi ve kıraat âlimi; Âmid'de cami ve zâviye kurmuş, siyasî kuşkuyla öldürülmüştür.

↗03

Açıkbaş Seyyid Mahmud Resmî

Açıkbaş Seyyid Mahmud Resmî (ö. 15 Rebîülâhir 1077/1666), amcası Rûmiyye Şeyhi'nden Nakşibendî terbiyesi alan; Âmid'den Bursa'ya gelerek Dâye Hatun ve Ulu Cami'de irşad halkaları kuran şeyh ve şairdir.

↗04

İsmâil Rûmî

İsmâil Rûmî (ö. 1041/1631, İstanbul); Kādiriyye'nin Anadolu ve Rumeli'de yayılmasını sağlayan “pîr-i sânî” . Tophane'de kurduğu Kādirîhâne tarikatın merkez tekkesi olmuş, kendisine Rûmiyye kolu nisbet edilmiştir.

↗05

Şerif Abdüşşekûr Efendi

Şerif Abdüşşekûr Efendi (1869–1921), Ahmed Muhyiddin Efendi’nin oğlu ve ardından Tophane Kādirîhânesi postuna geçen Rûmiyye-Kādiriyye şeyhidir.

↗06

Şeyh İbrahim en-Nakşbendî

Şeyh İbrahim (ö. 1060/1650), Diyarbakır'da Rûmiyye Şeyhi Seyyid Mahmud'dan hilâfet alan; şeyhinin öldürülmesinden sonra Bursa'ya göç eden Nakşibendî şeyhidir.

↗07

Şeyh Şerif Ahmed Muhyiddin Efendi

Şeyh Şerif Ahmed Muhyiddin Efendi (1852–1909), Tophane Kādirîhânesi postnişini, Rûmiyye-Kādiriyye şeyhi, Meclis-i Meşâyih reisi; Tomâr-ı Tekâyâ ve geniş silsilenâme çalışmasının müellifidir.

↗08

Sözlük

Rûmiyye

biçimi. ] tas. İslâmî tarikatlerden 16. yüzyılda ortaya çıkan, Kadiriyy tarikatının bir kolu olup İsma Rûmî (öl. 1041 /1631) tarafmda kurulmuştur. Bu tarikatın sils lesi Abdülkadir Geylânî’ye kada ulaştığı kaynaklarda zikred mektedir. İsmail Rûmî Efen bizzat kendisi Anadolu’nun pe çok beldesini dolaşmış ve he gittiği yerde tekkeler kurmu hatta Mısır’a kadar gidere tarikatini oralara taşımıştı Sonra 1611 yılında İstanbul dönerek Tophane’de yaptırdı Kadirîhane’de faaliyetini devam ettirmiştir. Bu tarikat, İsma Rûmî’nin adından dola “Rûmiyye” olarak anılmış v 1925 yılında çıkarılan tekke v zaviyelerin kapatılması kan nunun yürürlüğe girdiği tarih kadar Türkiye Cumhuriyeti s nırlan içinde faaliyetlerini sü dürmüştür. Rûm suresi a. (^ *[< A “Sûretü’r-Rûm” ( Kur’ân-ı Kerîm’in. otuzunc iniş sırasına göre seksen dö düncü suresi olup “İnşikak su resi” nden sonra “Ankebû suresi” nden önce Mekk döneminde nazil olmuştur v altmış âyetten meydana gelme tedir. Admı ilk ayetlerde geçe ve Bizans’tan söz eden “Rûm sözünden almıştır. Suren özünde Allah’ın birliğinden, minden, kuretinden ve âhire imandan söz edilmektedir. 573 rükû ye Rûşeniyye öz. a. [Ar. sözüail nün müennes (dişil) biçimi] İsan lâmî tarikatlerinden 16. yüzyılda si ortaya çıkan, Halvetiyye ar tarikatının Ömer el-Rûşenî dil ’ye nipet edilen ndi bir büyük kolunun adı. Bu tariek kat, daha çok Azerbaycan bölgeer si ve Tebriz çevresinde yayılmışuş, tır ve “Halvetiyye” (bk. bu madek de) tarikatının temel ilkelerine bağlı kalarak faaliyetini sürır. dürmüştür. l’a ığı

↗09

Sözlük

re's-i sene-i rûmiyye

re's-i sene-i rûmiyye a. (^ tu, ^ÎJ Rumî yılm başı, 1 Ocak (Efrencî takvimini kabul etmemiş olan doğulu Hristiyanlar için).

↗10

Sözlük

Hurûmiyye

Bozuk Bâtıniyye fırkasının diğer bir adı. Bu sapık fırkada bulunanlar, birçok haramlara helâl dedikleri için, Hurûmiyye adını almışlardır. (Bkz. Bâtıniyye)

↗11

Kaygusuz Tekkesi

İstanbul · Türkiye · Sultanahmet'te bulunan ve Kādiriyye'nin Rûmiyye (İsmâil Rûmî) koluna bağlı tekkedir. Mimari bakımdan dönemin iddiasız meskenlerini andıran mütevazi bir ev-tekkedir. XIX. yüzyıl sonunda pazar akşamları burada devran yapıldığı, zâkirbaşı Şeyh Hulûsi Efendi'nin haftalık çizelgesinden anlaşılmaktadır.

↗12

Bansa köyü

Tosya, Kastamonu · Türkiye · Doğduğu köy; babası Çoban Ali, oğlunun daha iyi yetişmesi için buradan Tosya'ya taşınmıştır. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası İsmâil Rûmî : Kādiriyye’nin Rûmiyye kolunu İstanbul ve Osmanlı coğrafyasında teşkilâtlandıran pîr.

↗13

Tosya

Kastamonu · Türkiye · Ailesinin taşındığı ve medrese ilimlerini tahsil ettiği kasaba; Halvetî şeyhi Ahmed Efendi'nin sohbetlerine burada devam etmiştir. İlişkili kişi dosyası İsmâil Rûmî : Kādiriyye’nin Rûmiyye kolunu İstanbul ve Osmanlı coğrafyasında teşkilâtlandıran pîr.

↗14

Abdülkādir-i Geylânî Külliyesi

Bağdat · Irak · Kādiriyye'nin merkez dergâhı; postnişini Bağdat nakîbüleşrafı Seyyid Feyzullah Efendi'ye burada intisap etmiş, erbaîn çıkarıp seyrüsülûkünü tamamlamıştır. İlişkili kişi dosyası İsmâil Rûmî : Kādiriyye’nin Rûmiyye kolunu İstanbul ve Osmanlı coğrafyasında teşkilâtlandıran pîr.

↗15

Kahire

Kahire · Mısır · Bağdat'tan Anadolu'ya dönerken uğradığı ve Ahmed-i Mısrî'den ikinci icâzetnâmesini aldığı şehir; silsilenâmelerdeki ihtilâfın kaynağıdır. İlişkili kişi dosyası İsmâil Rûmî : Kādiriyye’nin Rûmiyye kolunu İstanbul ve Osmanlı coğrafyasında teşkilâtlandıran pîr.

↗16

Sultan Ahmed Camii

İstanbul · Türkiye · Açılışında dervişleriyle Kādirî usulü zikir yaptığı cami; cuma namazından sonra Kādirî evrâdı okunması geleneği buradan başlamış ve günümüze kadar sürmüştür. İlişkili kişi dosyası İsmâil Rûmî : Kādiriyye’nin Rûmiyye kolunu İstanbul ve Osmanlı coğrafyasında teşkilâtlandıran pîr.

↗17

Sofular Camii

Fatih, İstanbul · Türkiye · 1020/1611'de İstanbul'a geldiğinde tekkesini kurana kadar bir süre kaldığı cami. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası İsmâil Rûmî : Kādiriyye’nin Rûmiyye kolunu İstanbul ve Osmanlı coğrafyasında teşkilâtlandıran pîr.

↗18

İsmâil Rûmî Dergâhı (Hamam Tekke)

Bursa · Türkiye · Halifesi Ustrumcalı Ahmed Efendi'nin 1038'de (1628) kurduğu dergâh. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası İsmâil Rûmî : Kādiriyye’nin Rûmiyye kolunu İstanbul ve Osmanlı coğrafyasında teşkilâtlandıran pîr.

↗19

Tophane Kādirîhânesi ve Rûmiyye Âsitânesi

İstanbul · Türkiye · Rûmiyye’nin pîr makamı 1040/1630’da Hacı Pîrî tarafından İsmâil Rûmî için yaptırılan tekke, Rûmiyye’nin pîr makamı ve İstanbul’daki Kādirî âsitânesidir. Ahmed Muhyiddin Efendi dönemi Ahmed Muhyiddin Efendi burada doğdu ve 1884’te babasının ardından posta geçti. Meclis-i Meşâyih reisliği, tekke tarihçiliği ve geniş silsile çalışmaları bu merkezle bağlantılıdır. Rodos’ta vefat eden şeyhin naaşı buraya getirilerek hazîreye defnedildi. Yapı tarihi Yangınlar ve ihyalarla değişen külliye cami-tevhidhâne, türbe, hazîre, harem, selâmlık ve hizmet birimlerinden oluşuyordu. 1997 yangınında cami-tevhidhâne ile selâmlık harap oldu; türbe, hazîre, harem ve minarenin bazı bölümleri günümüze ulaştı.

↗20

Rodos — Ahmed Muhyiddin Efendi’nin sürgün ve vefat çevresi

Rodos · Yunanistan · Ahmed Muhyiddin Efendi 1906’da Rodos’a sürüldü ve 7 Eylül 1909’da burada vefat etti. Naaşı daha sonra İstanbul’a götürülerek Kādirîhâne hazîresine defnedildi. Harita noktası kesin ikamet veya vefat binasını değil, tarihî Rodos şehir merkezini gösterir.

↗21

Kubbe Tekkesi

İstanbul · Türkiye · Kuruluş ve ilk silsile Kubbe Tekkesi XVII. yüzyıl sonlarında Fatih'in Yenihamam mahallesinde Süleyman Efendi tarafından kuruldu. Süleyman Efendi, Kādiriyye'nin Rûmiyye kolunda İsmâil Rûmî'nin Rumeli halifelerinden Osman Karadağî üzerinden gelen silsileye mensuptu. Rifâiyye'ye geçiş TDV İslâm Ansiklopedisi yapının 1180/1766'da Rifâiyye'ye intikal ettiğini kaydeder. Bu nedenle Kubbe, başlangıcından beri değişmeyen tek aidiyetli bir tekke gibi değil, Kādirî-Rûmî kuruluş ve Rifâî dönemleri birlikte gösterilerek sunulur. Şeyh kayıtları ve şehir ağı Sefîne'de, Süleyman Efendizâde Hacı Muhammed Emîn Efendi'nin ardından Kubbe Tekkesi'ne şeyh olan ve 1179/1765-66'da vefat eden bir postnişin anılır; adı kaynak parçasında açık değildir. TDV kaydı Kubbe'nin Şehremini Remlî Tekkesi ile Altımermer Sinek Şeyh Halil Efendi Tekkesi'nin şeyhlerini yetiştiren merkezlerden olduğunu belirtir.

↗22

Eşrefiyye ve Rûmiyye

İki Osmanlı Kadirî kolu. Tezden hazırlanmış özgün editoryal inceleme.

↗23

Kadirî Tâcları: Eşrefî ve Rûmî Örnekleri

Eşrefî gülü, Rûmî düğmesi ve değişen terk düzenleri. Derleme ve ana başvuru kaynakları ihtiyatla karşılaştırılarak hazırlanmıştır.

↗24

Sefîne-i Evliyâ Cilt 1 Tarikat Haritası

Ana yollar, şubeler ve geç Osmanlı hafızası. Birinci cildin tamamı indekslenerek hazırlanmış editoryal rehber.

↗25

XIX. Yüzyıl Anadolu Tasavvuf Haritası

On dokuzuncu yüzyıl Anadolu tasavvufunu yalnız tekke sayılarıyla değil; tarikat kolları, şehir ağları, göçler, cami ve hâne tekkeleri, Meclis-i Meşâyih, ulema, mûsiki ve gündelik hizmet kurumları üzerinden okuyan kapsamlı dönem dosyası.

↗26

Kādiriyye'de Esmâ, Vird ve Kol Çeşitliliği

Ana yol, alt kollar, pîrler ve usul arasındaki bağlantıları açıklayan editoryal dosya.

↗27

Kādiriyye'nin Dünya Ağı: Bağdat'tan Anadolu, Hindistan ve Afrika'ya

Kādiriyye'nin Bağdat aile merkezi, Anadolu kolları, Güney Asya ve Batı Afrika teşekküllerini aynı soy ağacında fakat farklı kurum tipleri olarak gösteren ana dosya.

↗28