Kadem

1. Sübut. Sabit olmak. Ezeliyet, kıdem. Bir'in sıfatlarını kendi hakikati haline getirmek için onun izini takip etme. “Falan Muhammed'in kademi üzerinedir” demek, “o Muhammedidir,” “Muhammediyyu's-sıfattır,” “Muhammediyyu'l-mesreptir,” yani “onun ayaklarının iznini takip etmektedir,” anlamına gelir (sm; kı) 3. Ayak. 4. Uğur. 5. tas. Hakk'ın ezelde kul üzerine hükmettiği inayet (sabıka) ki, kul bununla kâmil olur (: cr). “Cehennem, daha çok kişinin içine doldurulmasını ister durur, Cebbar (Hak) kademini oraya koyunca “Kafidir,” der. (iMü 1: 225). İşte Allah'ın kulları hakkında ezeldeki inayeti bu kademdir. b Makam. “Falan veli Hz. İbrahim'in kademi altındadır,” ifadesi onun makamından haz ve nasip almış, onun karakterini kendine karakter edinmiş, onun meşrebindedir, anlamına gelir. A. Geylâni'nin “Bütün velilerin boyunları kademimin altındadır,” sözü kutbiyet ve gavsiyete işaret eder.
2. Ayak. 4. Uğur. 5. tas. Hakk'ın ezelde kul üzerine hükmettiği inayet (sabıka) ki, kul bununla kâmil olur (: cr). “Cehennem, daha çok kişinin içine doldurulmasını ister durur, Cebbar (Hak) kademini oraya koyunca “Kafidir,” der. (iMü 1: 225). İşte Allah'ın kulları hakkında ezeldeki inayeti bu kademdir. b Makam. “Falan veli Hz. İbrahim'in kademi altındadır,” ifadesi onun makamından haz ve nasip almış, onun karakterini kendine karakter edinmiş, onun meşrebindedir, anlamına gelir. A. Geylâni'nin “Bütün velilerin boyunları kademimin altındadır,” sözü kutbiyet ve gavsiyete işaret eder.
3. Uğur. 5. tas. Hakk'ın ezelde kul üzerine hükmettiği inayet (sabıka) ki, kul bununla kâmil olur (: cr). “Cehennem, daha çok kişinin içine doldurulmasını ister durur, Cebbar (Hak) kademini oraya koyunca “Kafidir,” der. (iMü 1: 225). İşte Allah'ın kulları hakkında ezeldeki inayeti bu kademdir. b Makam. “Falan veli Hz. İbrahim'in kademi altındadır,” ifadesi onun makamından haz ve nasip almış, onun karakterini kendine karakter edinmiş, onun meşrebindedir, anlamına gelir. A. Geylâni'nin “Bütün velilerin boyunları kademimin altındadır,” sözü kutbiyet ve gavsiyete işaret eder.

Çıi) [Ar.] tas. Tasavvuf inancında, bir velînin melek, peygamber ya da bir ulu kişinin yolunda veya izinde olması durumu. § tam. kadem-i şerîf a. Gâ^ ^13) Hz. Peygambere isnat edilen ayak izi.