Ara
Menü

İbnü'l-Emin Seyyid Mahmüd Kemâl Bey

İbnülemin Mahmud Kemal İnal, son devir Osmanlı devlet adamları, şairleri, hattatları ve mûsikişinasları üzerine hazırladığı büyük biyografi külliyatıyla kültür tarihinin temel kaynaklarını meydana getirdi.

Doğum
1871
Vefat
1957
Unvan
Biyografi âlimi, arşivci ve kültür tarihçisi

Yetişmesi ve devlet hizmeti

Mahmud Kemal İnal 1871'de İstanbul'da doğdu. Babası Mühürdar Emin Paşa'nın ilmî ve bürokratik çevresinde yetişti; özel hocalardan Arapça, Farsça, tarih, edebiyat ve hat öğrendi. Çeşitli devlet dairelerinde çalıştı; Târîh-i Osmânî Encümeni'nde ve yazma eserlerle ilgili kurumlarda görev aldı.

Biyografi yöntemi

“İbnülemin” adıyla tanındı. Bir şahsın hayatını yalnız önceki tezkirelerden özetlemek yerine ailelere, dostlara, arşivlere ve yaşayan tanıklara ulaşmaya çalıştı; mektup, belge, şiir ve hatıraları karşılaştırdı. Son Sadrazamlar, Son Asır Türk Şairleri, Son Hattatlar ve Hoş Sadâ gibi eserleri bu uzun araştırmanın ürünüdür.

Koleksiyon ve mirası

Medresetü'l-hattâtîn'in kuruluşuna katkı sağladı; Türk ve İslâm Eserleri Müzesi müdürlüğü yaptı. Konağındaki sohbet meclisleri farklı kuşaklardan ilim ve sanat insanlarını bir araya getirdi. Kitap, yazma, belge ve sanat koleksiyonunu İstanbul Üniversitesi'ne bağışladı. 1957'de vefat eden İbnülemin'in eserleri, güçlü şahsî hükümleri de hesaba katılarak eleştirel biçimde kullanılan vazgeçilmez biyografi kaynaklarıdır.

Doğumu ve ailesi

17 Kasım 1871'de İstanbul'da Beyazıt'ta Mercan Ağa mahallesinde doğdu.

Babası, Sadrazam Yusuf Kâmil Paşa'nın yirmi yedi yıl mühürdarlığını yapmış, Rumeli beylerbeyiliği payeli Mehmed Emin Paşa'dır. Annesi, dinî ve ahlâkî terbiyesinde çok şey borçlu olduğu Hamîde Nergis Hanım'dır. Ahmed Tevfik adında bir kardeşi vardı.

COĞRAFÎ HAFIZAİstanbul
Koordinatlı mekânŞehir düzeyi1 nokta · 0 kesin koordinat. Kümeye tıklayarak yaklaşın; tek noktadan mekân dosyasını açın.

Ağ ve yol

Menkıbeler

İlk 1 kayıt gösteriliyor

TARİHÎ KAYIT

Zeynep Kâmil Hanım'ın konağında geçen çocukluk

Çocukluk yıllarının çoğunu Yusuf Kâmil Paşa'nın eşi Zeynep Kâmil Hanım'ın konağında geçirdi; paşaya duyduğu derin bağlılığın bir kökü de aradaki akrabalıktır.

Tam anlatıyı okuAnlatıyı daralt
Menâkıbnâme’de tam metni aç

Babası Mehmed Emin Paşa, Sadrazam Yusuf Kâmil Paşa'nın yirmi yedi yıl mühürdarlığını yapmıştı. Bağ yalnız hizmetten ibaret değildi: babasının anne soyunca da Arapkir'de Gökbeylioğlu ailesinden olmak üzere Yusuf Kâmil Paşa ile akrabaydılar.

İbnülemin'in Yusuf Kâmil Paşa'ya duyduğu derin bağlılık kökünü bir cihetten özellikle buradan alır. Çocukluk yıllarının çok zamanını da paşanın eşi Zeynep Kâmil Hanım'ın konağında geçirmiştir.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı.

Kavram dünyası

İlk 1 kayıt gösteriliyor

TARİHÎ KAYIT

Seyyidlik unvanı ve Buhara'ya çıkan soy

Babası Hz. Hüseyin soyundan gelmekle "seyyid" unvanıyla tanınmış, İbnülemin ile kardeşi Ahmed Tevfik de bu unvanı gerektikçe kullanmışlardır.

Metni gösterMetni daralt

Babası, Hz. Hüseyin soyundan gelmekle "seyyid" unvanıyla tanınırdı. İbnülemin ve kardeşi Ahmed Tevfik de bu unvanı gerektikçe kullanmışlardır.

Ailenin bir kolu, yine baba tarafından, Buhara emirlerinden olup çok eski bir zamanda Anadolu'ya göç ederek Arapkir'e yerleşen Selcenlioğulları'na çıkar.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı.

Şeyh, halife, aile ve post ağı