ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
404 sonuç · toplam 404 · “rivayet” · 8/17
01Mukaddim
Sözlük i anlamı “Öne geçiren veya alan.” e olan bu söz, “esmâ’ü’l-hüsnâ” y (Allah’ın güzel isimleri)dan olup a “Dilediği şeyi öne alan, öncelik e veren.” anlamında Allah’a nispet edilmektedir. Bu isim, Allah’ın doksan dokuz ismini veren sa…
adâletü’s-sahâbe
u.»ıı cJIjc) Sağlıklı deliller ışığmda, sahabenin Hz. Peygamber’den yalana baş vurmadan hadis rivayet etmeleri
adâletü’r-râvî
Hadis biliminde, hadis rivayet eden kimsenin sağlıklı bir yöntem izlemesi, hata ve kusurlardan uzak olması
kitâbet
kitâbe-i seng-i meza a. Mezar taşl rının üzerine nakşedilm ölen kişinin kimliği ile du içeren yazı, mezartaşı kitab si. kitâbet a. [Ar.] Hadis bi minde Hz. Peygamber’in hadi lerinin sahabe veya tâbiîn d neminde yazılı olarak tesp edilmesi i…
Şekûr
G£a) [Ar.] “Sadık kullar na şefaat eden, her ibadeti ödü lendiren.” anlamındaki bu sö “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah'ın güz isimlerOdan olup Kur’ân Kerîm’de dört yerde Allah nispet edilmektedir (bk. M. Abdülbâkî, el-Mu'cem, “şk maddesi). “Şekûr” a…
huld
Sözlük anlam “Uzun zaman kalmak, devam etmek.” olan bu söz, bir şeyi değişmemesi ve bozulmaması y da değişmenin uzun zaman son ra gerçekleşmesi yanında cenne ve ahreti ifade eden bir Kur’â terimi olarak kaynaklarda ye almaktadır. Kur’ân-ı K…
ferd-i nisbî
Hadis biliminde, bir râvînin rivayetinin herhangi bir bakımdan tek kalması veya ötekilerinden farklı olması. ferd mineT-esmâ veT-künâ
zabt
b mmdan kusuru bulunma hadis ravîleri. zabt a. [Ar.] Hadis bilimin ravînin hocasından öğren hadisi, değiştirmeden veya reddüde düşmeden başkas rivayet edinceye ve kitab kaydedinceye kadar ezberin saklaması. § tam. zabt-ı gayr-ı tâm a. ji U.…
şeyh (III)
[< Ar. şeyhûh (ç. b. şüyûh) Hadis bilimin 623 şeytân ^) hadis rivayet eden veya kendisinden hadis alman uzman kimse. 2. Hadis rivayetinde ravinin tas. zayıflığını ifade eden terim. nde lla şeyhân a. (jK4 [Ar.] fik. Hanefî fıkıhçılarına göre…
zevâ'it, -di
ç. a. (jSIjJ zâ'ide’nin ç. b.] Eşyada son dan oluşan fazlalık, ürün v değer artışı için kullanılan rim. 2. Hadis biliminde, bazı dis kitaplarmda yer almas karşm yaygın ve saygm kayn larda bulunmayan rivayet bir araya getiren eserler kullanı…
sib” rasûl
“Doğru yolda me olan, akıllı, baliğ.” anlamında Allah’ın sıfatı olarak geçen terim. İs Ra'ûf a. [Ar.] Sözlük anlamı, lda “Merhamet etmek, şefkat gösye- termek.” olan “re'fet” kelimezan sinden türeyen bu söz, “Çok pet merhametli, şefkatli ol…
muhaddis
CA^) [Ar. ] Ha biliminde, hadis bilgi ve yete ğine sahip uzman kişi ve to dığı hadisleri rivayet etme uğraşan kimse. İyi yetişmiş “muhaddis”in şu meziyetl sahip olması aranmıştır: Ha 479 muhâfazakâr lkın okutma işini yaparken önce abehli de…
Musavvir
Sözlük anlamı “Şekil ve özellik veren. olan bu söz, “esmâ’ü’l-hüsnâ 489 Mûseviyye < (Allah'ın güzel isimleri)dan olup k. sözlük anlamında Allah’a nispet edilmektedir. Bu isim, Kur’ân-ı Kerîm’de “tasvir” kavrammda, az beş ayette Allah’a nisp…
ferd-i mutlak
Hadis biliminde, bir râvînin rivayetinin tek kaldığı kısımda sağlam delilin ash, kaynağı veya devamı sahabe tarafinda bulunan hadis
Kahhâr
Sözlük anlamı, “Yenilmeyen, yegâne kudret ve tasarruf sahibi” olan bu söz, “Zor kullanmak ve mecrasından çıkarmak suretiyle bir şeye boyun eğdirmek.” anlamında “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah'ın güzel isimleri)dan olup Kur’ân-ı Kerîm’de altı yerde…
musannef
Li;^.) [Ar.] Hadi biliminde, hadis rivayetlerin konulanna göre tasnif ederek sıralama yapan eserler için kul lanılan ortak ad
muztarib
Çjk^) [Ar.] Hadi biliminde, rivayet edilen hadisi senet veya metinleri arasmd uyum bulunmayan veya konu lan içinde ihtilâflar buluna hadisler. Bu tür hadislerle ame edilmesi din bilginlerince cai görülmemiştir
sikât
) Had biliminde, hadis rivayet ede ravînin sağlam ve güvenilir o ması durumu; yani adâlet v zabt sıfatlarmı eksiksiz taiıya ravînin durumu veya konumu. sikât ç.a. [Ar. sika’nın ç. b.] b sika
Müntakım
Çjıio) [Ar.] “Suçlul cezalandıran.” anlamında o 505 mttrâhik a. bu söz, “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Al iras lah’ın güzel isimleri)dan olup Kur’ân-ı Kerîm’de on üç ayette Allah’a nispet edilmektedir (M. F an.” Abdülbâkî, el-Mu'cem, “nkm" olan maddesi)…
metrûk
Hadis bili minde, yalan söylemekle suçla nan bir ravîyi ve onun tek başı na naklettiği rivayeti ifade eden terim
cennetü’l-bakî
(^ı dJ “İçinde ağaç kalıntıları ve bitkiler bulunan bahçe.” anlamındaki bu terim, Medine’de c “Mescid-i Nebevî”nin doğu tarafmda bulunan ve içinde on bin civarmda sahabînin bulunduğu rivayet edilen mezarlığın adı için kullanılmaktadır. c
Kütüb-i tefâsîr
Tefsir kitapları; Kur’ân âyetlerini açıklayan eserler. Rivayet, dirayet, işârî, fıkhî ve dil ağırlıklı farklı tefsir türlerini kapsar.
Kayyûm
Sö lük anlamı, “Ayakta durmak, s bat etmek, gözetip korumak olan bu söz, Allah’a nipet edild ğinde “Ezelî ve ebedî bütün evr nin varlığı kendisine bağlı ola evreni idare eden.” anlammd “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah’ın güz isimleri)dan olup Kur’ân…
ifrâd (II)
Hadis bi minde, bir râvînin bir hadisi t başına rivayet etmesi işi. § tam. ifrâdü’l-hadîs Hadis bilimind sahabe ve tabiûnun sözleri le karışık bulunan hadisler ayıklanma ve düzenlenm işi