ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
2382 sonuç · toplam 3232 · “Kül” · 26/100
01dîn
“Allah'ın hükmü ve yönee timi” anlamındaki bu söz zaman u içinde “Allah’a inanma ve ibadet etme konusunda herkesin veya r her milletin tuttuğu yol. ” biçie minde terimleşmiştir. Kur’ân-ı - Kerîm’de bu söz doksan iki yern de geçmektedir. Bu…
Nükür
Kıyamet ve yeniden diriliş bağlamında dehşetli, tanınmaz derecede zor gün. Kur’ân’daki kullanım hesap gününün ürpertici niteliğini vurgular.
ölüm cezası
ölüm cezası a. İslâm hukukuna atigöre, “cinâyât, hudûd, cirâh, ılar dimâ, ta'zîr” gibi suçları sabit pça, ölüm hastalığı 552 görülenler için uygun bulunan cezaî müyyide için kullanılan terim. Arapçada “ukûbetü’l-katl” veya “ukübetü’l-i'dâm”…
hub
Sevgi anlamında olan bu terim, Kur’ân-ı Kerîm’de, Allah’ı, Peygamberi, aüe bireylerini, inananları, inançları, dünya nimetlerini, bağışlanmayı, hayırlı işleri sevmek için kullanılmış; bundan dolayı da övülmüş ve teşvik edilmiştir.
orta namazı
orta namazı a. Gün ortasmda kılınması gereken namaz için kullanılan bu terim, bazı müfessirlerce öğle namazı, bazılarına göre de ikindi namazı olarak yorumlanmıştır; eşanlamlısı “asr-ı sânî” (bk. bu madde).
fek
îslâm hukukunn da bir kölenin azat edilmesini veya sahverilmesini ya da hacir ve haciz gibi hukukî bir engelin n kaldırılmasını ifade eder. n Kur’ân-ı Kerîm’de “Beled sureı si” nde yer alan “fekkü e rakabetin” (İmanlı bir köleyi azat etmek)…
hicâp, -bı
hicâp, -bı a. LL*) [Ar.] Hakka ve hakikate ulaşmada engel olan, ahret hayatında ise Allah’ı görme yolunda perde olarak nitelenen ve bu anlamda kullanılan bir terim. Bu söz, Kur’ân-ı Kerîm’de yaklaşık aynı anlam larda olmak üzere yedi ayet y…
Berr
Q [Ar.] Sözlük anlamı “Sadakatli, vefakâr, iyiliksever” olan bu söz, “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah’ın güzel isimleri)dan olup Allah’ın sıfatı olarak “Yarattığı kullarına karşı rahmeti ve mağfireti bol, lütfü ve ihsanı sonsuz” vasfmı ifade etmekte…
nevâdir
Çok ender kullanılan söz n varlıkları ve bunları derleyen sözlükler. fık. İmam Muhammed’e nispet edüen ve “Zâhirü’r-Rivâye” olarak tanman kitaplarda yer almayan mezhebe ilişkin görüşler. n nevâ'ib ç.a. [Ar.] fık. İslâm devletlerinde olağan…
rahmetli
Allah’ın rahmetine muhtaç, yeni ölen kimse için kullanılan terim, merhum.
rahmet-ullah
Kur’ân-ı Kerîm’de cennet için kullanılan terim (“Âl-i İmrân sürfesi”.
rahmet-ullahi aleyh
rahmet-ullahi aleyh cüm. (dx dlbttj) Allah’ın rahmeti onun üzerine olsun anlamında kullanılan terim.
Gafûr
Sözlük anlamı, “Örtmek, gizlemek.” olan bu söz, bağışlayıcı, yarhgayan, merhamet eden sıfatlarıyla “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah'ın güzel isimleri)dandır. Bu terim, türevleriyle birlikte Kur’ân-ı Kerîm’de 230 yerde geçmektedir. Bununla birlikte A…
şerîf
^r-l İslâm inancına göre, Hz. Peygamber’in kızı Hz. Patıma ile Hz. Ali’nin soyundan gelenler için kullanılan terim. Bazı kaynaklar, bunu hem Hz. Haşan hem de Hz. Hüseyin için ortak terim olarak kullanırken bazıları da özellikle Hz. Haşan so…
hâtır
“Fikir, zihin, kalb” anlamında olan bu terim, tasavvuf inancında kalbe gelen manevî hitap için kullanılmıştır.
fahûr
“Övünme, kibirlenme” anlamındaki > J) “fahr” sözünün ism-i tafdîli olan lan bu söz, “Allah’ın verdiği nimetlerb. le övünen, ancak bu nimetlere çin şükretmeyerek kendini çok öven ve kibirlenen kimse.” anlamında bir söz. Kur’ân-ı Kerîm’de >i)…
melekût (II)
melekût (II) a. [Ar.] tas Tasavvuf inancma göre, gayb âlemini veya vücut mertebele rinden birini anlatmak için kul lanılan terim.
Gaffâr
ve s. [Ar.] Kullann suç ve günahlarını bağışlayan Allah (Allah'ın sıfatlarından). Kur’ân-ı Kerîm’de en açık olarak “Bilin ki O azîzdir, gaffardır.”; “O gajfârdır.” ayetlerinde geçmektedir.
mecrûh
Hadis biliminde, suçlama veya itr ham sebebiyle eleştiri konusu olan ravî için kullanılan terim. meczûp, -bu (I) a. [< r Ar.cezb] tas. Tasavvuf inancına, göre, henüz sûfîlik yoluna girmemişken birdenbire Allah’ın kendine çektiği, dost edind…
âfâkî
Dış dünya ile ilgili şeyler karşısında bireyin şahsî görüş ve inanışlanna bağlı olarak değerlendirilen ve herkesin izleyip gözleyebileceği reel durumlar, “enfüsî” sözünün karşıtı, objektif. Kur’ân-ı Kerîm (Fussilet suresi 41 / 53) ’de bu sö…
rik'a
İslâm hat sanatında, genellikle çabuk, kolay yazma ve okuma ihtiyacmdan doğmuş, özünde divâni özellikler dç taşıyan ve sıklıkla günlük hayatta kullanılmış olan bir tür yazı çeşidinin adı ve bu yazı için kullanılan terim. r
amentü
amentü a [< Ar. âmene fiilinin birinci teklik şahsı. ] (İnandım, iman getirdim) İslâm dininin ve imanın esaslarını özlüce ifade eden söz: “Âmentü billahi ve melâ'iketihi ve kütübihi ve rusulihi ve’lyevmi’l-âhiri ve bi’l-kaderi hayrihi ve şe…
e'imme
§ tam. e'imme-i erba'a ç. a. [< Dört büyük imam d. ve fıkıh bilgini: Ebu Hanife, vıf Ahmed b. İdris eş-Şafl’î, Malik bu b. Enes ve Ahmed b. Hambel. ni e'imme-i hamse ç. a. Hadis biliminde çok tanmmış beş hadis mecmuasınm yazarları, Buhârî (…
iyâzen billah
“Allah’a sığınırım.” anlamında bir söz, “el-iyâzü billah” biçiminde de kullanılır. ) izzet a. [Ar.] Hadis biliminde, tek bir isnatla rivayet edilmiş bulunan bir hadisin başka bir ^ hadisin isnadıyla daha rivayet - edilmesi yoluyla kuvvet ka…