tarikat.orgKAVRAMLAR · KONU TASNİFLİ
Tasavvuf Sözlüğü
İslâmî ve tasavvufî terimleri birden fazla temel kaynaktaki açıklamalarıyla birleştiren; konu, alfabe ve kaynak katmanlarıyla düzenlenmiş yaşayan sözlük.
Va'z (vaaz)
Öğüt, nasîhat; emr-i ma'rûf ve nehy-i münker yâni iyiliği emr, kötülükten menetme. İnsanlara va'z edici olarak ölüm yetişir. Zenginlik isteyene, kazâ ve kadere îmân etmek yetişir. (Hadîs-i şerîf-Berîka) Va'z edenlerin, din adamlarının, cemâatin anlayamayacakları…
→Dil ve Genel KültürVad'ı Haml
Doğum yapmak. Zinâdan hâmile kadını, vad'ı haml etmeden evvel nikâh etmek sahîhtir. Fakat vad'ı haml edinceye kadar vaty etmek (yaklaşmak) câiz olmaz ve nafakası vâcib olmaz. (İbn-i Âbidîn)
→Dil ve Genel KültürVahdâniyye
Allah’ın bir ve tek olduğunu kabul eden tevhid anlayışı. Kelâm dilinde ilâhî birlik inancını; dinler tarihi tasnifinde ise tek tanrıcılığı ifade eder.
→Dil ve Genel KültürVâhime Kuvveti
His organları ile anlaşılamayan, fakat duyulanlardan çıkarılabilen mânâları anlayan iç kuvvet. Düşmanlık, doğruluk bir organla hissedilmez. Fakat dost, düşman olan kimse görülüp, hissedilince, bunlardan dostluğu ve düşmanlığı vâhime kuvveti anlar. Vâhime kuvveti olmasaydı, koyun…
→Dil ve Genel KültürVakf
Bir malın aslını kalıcı biçimde koruyup gelir veya kullanımını hayır amacına tahsis etme. Vakfın yönetimi mütevelli tarafından yürütülür; kayyım ve diğer görevlilerin yetkileri vakfiyede belirlenir.
→Dil ve Genel KültürVakf-ı fâsid
Kuruluş şartlarından biri eksik veya geçersiz olan vakıf. Eksikliğin giderilebilirliği ve hukukî sonucu mezhep ve mevzuata göre değerlendirilir.
→Dil ve Genel KültürVarlık
Vücut. 2. tas. a Kibir, enâniyet. b kişinin ferdi, şahsi ve maddi varlığı. Vârımı Hakk’a verdim gayrı vârım kalmadı Cümlesinden el çekip bes dü cihanım kalmadı Çünkü hubbullah erişti çekti beni kendine Açtı gönlüm…
→Dil ve Genel KültürVasiyetnâme
Bir kimsenin ölümünden sonra yapılmasını istediği işlemleri ve malî tasarrufları bildiren yazılı belge. Geçerlilik ve kapsam miras hukukunun emredici hükümleriyle sınırlıdır.
→Dil ve Genel KültürVatan-I İkâmet
Geçici olarak ikâmet edilen yer. Hanefî mezhebinde on beş gün veya daha çok kalıp sonra çıkmaya niyet edilen yer. Bir kimse, okumak veya vazîfe yapmak için bir yerde senelerce kalmaya ve sonra buradan çıkmaya…
→Dil ve Genel KültürVaty Etmek
Erkeğin hanımına yaklaşması; cimâ etmek. Zinâdan hâmile kadını, vad'ı haml etmeden (doğum yapmadan) evvel nikâh etmek sahîhtir, olur. Fakat doğum yapıncaya kadar vaty etmek câiz olmaz ve nafakası vâcib olmaz. (İbn-i Âbidîn)
→Dil ve Genel KültürVefat
Ölüm; dünya hayatının sona ermesi. Kelime “tam olarak almak” anlamındaki kökten gelir ve İslâmî dilde canın Allah tarafından alınmasını anlatan saygılı bir kullanım kazanmıştır. Tasavvuf biyografilerinde ölüm tarihi çoğu zaman “irtihal” veya “Hakk’a yürüyüş”…
→Dil ve Genel KültürVekâlet
Bir kimsenin, bir veya birçok işi yapmak için, başkasını kendi yerine koyması yâni başkasına iş havâlesi. Vekil edene sâhib veya müvekkil, vekâlet verilip yerine geçirilene vekîl denir. (Bkz. Vekîl) Vekâlet, îcâb ve kabûl ile…
→Dil ve Genel KültürVekîl
İslâm hu kunda, kanun önünde bir ki seyi temsil eden ve bir kişi ad iş yürüten kimse
→Dil ve Genel KültürVeresiye Satış
Bedelini, parasını sonra ödemek üzere yapılan alış-veriş. Veresiye satışta satılan malın bedelinin ödeneceği zamânı belirtmek lâzımdır. "Ne zaman istersen ver, paran olduğu zaman ver." şeklinde ifâde ile veresiye satış yapılmaz. (İbn-i Âbidîn) Eskiden ticârette…
→Dil ve Genel KültürVesile
Vesâil Vasıta, aracı, sebep, bahane. tas. Allah’a yaklaşmak veya bir dileğin kabul edilmesini veya bir musibetin defedilmesini sağlamak için ermişlerin türbelerine gidip onların ruhlarından ve yatırlardan medet ummak. Tasavvufi anlamda vesile ve tevessül budur.…
→Dil ve Genel KültürVird
ç. Evrâd Günlük dualar, düzenli bir şekilde belli zamanlarda okunmak üzere ayet, hadis ve ermişlerin sözlerinden derlenmiş dualar, ahzap, hizip, ezkâr, zikir. Her tarikatin kendine özgü bir evrâdı vardır. Bu dualar günün ve gecenin…
→