tarikat.orgHAYATI VE TARİHTEKİ YERİ
Hayatı ve irşad çevresi
Şeyh Süleymân Veliyyüddîn Efendi
Vâris-i esrâr-ı tarîkat Şeyh Süleymân Veliyyüddîn Efendi, Hz. Pîr’in şeyhi
tarafından kendisine devr olunan ve ikmâl-i sülûku emr edilen zevât-ı kirâmdandır.
İstanbulludur. 1084/(1673) senesinde dünyâya kadem basıp 1108/(1696-97)’de
yirmiiki21 yaşında Köstendilli Ali Efendi’ye intisâb eylemiş, 1115/(1703-04)’te Hz.
Nûreddîn tarafından istihlâf olunmuş olduğu gibi, 1133 senesi Zi'l-ka’desi ibtidâsı
Pazartesi günü (27 Ağustos 1721) pîr-i müşârünileyh tarafından kendi seccâdelerine
kâim-i makâmlık sûretiyle iclâs edilip otuzdokuz gün sonra Cenâb-ı Pîr’in dâr-ı
cemâle intikâlinde Süleyman Efendi fi’len meşîhate geçerek yirmibeş sene irşâd-ı
ibâd ile meşgûl olmuş ve 1158 senesi Ramazânının yirmiyedinci günü (23 Ekim
1745), hem Cum’aya, hem Kadir’e tesâdüf eden bir zamânda müteâzim-i dâr-ı bakâ
olarak Hz. Nûreddîn’in ayak ucuna defn olundu. Müddet-i ömürleri 74 senedir.
Kuddise sırruhû.
Şeyh Muhammed Hüsâmeddîn Efendi
“İkinci Şeyh Muhammed Efendi” diye meşhûrdur. 1158/(1745)’de âsitâne-i
Pîr’de post-nişîn olup on sene neşr-i feyz-i tarîk eyledi. Mübârek bir zâttır. 1168
senesi Recebinin yirmiyedinci günü (9 Mayıs 1755) terk-i câme-i hayât-ı müsteâr
eyleyip, Süleyman Efendi’nin yanına defn olundu. Müddet-i ömrleri 82’dir.
(Kaddesa'llâhu sırrahû).
Ser-tarîk-zâde Şeyh Seyyid Muhammed Emîn Efendi
Ârif, âlim bir mürşid-i kâmildir. Dört sene post-nişîn oldu. 1172 senesi
Şevvâlinin onuncu günü (6 Haziran 1759) bakâya rıhlet eyledi. Müddet-i ömürleri
yetmişdört senedir. Eyüp Nişancası’nda Devâd Ağa Câmii ittisâlinde kendi binâları
olan dergâh-ı şerîfde defîn-i hâk-i ıtır-nâktır.
Verilen tarihlere göre 24 yaşında olmalı. (H)
Bu dergâh elyevm ma’mûrdur. “Ser-tarîk-zâde Tekkesi” (diye) ma’rûf olup,
bir tomârda silsile-i tarîk-ı Cerrâhiyye'nin müşârünileyhden şu şekilde yürümüş
olduğunu gördüm:
Ser-tarîk-zâde:
1. Moralı Muhammed Efendi, Şeyh Ahmed Efendi, Şeyh Muhammed Şâkir
Efendi, Şeyh Latîf Efendi.
2. Etyemez Hâfız Mustafa Efendi.
Mustafa Efendi’nin Hulefâsı:
- Şeyh Süleyman,
- Şeyh Sa’deddîn Muhammed,
- Şeyh Şâmî Muhammed,
- Şeyh Ali,
- Şeyh Mustafa,
- Şeyh Ömer İsmâil Hilmî,
- Şeyh Vâiz Mustafa,
- Şeyh Seyyid Ahmed,
- Şeyh Mustafa.
Kırk sene ulûm-ı âliye tahsîl ve neşriyle me’lûf olup, Fâtih Câmi’-i şerîfinde
tefsîr-i şerîf ve Şeyh-i Ekber’in Fusûs’unu tedrîs eylemiştir. Kırkı mütecâviz
hulefâsı olup, âdâb-ı sülûkta âsâr-ı şerîfesi vardır. Fâtih’te, Kumrulu Mescid
ittisâlinde kütüb-hâneleri olup mahall-i mezkûrdaki dergâhda dahi vaz’-ı seccâde-i
meşîhat eylemişlerdir. (Kaddesa'llâhu sırrahû).
Şeyh Seyyid Abdülazîz Efendi
Meşîhat, Moralı Yahyâ Efendi’ye teveccüh ediyordu. (Fakat o), Mora’da
bulunduklarından, âsitâne-i Pîr’de seccâde-nişîn (Abdülazîz Efendi) olmuştur. İki
sene kadar meşîhatte bulunarak,Yahyâ Efendi’nin avdetine mebnî meşîhati ona terk
ile 1174/(1760-61) senesinde Kâsımpaşa’da, hânesinde uzlet-nişîn olup, irtihâlinde
Doymazdere Kabristanı’nda defn olunmuştur. Altmışdört sene muammer oldular.
Muhemmed Emîn Efendi hulefâsından idi. (Kaddesa'llâhu sırrahû).
Şeyh Yahyâ Efendi
Moralıdır. Hz. Pîr hulefâsındandır. 1174/(1760-61) senesinde âsitânede
seccâde-nişîn oldu. On sene irşâd-ı ibâd ile iştigâl eylediler. Âhir vaktinde meşîhati
mahdûmu Abdüşşekûr Efendi’ye kasr-ı yed edip, kırk gün sonra 1184 senesinde şehr-i
Muharremin ikinci Pazartesi günü (28 Nisan 1770), esnâ-yı zikru’llâhta irtihâl-i dâr-ı
naîm eylemiştir. Na’ş-ı münîfi Kâdirî-hâne şeyhi, Şerîf-i sânî tarafından gasl olunup,
muvâcehe-i Hz. Pîr’de tabutuyla bir gece kalıp, ertesi gün Sultân Selîm Câmi’-i
şerîfinde cenâze namâzı ba’de’l-edâ türbe-i Hz. Pîr’de Şeyh Süleymân Efendi’nin
ayak ucunda defn olundu.
Şeyh Abdüşşekûr Efendi
Sâdâttandır. Âsitâne-i Pîr’de üç sene terbiye-i sâlikîn ile meşgûl olup, 1187
senesi Şa’bânının beşinci Cum’a günü (21 Ekim 1773) nâil-i ni’met-likâ oldu. Cenâze
namâzı Fâtih’te kılınıp, türbe-i Pîr’de Hüsâmeddîn Efendi'nin yanında defn
olundu. Müddet-i ömrü seksendokuz senedir.
Üsükdar’da Bandırmalı Tekkesi’nde medfûn Şeyh Yûsuf-ı Halvetî’nin
hemşîre-zâdesidir. (Kuddise sırruhû).
Şeyh Hacı İbrâhîm Efendi
Altı sene âsitâne-i Pîr’de seccâde-nişîn-i meşîhat oldular. 1193 senesi Zi'l-
ka’desinin üçüncü Salı günü (12 Kasım 1779), âzim-i dâr-ı âhiret olup, civâr-ı Hz.
Pîr’de defn olundu.
Evliyâu’llâhdan mübârek bir zât idi. "Mâte şâhu velâyet" ( )مات شاه وﻻيتtârîh-i
rıhletidir22. Ser-tarîk-zâde Muhammed Efendi merhûmdan müstahlef idi. Yetmişdört
sene muammer olmuşlardır.
Moralı Şeyh Muhammed Efendi
Sâlik-i râh-ı Hudâ ve tesliyet-bahşâ-yı fukarâ idi. 1193/(1779) senesinde
âsitâne-i Pîr’de şeyh olup, onaltı sene irşâd-ı sâlikîn ile uğraştı. 1196/(1782)’de harîk-ı
kebîrde âsitâne muhterik olmağla dört sene mürûrunda himmet ü gayret edip,
1200/(1786) senesinde kadîmi vechle müceddeden inşâsına muvaffak oldu. Kendi için
hazırladığı kabirde iki def’a erbaîn çıkardı.
Verilen ibârenin hesaplanmasından 1194 çıkmaktadır. “Şeh” yazılırsa istenilen târih elde edilir. (H)
Kerâmâtı menkûl bir zât-ı âlî-kadrdir. 1209/1794-95) senesinde terk-i dünyâ
eyledi. Lahd-i mahsûsunda müstağrak-ı rahmet-i Yezdân’dır. Nice zamân sonra
kabirleri açılmış, alâmet-i hayâttan şeb-nem gibi dür müşâhede olunduğu menkûldür.
Altmışaltı sene muammer oldular. (Kaddesa'llâhu sırrahû).
Şeyh Hacı Abdurrahmân Hilmî Efendi
Süleymân Veliyyüddîn Efendi’ye nisbeti olup, ikmâl-i sülûku Şeyh
Muhammed Hüsâmeddîn Efendi merhûmdandır. Altı sene seccâde-nişîn olup,
1215/(1800-01) senesinde göçmekle muvâcehe-i Hz. Pîr’de, âğûş-ı mehd-i rahmette
der-âğûş olmuştur. Müddet-i ömr-i şerîfleri yüzonbeş senedir. "Izhâr-ı Hak" ( اظهار
)حﻖtârîhidir. (kaddesa'llâhu sırrahû).
Âsitâne postnişinliği ve vefatı
Süleyman Veliyyüddîn Efendi 1115/(1703-04)'te Hz. Nûreddîn tarafından istihlâf edilmişti. Asıl devir teslim ise Pîr'in son günlerinde oldu: 1133 Zilkadesinin başında, Pazartesi günü (27 Ağustos 1721) Pîr onu kendi seccadesine kâim-makam olarak oturttu. Otuz dokuz gün sonra Pîr'in vefatıyla meşihat fiilen ona geçti ve yirmi beş yıl boyunca irşad ile meşgul oldu.
Vefatı 1158 senesi Ramazanının yirmi yedinci günündedir (23 Ekim 1745); Vassâf bu vaktin hem Cuma'ya hem Kadir gecesine denk geldiğini özellikle kaydeder. Sefîne onun defin yerini müstakil olarak söylemez; ancak sonraki postnişinlerin defni anlatılırken 'Süleyman Efendi'nin yanına' ve 'türbe-i Hz. Pîr'de Şeyh Süleymân Efendi'nin ayak ucunda' ifadeleri geçer. Buna göre kabri, Pîr'in türbesi içindedir.