ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
732 sonuç · toplam 732 · “şifâ” · 9/31
01hafi (I)
hafi (I) a. Ç^k) [Ar.] Sözlük anlamı “İkram eden, derinlemesine bilen.” olan bu söz, “Son derece iyilik sahibi, lütufkâr, her şeyi iyi bilen.” tanımıyla Kur’ân-ı Kerîm’de iki yerde geçmektedir. Birincisi, “Meryem suresi” nde olup “lütufkâr”…
fâ'il
OU) [< Ar.fi'l] (ç. b. fa'ale) I “Yapan, yerine getiren, işleyen” anlamında Allah'ın sıfatı olan bu terim, Kur’ân-ı Kerîm’de b. “Enbiyâ suresi” nde degeçmektedir. enini
fa'âl
(JM [Ar.] “Fa'âlün limâ yürîd” sözünün kısaltılmış biçimi olan bu terim, “Dilediğini yapan.” anlamında Allah’ın sıfatlarmdan biridir.
fa'âlün limâ yürîd
fa'âlün limâ yürîd a. (^ U JM [An] “Dilediğini en kusursuz ve mükemmel yapan, bir işten sonra bir başka işi istediği gibi yapan.” anlamında Allah’ın yaratıcı ve yapıcı kudretini ifade eden sıfatlarmdan biri. Allah’ın bu sıfatı, Kur’ân-ı Ker…
tecessüs
İslâm düşünce dünyasında, bir kimsenin öğrenilmesini istemediği özel durumunu merak etme, araştınp soruşturma anlamında bir ahlâk terimi. techîz a. [Ar.] İslâmî inan göre, ölen bir kimsenin yıka masmdan kabre defnedilmes kadar yapılması ger…
Basit
Sözlük anlam “Yaymak, cömertlik etmek, se vindirmek” olan bu söz “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah'ın güze isimleri)dan olup “Dilediğine rız kı bol veren” anlamıyla Allah’ın sıfatı olarak kullanılmış olup Kur’ân-ı Kerîm’de dokuz ayet te geçmektedir.…
ba's
Sözlük anlamı, “Yönlendirmek, harekete geçirmek, uykudan uyandırmak.” olan bu terim, kıyamet gününde Allah’ın âhiret hayatmı başlatmak üzere ölüleri yeniden diriltmesi anlamında kullanılmıştır. Bu söz, genellikle “ba'sü ba'de’lmevt” (bk. bu…
Bârı
Sözlük anlamı “Yaratmak, borçtan kurtulmak’ olan bu söz, “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah'ın güzel isimleri)dan olup Allah’ın sıfatı olarak “Yaratan, eşi benzeri olmayanı yaratan” anlammdadır. “Bâri” adı Allah’ın doksan dokuz ismini veren İbn Mâce v…
ahadiyyet
1) [Ar.] Bütün isim ve sıfatlardan armmış olarak Allah’ın zatının bir ve tek olması, birlik, Allah’ın birliği; eşanlamhsı “vahdâniyyet” (bk. bu madde).
müste'ân
“Kendisinden yardım istenen.” anlamında Allah’ın sıfatı olan terim. Kur’ân-ı Kerîm’de “Yûsuf suresi” nde geçmektedir.
kâ'im
“Her şeyi görüp gözeten, koruyan.” anlamında Allah'ın zatî sıfatlarından biri olarak kullanılan terim. Kur’ân-ı Kerîm’de “Âl-i İmrân suresi” k nde geçmektedir.
istîlâd
Bir kimsenin çocuk edinme amacıyla cariyesini hamile bırakması ve cariyenin hürriyetine kavuşm ile sonuçlanan hukukî süreç. istilâm a. [Âr. ] flk. Hac deti sırasında tavaf yapılı “Hacerü’l-esved”in yanına lindiğinde el sürme, onu ö ya da te…
ilâhiyât
Üç ana grupta değerlendirilen İslâmî inanç esaslarının birincisini oluşturan n ve konuları içinde “Allah’ın zatı ile sıfatlarT’nı ön plana alan bi lim dalı için kullanılan terim, k Tanrı bilimi, teoloji.
ulûv
ulûv a. (jk) [Ar.] Allah’ın sıfatlanndan olup “İzzet, şeref ve hükümranlık bakımından en ulu, en yüce.” anlamında Allah’a izafet edümiştir. 2. Hadis biliminde, bir hadisin birkaç isnadmdan ilk kaynağa en az ravî ile ulaşma durumu. § tam. ul…
Müşebbihe
Müşebbihe a. (^î. ^) [Ar. ] İslâm gü tarihinde, Allah’ın sıfatlarını inbu sanın sıfatlarına benzeterek inân” san biçimli (antropomorfist) bir an tanrı düşüncesi yaratmaya çahşan bir akım için kullanılan terim. Bu inanca göre Allah’ın eli, n…
mu'attıla
Allah’ın zatını sıfatlarmdan armdırmaya çalışan, daha çok dünyevî görüşlere sahip kimseler. Bunlara sonradan “ehl-i ta'tîl” terimi de kullanılmıştır.
mu'azzib
Çiu) [Ar.] “Suçlular veya günah işleyenleri cezalandı ran, acı çektiren.” anlamında Al lah’m sıfatı olarak kullanılan bu terim, Kur’ân-ı Kerîm’de teklik ve çokluk biçimiyle dört yerde geçmektedir (“A’râf suresi” (7 164; “Enfâl suresi” (8 /…
Mukît
Sözlük anlamı “Vücudun ve ruhun gıdasını veren, gücüyetip koruyan.” olan bu söz, “esmâ’ü’l-hüsnâ” (Allah’ın güzel isimleri)dan olup “Her şeye gücü yeten.” anlamında Allah’a nispet edilmektedir. Kur’ân-ı Kerîm’de “Nisa suresi” nin 85. ayetin…
kabe kavseyn
kabe kavseyn a. [Ar.] Kur’ân-ı Kerîm’de geçen Mirac’da Hz. Muhammed’in Allah’a ve Cebraü’e olan yakınlık mesafesini ifade eden terim. tas. Vücut dairesinde “ibda, iade, inme, yükselme, failiyet ve kabiliyet’ gibi isim ve sıfatların birbirin…
Kerbelânâme
ek Kerbelâ + F. nâme] tas. ed. Tasavvuf! edebiyatta mutasavvıf şairlerin Kerbelâ hadisesini şiirpılleştiren eserler için kullandıklade) rı ortak ad. ungü Kerîm öz. a. (^^. ) [Ar. ] Sözlük anluş lamı, “Cömert olmak, iyi, güzel uş ahlâklı ve…
Evvel
Sözlük anlam “ilk’ olan bu söz, “esmâ'ü’l hüsnâ” (Allah'ın güzel isimle rOdan olup Allah’ın sıfatı olarak Kur’ân-ı Kerîm’de “Hadîd su resi” nde “âhir” sözü ile birlikte kullanılmıştır ve “Kâina tın (varlığın) başlangıcı olmayan” anlammdadır…
Mâcid
Mâcid a. (j^L) [< Ar. mecd] Sözlük anlamı “Şan ve şeref sahibi, hayrı ve ihsanı bol, lütfü ve keremi sonsuz.” olan bu söz, “esmâ’ü’lhüsnâ” (Allah'ın güzel isimleri)dan olup Allah’ın sıfatı olarak Kur’ân-ı Kerîm’de geçmemekle beraber Allah’ı…
ta'alluk
Allah’ın fiil sıfatlarınm zatının dışında tecel li etmesi anlamında kelâm teri mi.
Afüv
Sözlüklerde “Silmek, yok etmek, ortadan kaldırmak” biçiminde açıklanan bu söz, “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah'ın güzel isimleri)dan olup Allah’ın kullarına ait günahlarını bağışlama, Kirâmen Kâtibin meleklerinin kayıtlarmda bulunan suçlarını silme…