Ara
Menü

Nişancı Mehmed Beg

Nişancı Mehmed Beg (920/1514–Safer 974/Ağustos-Eylül 1566), divan kâtipliğinden reisülküttaplık, defterdarlık ve nişancılığa yükselmiş; İstanbul ve Mudurnu çevresinde medrese, cami, mektep ve vakıflar kurmuştur.

Doğum
1514
Vefat
1566
Unvan
Nişancı, başdefterdar ve vakıf kurucusu

Aile ve tahsil

Egri Abdî Efendi'nin oğludur; 920/1514'te doğdu. Eyyühümzâde, Perviz, İshak ve Şeyhülislâm Sa‘dî Efendi gibi âlimlerin yanında tahsil gördü.

Kalemiye kariyeri

Ağabeyi Ali Efendi'nin yönlendirmesiyle 943/1536-37'de Divan-ı Hümâyun kâtipleri arasına girdi. Reisülküttap, Diyarbekir defterdarı, şıkk-ı sânî defterdarı, nişancı ve başdefterdar olarak görev yaptı. 970/1562-63'te nişancılığa ikinci defa getirildi.

Kanun ve maliye bilgisi

Nişancılığı Osmanlı kanunlarını açıklayan ilmî bir makam olarak gördüğü aktarılır. Devlet yazışması ve maliye işleri sırasında fıkıh eserlerini tashih etmeyi sürdürdü; âlimlerle ilmî müzakereler yaptı.

İstanbul'daki hayır ağı

Altımermer Mahallesi'nde medrese ve yakınında mescit yaptırdı. Âşık Paşa Mahallesi'ndeki Hüseyin Ağa Mescidi'nin camiye dönüştürülmesine destek verdi; görevliler ve Kur'an cüzleri için nakit ve taşınmaz gelirleri vakfetti.

Mudurnu çevresindeki yapılar

Babasının memleketi olan Mudurnu kazasına bağlı Çenber köyünde cami ve mektep yaptırdı. Tarihî köy adının güncel karşılığı kesinleştirilmeden haritada nokta">nokta üretilmemiştir.

Sigetvar seferinde vefatı

Safer 974/Ağustos-Eylül 1566'da Kanûnî Sultan Süleyman'ın Sigetvar kuşatması sırasında dizanteri benzeri bir hastalıktan vefat etti. Peçuy'daki Kasım Paşa Camii haziresine defnedildi.

Ağ ve yol

Hayatından kayıtlar

İlk 2 kayıt gösteriliyor

TARİHÎ KAYIT

Altımermer medrese–mescit–vakıf ağı

İstanbul'da eğitim, ibadet ve mali sürdürülebilirliği birleştiren kurumlar kurdu.

Metni gösterMetni daralt

Medrese, mescit/cami, Kur'an cüzleri, görevli tahsisleri, nakit ve taşınmaz vakıflar aynı hayır düzeninin parçalarıdır.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakâ’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 364-371.
TARİHÎ KAYIT

Çenber köyü cami ve mektebi

Mudurnu çevresinde aile memleketine cami ve mektep kazandırdı.

Metni gösterMetni daralt

Kaynak köy adını Çenber biçiminde verir. Güncel yer karşılığı doğrulanmadan koordinat veya modern idarî eşleştirme yapılmamıştır.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakâ’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 364-371.

Şeyh, halife, aile ve post ağı

AİLE / NESEPEğri Abdî Abdullah EfendiEğri Abdî Abdullah Efendi, Nişancı Mehmed Beg'in babasıdır.
Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
392
Yön
1376 → 1375
Tür
Aile ve nesep
Hat / varyant
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Eser / belge
Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakā’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
270-275
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Konum aktarılmış; özgün nüsha karşılaştırması bekliyor

Kaynakta aktarılan künye: Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakā’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 270-275

İlişki / dönem açıklaması: Eğri Abdî Abdullah Efendi, Nişancı Mehmed Beg'in babasıdır.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

AİLE BAĞINev‘î Yahyâ EfendiKayınpederi. Şehzade hocalığının sona ermesinden sonra Nev'î'ye, kayınpederinin kurduğu medresenin 50 akçelik yevmiyesi bağlanmıştır.
Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
1267
Yön
1542 → 1375
Tür
Aile
Hat / varyant
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Kayınpederi. Şehzade hocalığının sona ermesinden sonra Nev'î'ye, kayınpederinin kurduğu medresenin 50 akçelik yevmiyesi bağlanmıştır.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

AİLE BAĞIEğri Abdî Abdullah EfendiBaba-oğul: Eğri Abdî Abdullah Efendi, Nişancı Mehmed Bey’in babasıdır.
Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
791
Yön
1376 → 1375
Tür
Aile
Hat / varyant
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Baba-oğul: Eğri Abdî Abdullah Efendi, Nişancı Mehmed Bey’in babasıdır.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

Bu dosyada izlenebilen kaynaklar

Bu liste biyografi, ilişki, anlatı ve mekân kayıtlarında açıkça taşınan kaynak künyelerini bir araya getirir. Paragraf düzeyinde kaynağı belirlenmemiş iddialara sonradan dipnot uydurulmaz.

  1. [1]Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakâ’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 364-371
  2. [2]Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakā’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 270-275
Ortak kaynak kataloğunu aç →