ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
383 sonuç · toplam 527 · “Dua” · 6/16
01şükür secdesi
şükür secdesi a. İslâm inancma zel göre, beklenmedik bir nimete şüzûz 628 kavuşma veya bir kazayı defetme, atlatma neticesinde yapılan “secde” (bk. bu madde). Bu secdeyi yamak için önce abdest alınır, namaz kılınır gibi kıbleye şü dönülerek…
makâm-ı Mahmûd
makâm-ı Mahmûd a. ü^^ fil») İslâm inancma göre, Hz. Peygamber’in kıyamet gününde Müslümanlarm içinde bulunacağı sıkmtılara çare olmak üzere hazır bulunaca ğı ve onlara dua edeceği du rumu ve konumu veya “şe faat makamı”nı ifade ede terim. B…
dalâlet
Sözlük anlamı “Yok olmak, kaybolmak, şaşırmak” olan bu söz, “Bilerekya da farkında olmayarak doğru yoldan ayrılmak, sapmak veya azmak. ” olarak nitelenmiş ve “Haktan ayrılarak bâtıla yönelme, İlâhî emirlere baş kaldırma ve aykırı davranma.…
arefe
Haccm en önemli farzı olan “vakfe”nin yapıldığı yer olan “Arafat’ın öteki adı, “yevmü arefe” (arefe günü). Bu günde vakfe, zeval vaktinden kurban bayramının birinci günü fecrin doğuşuna kadar olan süre içinde yapılır. Önce “tevriye” günü (z…
hâcet penceresi
hâcet penceresi a. Din büyükleri için yapılan türbelerin dış cephelerinde yapılan ve ziyaretçilerin önünde dua veya Fatiha okuduğu pencere.
âmin
Okunan dua ve sonunda “kabul buyur” anlammmda onun kabulü için söylena nen söz. Kitâb-ı Mukaddes’te Alde pek çok yerde “amen” şeka, linde geçen bu söz, Arapçaya el Sami dillerinden geçmiştir. Arap m. ) müfessirlerince “esmâ'ü’lbu hüsnâ” (Al…
fâtiha
“Giriş, başlangıç, ön söz, medhal” anlamında Kur’ân-ı Kerîm’in birinci suresi olan “Fatiha sûresi”nin kısaltılmış biçimi, fâtiha-i şerif (bk. Fâtiha suresi). Dua.
esmâ
GL-I) [Ar. ism’in ç. b.] “İsimler" anlamındaki bu söz, başka kelime ve terkiplerle birleşerek yeni terimler oluşturur. § tam. esmâ-i hüsnâ a. Ç^ı^ o Uçul) bk. esmâ'ü’l-hüsnâ esmâ-i İlâhiyye a. (^11 fLJ) bk. esmâ-i hüsnâ esmâ-i nebi a. (^. U…
ledünnî
Allah ilmi ile ilgili. le Leheb suresi a. [< Ar. “sûretü’l-Leheb” ] Kur’ân-ı Kerîm’in yüz on birinci suresi olup Mekke döneminde nazil olmuştur ve beş âyetten meydana gelmektedir. “Tebbet le suresi” olarak da bilinen bu surede Hz. Muhammed’…
ettahiyyâtü
ettahiyyâtü a [Ar] Namaz kılarken her iki rekâtta dizler üzerine “teşehhüd miktarı” (bk. bu madde) oturarak okunan dua. Bu dua şöyle “Ettehiyyatü lillahi vesalavâtü vettayyibâtü es-selâmü aleyke eyyühennebiyyü ve rahmetüllahi ve berekâtüh,…
sahûr
İslâm’m temel kli ibadetlerinden olan “oruç” (bk. dubu madde) için hazırlık yapma, id, imsak vaktinden önce yemek yibîl, yerek ağzı temizleme ve oruca er) başlama. rak eri sahv a [Ar.] tas. Tasavvuf inancında, cezbe, vecd, aşk ile kendinden…
rahmetlik
rahmetlik a. ve s. Allah’ın rahmetine ermesi için dua edilen kimse. 2. Rahmete muhtaç, merhum (yeni vefat eden kimse). r Rahmete muhtaç, merhum (yeni vefat eden kimse). r
harfûş
(j. ^^ [Ar. ] Memlûk devleti döneminde büyük şehir lerin etrafmda yerleşik aşağı ta bakadan olan halk. 1 Hâricîler öz. a. Hz. Ali döneminde “SıfBn Savaşı” (Temmuz 657) nda Ali b. Ebu Tâlib’in Komutanı ) Eşter Muaviye ordusuna son darbeyi vu…
VedÛd
Sözlük anlam “Çok seven ve sevilen.” olan b söz, “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah güzel isimleri)dan olup “Sa kullarını çok seven, güzel amel ri sebebiyle onlardan razı olan bundan dolayı onlara ihsan bulunan, aynı zamanda onlar t rafindan da çok se…
n Bâ'is
Sözlük anlamı a “harekete geçirmek, bir işle gön revlendirmek” olan bu söz, - “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah’ın güzel ) isimleri)dan olup Allah’ın sıfatı olarak “ölüleri dirilten” vasfım ifade etmektedir. Kur’ân-ı Kerîm’de geçmemekle beraber bu te…
ta'rîf
F. hân] Büyük cam lerde Cuma ve Bayram nama lanndan önce veya sonr Kur’ân-ı Kerîm’in okunmas ardmdan Hz. Peygamber’e sel 639 tarikat bu ü selâm getirip camiyi yaptıranlara hayır dua etmesi işini yapan kimse için kullanılan terim. 2. Dinî so…
eri sahv
Tasavvuf inancında, cezbe, vecd, aşk ile kendinden geçen sûfînin ayılade, rak günlük hayata dönmesi duaşırumu. kli
tevhîdhâne
Bağımsız mes leri olmayan tekkelerde ay yapmak, namaz kılmak ve zi ya da dua etmek için ayrılm bölümlere verilen ad ve bun için kullanılan terim
muhaddis
CA^) [Ar. ] Ha biliminde, hadis bilgi ve yete ğine sahip uzman kişi ve to dığı hadisleri rivayet etme uğraşan kimse. İyi yetişmiş “muhaddis”in şu meziyetl sahip olması aranmıştır: Ha 479 muhâfazakâr lkın okutma işini yaparken önce abehli de…
dârü’l-muttakîn
Bu terim, “Muttakîler, yani iman ve salih amel sahiplerininyurdu.” anlamında cennet için kullanılmıştır
salât-ı istiskâ
^Qi Yağmur duası sırasında kılıan nan namaz. na
Kahhâr
Sözlük anlamı, “Yenilmeyen, yegâne kudret ve tasarruf sahibi” olan bu söz, “Zor kullanmak ve mecrasından çıkarmak suretiyle bir şeye boyun eğdirmek.” anlamında “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah'ın güzel isimleri)dan olup Kur’ân-ı Kerîm’de altı yerde…
Receb
Hicrî takvimin yedinci ve haram aylardan biri. İslâm öncesinden beri saygı gösterilen ay, dinî kültürde dua ve nâfile ibadetlerle anılmıştır.
ibnüssebîl
İslâm’ın beş şartında biri olan “zekât” {bk. bu madd m verildiği yerlerden biri olara Kur’ân-ı Kerîm’in “Tevbe sur si, 9 / 60”nde ifade edilen v yolculuk sırasında muhtaç d ruma düşenleri anlatan bir t rim. Pek çok fakih, bu durum düşenleri…