ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
40 sonuç · toplam 40 · “Mevt” · 1/2
01Mevt
ت) 91. Ölüm 2, tas. Nefsin hevâ ve hevesinin kökünü kazımak. Nefsin canı bu hevâ ve hevestir. Onu maddi hazlara ve bedensel zevklere yönelten hevâ | ve hevesin yok edilmesi nefsin ölümü anlamına gelir. “Ölmeden evvel ölmek” budur. Nefs süfl…
mevt-i hakîkî
mevt-i hakîkî a. Organlardan birinin yetersizliği sonucu olan ölüm. huk. Miras bırakan kimsenin gerçekten vefat etmiş olması durumu.
mevt-i ahdar
Nefsin tutkularına dur demek, nefse hâkim olmak
mevt-i esved
Fenafillah mertebesine ulaşma, Hak yolunda cefaya katlanma
sekerât-ı mevt
sekerât + mevt ] Ölü anında çekilen acı ve ıztırap a lammda kullanılan terim
m ba'sü ba'de’l-mevt
olarak bilinen imanın şartları içinde yer almaktadır: “Âmentü billahi ve melâ'iketihi ve kütübihi ve rusulihi ve’l-yevmi’lâhiri ve bi’l-kaderi hayrihi ve şerrihi mine’llahi ta'âlâ ve’lba'sü ba'de’l-mevti hakk eşhedü en lâ ilahe illâllah ve…
Sekerât-Ül-Mevt
Ölüm sarhoşluğu, can çekişmesi hâli. Allahü teâlâ, âyet-i kerîmede meâlen buyuruyor ki: Bir de ( bakarsın ki ) sekerât-ül-mevt, hak ( gerçek ) olarak gelmiştir. ( Ey insanoğlu! ) İşte bu, senin kaçıp durduğun şeydir. (Kâf sûresi: 19) Misvâk…
Tezekkür-İ Mevt
Ölümü hatırlamak. İnsanın kendini ölmüş, teneşir tahtası üzerinde yıkanmış, kefene sarılmış ve tabuta konulmuş ve mezâra gömülmüş olarak düşünmesi. Tezekkür-i mevt, lezzetleri yıkar, eğlencelere son verir. (Hadîs-i şerîf-Tebyîn) Muhammed Be…
Tefekkür-İ Mevt
Arapça, ölümü düşünme demektir. Nakşî ıstılahıdır. Gizli zikre başlamadan, önce, beş veya on dakika kadar, kul, zihinsel planda ölümü yaşar, tadar, ve onu kaçınılmaz biçimde şuurun derinliklerine yerleştirir. Azrail’in gelişi, canını teslim…
Melek-Ül-Mevt
Ölüm meleği, Azrâil aleyhisselâm. (Bkz. Azrâil Aleyhisselâm) Allahü teâlâ Kur'ân-kerîmde meâlen buyurdu ki: (Ey Resûlüm onlara) de ki: Sizin canınızı almaya vekil kılınan Melek-ül-mevt canınızı alacak; sonra döndürülüp Rabbinize götürülecek…
Fevt
Elden kaçırma, önemli bir fırsatın elden kaçması. 2. tas. Sevgiliden umulan şey, sevgilisiyle birleşen (ittihat) âşığın ondan farklı olduğunu kavraması (İFM). Yahya b. Muaz Râzi, “fevt mevtten (ölüm) daha zordur. Zira fevt Hak'tan, mevt hal…
Hayat
Yaşama, zindegi. 2. tas. Sâliki dünya bağlarından ve nefsani arzulardan koparan kutsal ve ilâhî nurun tecelli etmesi, “Hayat, ölümdedir” (sr 489), yani kalbin hayatta olması için nefsin ölmesi gerekir. Cüneyd, tasavvufu “Hakk'ın seni senden…
İhvan
(0! (ا خو Kardeşler. 2. tas. Belli bir tarikate ve şeyhe bağlı olanlar birbirinin kardeşi (ihvan), bunun dışında kalanlar ecnebi, ağyâr; diğerandır (başkaları). Bazı hallerde yabancıların tarikat ayinlerine alınmaları, şeyhin özel sohbetine…
Merg
Ölüm. tas. Madde elbisesini çıkarıp atmak, dünyayla bağları koparmak, ilgiyi kesmek, mana âlemine yönelerek isim, sıfat ve zatta fani olmak. Dört çeşit ölüm vardır: Zillet ve lanetli ölüm, kâfirlerin ölümü; hasret ölümü, günahkârların ölümü…
Hue Ge ing Ölüm
Mevt, tas, Tasavvufta tabii ve ihtiyari, yani iradi EE ae olmak üzere iki ölüm vardır, “Ölmeden evvel ölmek,” VRE VE cee By deyimi, iradi ölümü ifade eder. Bkz, Mevt. Mi in Ten fanidir, cân ölmez, gidenler geri gelmez LE ae Ölür ise ten ölü…
ba's
Sözlük anlamı, “Yönlendirmek, harekete geçirmek, uykudan uyandırmak.” olan bu terim, kıyamet gününde Allah’ın âhiret hayatmı başlatmak üzere ölüleri yeniden diriltmesi anlamında kullanılmıştır. Bu söz, genellikle “ba'sü ba'de’lmevt” (bk. bu…
ölüm hastalığı
ölüm hastalığı a. Çaresi bulunamamış bir hastalığa yakalanma ve bunun neticesinde ölüm hâlinin yaklaşmış olması durumu, bk. sekerât-ı mevt
amentü
amentü a [< Ar. âmene fiilinin birinci teklik şahsı. ] (İnandım, iman getirdim) İslâm dininin ve imanın esaslarını özlüce ifade eden söz: “Âmentü billahi ve melâ'iketihi ve kütübihi ve rusulihi ve’lyevmi’l-âhiri ve bi’l-kaderi hayrihi ve şe…
helâk
UbU) [Ar.] İslâmî inanca göre, birey ve toplumların yok edilmek suretiyle cezalandırılmalarmı ifade eden bir terim, eşanlamhsı “mevt” (bk. bu madde).
yevm
Ç^) [Ar.] 1 “Gün, ruz, gündüz, nehar.” anla mındaki bu söz, başka kelime v terkiplerle yeni terimleri oluşması için kullanılmıştır. 2 İslâmm temel inançlarından olan “Âhiret” (bk. bu madde anlamında Kur’ân-ı Kerîm’d pek çok ayette geçen ter…
ekar
Sözlüklerde “Şiddetli bir ateş ile yakıp kavuran alevli ateş. ” anlamındaki bu söz, cehennem için kullanılan terimlerden biridir ve Kur’ân Kerîm’de dört ayette geçmek dir. sekerât-ı mevt a. Ar. sekerât + mevt ] Ölü anında çekilen acı ve ızt…
bâde-i elest
Elest meclisinde sunulan İlâhî içki. ba'de zf. [Ar.] “Sonra.” anlamındaki bu söz, başka kelime ve terkiplerle birlikte yeni terkipler oluşturur. § tam. ba'de’l-mevt zf. Öldükten sonra
â Azrâ'il
Dört büs yük melekten biri. İnsanoğlunun z” son nefesini almakla görevli ni melek, ölüm meleği, melekü’la mevt. Kur’ân-ı Kerîm’de ve haş- dislerde “Azrâ'il” adı doğrudan n doğruya geçmemekte, buna karşm sadece “Secde suresi” nin 11. ayetind…
Mükâfât
İyi karşılık. Oruç yalnız benim içindir, onun mükâfâtını ben veririm. (Hadîs-i kudsî-Şir'at-ül-İslâm) Günâhlar unutulmaz, mutlaka cezâsı verilir. İbâdetler çürümez, sevâb ve mükâfâtı verilir. (Mâverdî) Cömertlikten doğan güzel huylar vardır…