tarikat.org
Ara ⌕TR
Ara
Menü

ŞAHSİYET DOSYASI

Muhammed Emîn-i Tokadî

Muhammed Emîn-i Tokadî, 18. yüzyıl İstanbul’unda Nakşibendî-Müceddidî irşadını temsil eden; ilim, sohbet ve halife ağıyla etkili olmuş sûfîdir.

Doğum
1664
Vefat
1745
Unvan
İstanbul Nakşibendî-Müceddidî çevresinin etkili mürşidi

HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ

Tahsil ve intisap

Tokat’ta doğan Muhammed Emîn Efendi, ilim tahsili için İstanbul’a geldi. Hac yolculukları ve farklı ilim merkezlerindeki temaslarından sonra Nakşibendî-Müceddidî terbiyesine yöneldi; Ahmed Yekdest-i Cüryânî’den feyiz ve icazet aldığı aktarılır.

İstanbul’daki irşadı

İstanbul’da tek bir büyük kuruma dayanmaktan çok sohbet, ders ve şahsî irtibat ağıyla hizmet etti. Zâhirî ilimlerle tasavvufî terbiyeyi birlikte yürütmesi, bürokrat, âlim ve tekke çevrelerinden kişileri etkilemesini sağladı.

Halifeleri ve tesiri

Müstakimzâde Süleyman Sâdeddin, Mehmed Âgâh ve farklı İstanbul çevrelerinde hizmet eden halifeler onun irşad mirasını taşıdı. Silsile kayıtlarında Tokadî, Müceddidîliğin Osmanlı başkentindeki önemli geçiş halkalarından biridir.

Vefatı

1745’te İstanbul’da vefat etti ve Zeyrek civarına defnedildi. Kabri etrafında oluşan ziyaret hafızası ile hakkında aktarılan menkıbeler tarihî biyografiden ayrı ele alınır.

COĞRAFÎ HAFIZA9 coğrafî bağlantıMekân kayıtlarına git →
Koordinatlı mekânŞehir düzeyi9 nokta · 0 kesin koordinat. Kümeye tıklayarak yaklaşın; tek noktadan mekân dosyasını açın.

İLİŞKİLİ GÖRÜNÜMLER

Ağ ve yol

KİŞİLER AĞIBağlantılarını aç2 doğrudan bağlantıAğda gör →

BAĞLANTILAR · VERİTABANI

Şeyh, halife, aile ve post ağı

MEKÂN BAĞLANTILARI · VERİTABANI

Tekke, türbe ve irşad coğrafyası

İstanbul · TürkiyePîrî Paşa (Soğukkuyu) Camii Kabristanı, Zeyrek1698'de İstanbul'a gelince yerleştiği medresenin bulunduğu semt ve 12 Eylül 1745'te vefatında defnedildiği kabristan. Mezar taşındaki tarih beyti müridi Müstakimzâde'ye, hattı Kâtibzâde Mehmed Refî'ye aittir.Tokat · TürkiyeTokat1075'te (1664) doğduğu ve gençliğini geçirdiği şehir; ailesi, şeyhleri Aziz Mahmûd-ı Urmevî'nin 1639'da idam edilmesi üzerine Diyarbekir'den buraya göç etmişti. İlişkili kişi dosyası Mehmed Emin Tokadî : Muhammed Emîn-i Tokadî ana kaydıyla birleştirildi.Mekke · Suudi ArabistanMekke1702'de gelip Kâbe'deki bir zikir halkasında Ahmed Yekdest-i Cüryânî'ye intisap ettiği ve üç yıl yanında bulunduğu şehir; 1710-1717 arasında yeniden uzun süre kalmış, burada hadis icâzeti almıştır. İlişkili kişi dosyası Mehmed Emin Tokadî : Muhammed Emîn-i Tokadî ana kaydıyla birleştirildi.Medine · Suudi ArabistanMedineŞeyhinin önceden bildirdiği üzere halifesi Abdürrahîm-i Buhârî ile buluşup Nakşibendî-Müceddidî hilâfetini aldığı şehir. İlişkili kişi dosyası Mehmed Emin Tokadî : Muhammed Emîn-i Tokadî ana kaydıyla birleştirildi.İstanbul · TürkiyeEmîr Buhârî Tekkesi, Ayvansaray1743'te şeyhliği teklif edilen ve “tekkede ikamet etmemek şartıyla” kabul ettiği tekke; iki yıl kadar bu görevi sürdürmüştür. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Mehmed Emin Tokadî : Muhammed Emîn-i Tokadî ana kaydıyla birleştirildi.Kahire · MısırKahire (Ezher)Hicaz'a giderken uğradığı ve 1706'da dönüşte üç ay kalıp Ezher ulemâsı ile bölgedeki şeyhlerle görüştüğü şehir. İlişkili kişi dosyası Mehmed Emin Tokadî : Muhammed Emîn-i Tokadî ana kaydıyla birleştirildi.Edirne · TürkiyeEdirne1702'de Kesedar Ali Efendi ile gittiği ve Itrî başta olmak üzere mûsiki üstatlarından ders aldığı şehir. İlişkili kişi dosyası Mehmed Emin Tokadî : Muhammed Emîn-i Tokadî ana kaydıyla birleştirildi. İlişkili kişi dosyası Mehmed Emin Tokadî : Muhammed Emîn-i Tokadî ana kaydıyla birleştirildi.Kudüs · FilistinKudüsKımıl Mehmed Bey'in valiliği sırasında kâtip olarak bulunduğu şehir. İlişkili kişi dosyası Mehmed Emin Tokadî : Muhammed Emîn-i Tokadî ana kaydıyla birleştirildi. İlişkili kişi dosyası Mehmed Emin Tokadî : Muhammed Emîn-i Tokadî ana kaydıyla birleştirildi.İstanbul · TürkiyeEyüp Sultan TürbesiEvlendikten sonra bir süre türbedarlık yaptığı yer. İlişkili kişi dosyası Mehmed Emin Tokadî : Muhammed Emîn-i Tokadî ana kaydıyla birleştirildi. İlişkili kişi dosyası Mehmed Emin Tokadî : Muhammed Emîn-i Tokadî ana kaydıyla birleştirildi.

SAYFA KAYNAKÇASI

Bu dosyada izlenebilen kaynaklar

Bu liste biyografi, ilişki, anlatı ve mekân kayıtlarında açıkça taşınan kaynak künyelerini bir araya getirir. Paragraf düzeyinde kaynağı belirlenmemiş iddialara sonradan dipnot uydurulmaz.

  1. [1]Hüseyin Vassâf, Sefîne-i Evliyâ
  2. [2]Kişi dosyasının kaynakları — Muhammed Emîn-i Tokadî
Ortak kaynak kataloğunu aç →