MEKÂNLAR ATLASI
İrşadın mekândaki hafızası
Tekkeler, dergâhlar, âsitâneler, türbeler ve ziyaretgâhlar; şahsiyetler, yollar ve şehirler arasındaki bağları görünür kılan tarihî irşad durakları olarak birlikte okunur.
Kahire Mevlevîhânesi
Tarihî işlev Kahire'deki Mevlevî merkez, Sultan Dîvânî'nin Mısır seyahatleriyle ilişkilendirilen hafıza üzerinde Osmanlı döneminde kurumsallaştı. İlişki ağı Bu merkez yalnız semâ yapılan yapı olarak değil; post, Mesnevî dersi, musiki meşki, matbah hizmeti, misafirlik ve şehirler arası derviş dolaşımıyla Mevleviyye ağının bir düğümüdür.…
Ayneyn · Halep Mevlevîhânesi · SuriyeHalep Mevlevîhânesi
XVI. yüzyılda kuruluş Halep Mevlevîhânesi’nin ilk postnişini Kilisli Fakrî Ahmed Dede 937/1530’da göreve başladı. Kaynaklar kuruluşu, Safevî çevresinden ayrılarak Halep’e yerleşen Mirza Fûlâd ve Mirza Ulvân’ın yaptırdığı dergâhla ilişkilendirir. Bölgesel eğitim ve irşad merkezi Dergâh Halep, Kütahya ve Manisa mevlevîhâneleriyle birlikte çelebi…
Şam · Şam Mevlevîhânesi · SuriyeŞam Mevlevîhânesi
Tarihî işlev Şam Mevlevîhânesi hac, ilim, ticaret ve seyahat yolları üzerindeki Mevlevî derviş ve Mesnevîhan çevrelerini bir araya getirdi. İlişki ağı Bu merkez yalnız semâ yapılan yapı olarak değil; post, Mesnevî dersi, musiki meşki, matbah hizmeti, misafirlik ve şehirler arası derviş dolaşımıyla…
Şam Mevlevîhânesi · SuriyeŞam Mevlevîhânesi
Çilesini tamamlayıp dede olmasının ardından 1015 (1606) yılı civarında buraya gönderildi ve Hamza Dede'den feyiz aldı; daha sonra bu mevlevîhâneye şeyh tayin edildi. İhtiyârât-ı Mesnevî adlı eserini 1027'de (1618) burada tamamladı.
Cennetü'l-muallâ Kabristanı · Suudi ArabistanCennetü'l-muallâ Kabristanı
29 Ramazan 1113'te (27 Şubat 1702) Mekke'de vefat eden Ahmed Dede buraya defnedildi. İlişkili kişi dosyası Müneccimbaşı Ahmed Dede (Âşık) : Müneccimbaşı Ahmed Dede (yaklaşık 1630-1702), Selânik'te yetişen; Mevlevî terbiyesiyle tefsir, hadis, matematik ve astronomi tahsilini birleştiren Osmanlı müneccimbaşısı, tarihçisi, müellifi ve…
Mekke Mevlevîhânesi · Suudi ArabistanMekke Mevlevîhânesi
1102'de (1691) hac için Mısır'dan ayrılıp Mekke'ye geldiğinde buranın şeyhliğini yaptı; 1112'de (1700) Medine'den Mekke'ye dönünce tekrar aynı tekkeye şeyh oldu. İlişkili kişi dosyası Müneccimbaşı Ahmed Dede (Âşık) : Müneccimbaşı Ahmed Dede (yaklaşık 1630-1702), Selânik'te yetişen; Mevlevî terbiyesiyle tefsir, hadis, matematik ve…
Afyonkarahisar-Merkez · Afyonkarahisar Mevlevîhânesi · TürkiyeAfyonkarahisar Mevlevîhânesi
Tarihî işlev Sultan Dîvânî çevresiyle güçlenen Afyonkarahisar merkezi, Konya dışındaki başlıca âsitânelerden ve Mısır-Suriye yayılımının hafıza duraklarından biridir. İlişki ağı Bu merkez yalnız semâ yapılan yapı olarak değil; post, Mesnevî dersi, musiki meşki, matbah hizmeti, misafirlik ve şehirler arası derviş dolaşımıyla Mevleviyye…
Amasya · TürkiyeAmasya
Halifelerinden Alâeddin'in nisbet edildiği şehir. İlişkili kişi dosyası Sultan Veled : Sultan Veled (1226–1312), Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî’nin oğlu; Hüsâmeddin Çelebi’nin ardından irşad makamını üstlenen, Mevlevî çevrenin teşkilâtlanması ve yazılı hafızasının oluşmasında belirleyici mutasavvıf şairdir.
Galata Mevlevîhânesi hazîresi · TürkiyeGalata Mevlevîhânesi hazîresi
1610'da şeyhi olduğu ve ölümüne kadar yirmi bir yıl kaldığı mevlevîhâne; mezarı hazîresindedir. “Rusûhî” mahlası da bu binanın 897/1491-92 inşa tarihini veren “er-Rusûh” kelimesinden alınmıştır. İlişkili kişi dosyası İsmâil Rusûhî Ankaravî : İsmâil Rusûhî Ankaravî (ö. 1631), Galata Mevlevîhânesi şeyhi; Mesnevî’nin en…
Bursa-Pınarbaşı · Bursa Mevlevîhânesi · TürkiyeBursa Mevlevîhânesi
Tarihî işlev Bursa Mevlevîhânesi, semâhâne, türbe, matbah ve derviş hücreleriyle şehirdeki Mevlevî eğitim ve musiki merkezidir. İlişki ağı Bu merkez yalnız semâ yapılan yapı olarak değil; post, Mesnevî dersi, musiki meşki, matbah hizmeti, misafirlik ve şehirler arası derviş dolaşımıyla Mevleviyye ağının bir…
Eceabat Kilitbahir (Tâlib-i İrşâdî Dergâhı) · TürkiyeEceabat Kilitbahir (Tâlib-i İrşâdî Dergâhı)
Bölgede günümüze ulaşan üçüncü tarikat yapısı; harap durumdadır. İlişkili kişi dosyası Hüseyin Azmî Dede : Hüseyin Azmî Dede (1815–1892), dokuz yaşında Gelibolu Mevlevîhânesi postuna geçen, 1870'ten sonra Kahire Mevlevîhânesi'ni yöneten; Mevlevî âdâbı, şiir ve mûsiki alanlarında eser veren şeyhtir.
Gelibolu Mevlevîhânesi · TürkiyeGelibolu Mevlevîhânesi
Çanakkale'de günümüze nispeten iyi durumda ulaşabilen iki tarikat yapısından biri; bölgenin tasavvufî hayatının merkezidir. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Hüseyin Azmî Dede : Hüseyin Azmî Dede (1815–1892), dokuz yaşında Gelibolu Mevlevîhânesi postuna geçen, 1870'ten sonra Kahire Mevlevîhânesi'ni yöneten; Mevlevî âdâbı, şiir ve…
Çanakkale-Gelibolu · Gelibolu Mevlevîhânesi · TürkiyeGelibolu Mevlevîhânesi
Tarihî işlev Gelibolu Mevlevîhânesi, İstanbul ile Balkanlar arasındaki geçiş hattında büyük semâhânesi ve edebî-musiki çevresiyle öne çıktı. İlişki ağı Bu merkez yalnız semâ yapılan yapı olarak değil; post, Mesnevî dersi, musiki meşki, matbah hizmeti, misafirlik ve şehirler arası derviş dolaşımıyla Mevleviyye ağının…
Lapseki · TürkiyeLapseki
Ezine, Eceabat, Bayramiç ve Biga ile birlikte bölgede tarikatların etkin olduğu ilçelerden. İlişkili kişi dosyası Hüseyin Azmî Dede : Hüseyin Azmî Dede (1815–1892), dokuz yaşında Gelibolu Mevlevîhânesi postuna geçen, 1870'ten sonra Kahire Mevlevîhânesi'ni yöneten; Mevlevî âdâbı, şiir ve mûsiki alanlarında eser veren…
Yazıcızâde Çilehânesi · TürkiyeYazıcızâde Çilehânesi
Gelibolu Mevlevîhânesi ile birlikte bölgede ayakta kalabilen ikinci tarikat yapısı; Muhammediyye müellifi Yazıcıoğlu Mehmed'in çilehânesidir. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Hüseyin Azmî Dede : Hüseyin Azmî Dede (1815–1892), dokuz yaşında Gelibolu Mevlevîhânesi postuna geçen, 1870'ten sonra Kahire Mevlevîhânesi'ni yöneten; Mevlevî âdâbı, şiir…
Edirne Mevlevîhânesi (Murâdiye Mevlevîhânesi) · TürkiyeEdirne Mevlevîhânesi (Murâdiye Mevlevîhânesi)
1081'de (1670) şeyhliğine tayin edildiği, dört yıl postnişinlik yaptığı ve tamir ettirdiği tekke. Tamir vesilesiyle şair Nazîm bir tarih söylemiş, vefatı üzerine yerine öğrencisi Enîs Receb Dede şeyh olmuştur.
Edirne Murâdiye Camii hazîresi · TürkiyeEdirne Murâdiye Camii hazîresi
Caminin güneyinde ve güneybatısında yer alan, tekke şeyhlerinin, şairlerin ve din âlimlerinin gömülü olduğu hazîre. 1085'te (1674) vefat eden Neşâtî buraya defnedilmiş olup mezarı, mevlevîhânenin ilk iki şeyhi Celâleddin Çelebi ve Cemâleddin Çelebi ile Enîs Receb Dede gibi şeyhlerin mezarları arasında sayılmaktadır.
Murâdiye Camii türbesi · TürkiyeMurâdiye Camii türbesi
Caminin kuzeyinde şadırvana yakın yerde bulunan, kare planlı, tek katlı, beşik çatılı türbe. İçinde tekke şeyhleri Neşâtî, Enîs Receb Dede ve Ali Eşref Dede'nin sandukaları vardı; yapı 1925 yılında Trakya umumi müfettişi Kâzım Dirik tarafından yıktırılmıştır.
Erzincan · TürkiyeErzincan
Halifesi Hüsâmeddin Hüseyin'in gönderildiği şehir — Mevlevîliğin doğuya yayılmasının ilk durağı. İlişkili kişi dosyası Sultan Veled : Sultan Veled (1226–1312), Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî’nin oğlu; Hüsâmeddin Çelebi’nin ardından irşad makamını üstlenen, Mevlevî çevrenin teşkilâtlanması ve yazılı hafızasının oluşmasında belirleyici mutasavvıf şairdir.
Erzincan Akşehiri · TürkiyeErzincan Akşehiri
Mengücükoğulları'ndan Fahreddin Behram Şah'ın hanımı İsmet Hatun'un yaptırdığı hankah/medresede kaldığı yer; Sipehsâlâr bir yıl, Eflâkî dört yıl der. İlişkili kişi dosyası Bahâeddin Veled : Bahâeddin Veled (1151-1231), Belh’in ilim ve vaaz geleneğini Horasan, Irak, Hicaz ve Anadolu güzergâhından Konya’ya taşıyan; Maârif’i, Burhâneddin…
Eskişehir-Odunpazarı · Eskişehir Mevlevîhânesi · TürkiyeEskişehir Mevlevîhânesi
Tarihî işlev Eskişehir Mevlevîhânesi, Konya-İstanbul güzergâhındaki taşra zâviyeleri ve Mesnevî dersleri ağının bir durağıdır. İlişki ağı Bu merkez yalnız semâ yapılan yapı olarak değil; post, Mesnevî dersi, musiki meşki, matbah hizmeti, misafirlik ve şehirler arası derviş dolaşımıyla Mevleviyye ağının bir düğümüdür. Harita…
Gümüşsuyu Aile Mezarlığı (Kâşgarî Dergâhı civarı) · TürkiyeGümüşsuyu Aile Mezarlığı (Kâşgarî Dergâhı civarı)
24 Kasım 1897'de vefat eden Zekâi Dede'nin cenaze namazı ertesi gün Eyüp Sultan Camii'nde kılındı; ardından Eyüp Gümüşsuyu'nda Kâşgarî Dergâhı civarındaki aile mezarlığına defnedildi. Koordinat semt düzeyindedir; mezarlığın tam konumu kaynakta tarif edilmemiştir.
Şah Sultan Tekkesi · TürkiyeŞah Sultan Tekkesi
Dârüşşafaka'daki talebelerinden mûsikiye kabiliyetli olanlarla pazar günleri öğleden sonra buranın hünkâr mahfilinde meşk ederdi; salı akşamları ise dersler kendi evinde yapılırdı. Koordinat semt düzeyindedir; tekkenin tam konumu kaynakta tarif edilmemiştir.
Zeytinburnu · Abdulbaki Baykara Dede Efendi el-Mevlevli Türbesi · TürkiyeAbdulbaki Baykara Dede Efendi el-Mevlevli Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “ABDULBAKİ BAYKARA DEDE EFENDİ EL-MEVLEVLİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, ZEYTİNBURNU/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi YENİKAPI MEVLEVİHANESİ'NDE MEDFUN. İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 24 ZİLKADE 1353 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca…
Zeytinburnu · Abdulbaki Nasır Dede el-Mevlevi Türbesi · TürkiyeAbdulbaki Nasır Dede el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “ABDULBAKİ NASIR DEDE EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, ZEYTİNBURNU/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi YENİKAPI MEVLEVİHANESİ'NDE MEDFUN. İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 20 CEMAZİYELEVVEL 1236 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.
Üsküdar · Abdulkadir Kadri Dede Efendi Türbesi · TürkiyeAbdulkadir Kadri Dede Efendi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH ABDULKADİR KADRİ DEDE EFENDİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, ÜSKÜDAR/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi DOĞANCILAR CD.NO:82/3, ÜSKÜDAR MEVLEVİHANESİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 15 ZİLKADE 1267 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle…
Üsküdar · Abdullah Necip Dede Efendi el-Mevlevi Türbesi · TürkiyeAbdullah Necip Dede Efendi el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH ABDULLAH NECİP DEDE EFENDİ EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, ÜSKÜDAR/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi DOĞANCILAR CD.NO:82/3, ÜSKÜDAR MEVLEVİHANESİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 1252 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca…
Zeytinburnu · Ahmed Avni Konuk Türbesi · TürkiyeAhmed Avni Konuk Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “AHMED AVNİ KONUK EFENDİ EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, ZEYTİNBURNU/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi MERKEZEFENDİ HZ.'NİN YAKININDAKİ KAPIDAN KABRİSTANA GİRİNCE 30 METRE KADAR İLERİDE İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 4 MUHARREM 1357 olarak verilir.…
Aile kabristanı, Eyüp-Silâhtarağa · TürkiyeAile kabristanı, Eyüp-Silâhtarağa
Mevlevîhânenin 1960'larda yıkılmasının ardından mezarının nakledildiği, Eyüp-Silâhtarağa caddesi kenarında yeni yapılan aile kabristanı. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Hüseyin Fahreddin Dede : Hüseyin Fahreddin Dede (1854–1911), Bahariye Mevlevîhânesi'nde otuz dört yıl postnişinlik yapan; ney, beste, şiir ve dil öğretimini aynı irfan çevresinde…
Zeytinburnu · Ali Nutki Dede el-Mevlevi Türbesi · TürkiyeAli Nutki Dede el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “ALİ NUTKİ DEDE EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, ZEYTİNBURNU/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi YENİKAPI MEVLEVİHANESİ'NDE MEDFUN. İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi CEMAZİYELEVVEL 1219 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.
Ali Nutkî Dede Kabri — Yenikapı Mevlevîhânesi · TürkiyeAli Nutkî Dede Kabri — Yenikapı Mevlevîhânesi
Ali Nutkî Dede, yaklaşık otuz yıl postnişinlik yaptığı Yenikapı Mevlevîhânesi’nde 11 Ağustos 1804’te vefat etmiş ve dergâh hazîresine defnedilmiştir. Mekân onun irşadı, Defter-i Dervîşân kayıtları ve Şevkutarab Âyini’nin ilk icrasıyla birlikte anılır.
Beyoğlu · Ankaravi İsmail Rusuhi Dede el-Mevlevi Türbesi · TürkiyeAnkaravi İsmail Rusuhi Dede el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “ANKARAVİ İSMAİL RUSUHİ DEDE EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, BEYOĞLU/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi GALİP DEDE CD. NO:15, GALATA MEVLEVİHANESİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 1041 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle…
Eyüpsultan · Bahariye Mevlevîhânesi · TürkiyeBahariye Mevlevîhânesi
Beşiktaş postunun son durağı Bahariye Mevlevîhânesi, Beşiktaş ve Maçka yapılarının saray ve kışla inşaatları sebebiyle yıkılmasının ardından Şeyh Hüseyin Fahreddin Dede tarafından 1874-1877 arasında Eyüp’te Haliç kıyısında kuruldu. Mensup ve muhiblerin yanı sıra II. Abdülhamid de yapı topluluğuna destek verdi. Tam teşekküllü…
Beşiktaş · Beşiktaş Mevlevîhânesi · TürkiyeBeşiktaş Mevlevîhânesi
Boğaziçi kıyısındaki âsitâne Beşiktaş Mevlevîhânesi, Vezîriâzam Damad Ohrili Hüseyin Paşa tarafından 1622’de bugünkü Çırağan Sarayı’nın bulunduğu yerde kuruldu. İlk postnişin Ağazâde Mehmed Hakîkî Dede, Gelibolu ve Beşiktaş meşihatlarını birlikte yürüttü; iki merkez arasındaki deniz yolculukları kurumun erken ağını görünür kılar. Sarayla iç…
Beşiktaş Mevlevîhânesi · TürkiyeBeşiktaş Mevlevîhânesi
Kasımpaşa ve Galata ile birlikte onarttığı üç mevlevîhâneden biri. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası III. Selim : III. Selim, Nizâm-ı Cedîd ıslahatları kadar şiir, musiki ve Mevlevîhânelerle kurduğu yakın ilişkiyle de XVIII. yüzyıl sonu kültür hayatının merkezî şahsiyetidir. Mevlevî şeyhi değil, Mevlevî…
Eyüpsultan · Buhûrîzâde Mustafa Itrî'ye nispet edilen kabir yeri · TürkiyeBuhûrîzâde Mustafa Itrî'ye nispet edilen kabir yeri
Nispet edilen kabir yeri Bu nokta, Itrî'nin Eyüpsultan'da Mısır Tarlası Mezarlığı'na defnedildiği rivayetiyle ilişkilidir. Biyografik kaynaklar mezar yerini kesinleştirmez; Yenikapı Mevlevîhânesi civarı ve Edirnekapı dışındaki Mustafapaşa Dergâhı çevresi de zikredilir. Harita kaydının sınırı Koordinat ziyaret geleneğindeki yer tarifini gösterir; doğrulanmış bir türbe…
Üsküdar · Derviş Aziz Efendi el-Mevlevi Türbesi · TürkiyeDerviş Aziz Efendi el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “DERVİŞ AZİZ EFENDİ EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, ÜSKÜDAR/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi DOĞANCILAR CD.NO:82/3, ÜSKÜDAR MEVLEVİHANESİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 29 ZİLKADE 1323 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca…
Üsküdar · el-Hacc Ali Dede Efendi el-Mevlevi Türbesi · Türkiyeel-Hacc Ali Dede Efendi el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH EL-HACC ALİ DEDE EFENDİ EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, ÜSKÜDAR/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi DOĞANCILAR CD.NO:82/3, ÜSKÜDAR MEVLEVİHANESİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 1217 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca…
Üsküdar · el-Hacc Mehmed Emin Dede Efendi el-Mevlevi Türbesi · Türkiyeel-Hacc Mehmed Emin Dede Efendi el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH ES-SEYYİD EL-HACC MEHMED EMİN DEDE EFENDİ EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, ÜSKÜDAR/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi DOĞANCILAR CD.NO:82/3, ÜSKÜDAR MEVLEVİHANESİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 1227 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik…
Üsküdar · el-Hafız Ahmed Arif Himmeti Dede Efendi el-Mevlevi Türbesi · Türkiyeel-Hafız Ahmed Arif Himmeti Dede Efendi el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH ES-SEYYİD EL-HAFIZ AHMED ARİF HİMMETİ DEDE EFENDİ EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, ÜSKÜDAR/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi DOĞANCILAR CD.NO:82/3, ÜSKÜDAR MEVLEVİHANESİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 17 REBİÜLEVVEL 1290 olarak verilir. Bu tarih,…
Üsküdar · el-Hafız Mehmed Zeki Dede Efendi el-Mevlevi Türbesi · Türkiyeel-Hafız Mehmed Zeki Dede Efendi el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH EL-HAFIZ MEHMED ZEKİ DEDE EFENDİ EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, ÜSKÜDAR/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi DOĞANCILAR CD.NO:82/3, ÜSKÜDAR MEVLEVİHANESİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 9 SAFER 1299 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki…
Beyoğlu · Esrar Dede el-Mevlevi Türbesi · TürkiyeEsrar Dede el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “ESRAR DEDE EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, BEYOĞLU/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi GALİP DEDE CD. NO:15, GALATA MEVLEVİHANESİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 27 RECEP 1211 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle…
Beyoğlu · Fırıncızade Sırri Abdi Dede el-Mevlevi Türbesi · TürkiyeFırıncızade Sırri Abdi Dede el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “FIRINCIZADE SIRRİ ABDİ DEDE EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, BEYOĞLU/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi KERAMET SK. NO:17, KASIMPAŞA MEVLEVİHANESİ
Beyoğlu · Galata Mevlevîhânesi · TürkiyeGalata Mevlevîhânesi
İstanbul’un ilk Mevlevî âsitânesi Galata Mevlevîhânesi, İskender Paşa tarafından 897/1491’de kuruldu. Kulekapı Mevlevîhânesi adıyla da bilinen merkez, İstanbul’daki en eski Mevlevî âsitânesi olarak semâ, Mesnevî dersi, musiki, şiir ve şehirler arası derviş dolaşımının ana duraklarından biri oldu. Kesintiler ve yeniden kuruluşlar XVI.…
Beyoğlu · Galata Mevlevîhânesi · TürkiyeGalata Mevlevîhânesi
Sultân Dîvânî'nin İstanbul'a gelişinde henüz yeni inşa edilmiş olan ve bir müddet ikamet ettiği tekke; Hadîkatü'l-Cevâmi' onun bu ikametini mevlevîhânenin ilk şeyhliği olarak değerlendirir ve buraya bir servi diktiğini kaydeder.
Beyoğlu · Galata Mevlevîhânesi · TürkiyeGalata Mevlevîhânesi
Hüseyin Dede'nin 1192/1778 ile 1196/1782 arasında postnişinlik yaptığı mevlevîhâne; Sefîne kendisinin türbede medfun olduğunu kaydeder. Metnin bu bölümü mevlevîhânenin şeyhler silsilesi içinde yer alır.
Galata Mevlevîhânesi · TürkiyeGalata Mevlevîhânesi
İstanbul'a gelince önce burada, şeyh Arzî Dede Efendi'nin hizmetinde kaldı. Sonraki yıllarda Galata Mevlevîhânesi çevresi, Mısır yolculuğuna birlikte çıktığı Mevlevî dedelerle ortak muhiti oldu. İlişkili kişi dosyası Müneccimbaşı Ahmed Dede (Âşık) : Müneccimbaşı Ahmed Dede (yaklaşık 1630-1702), Selânik'te yetişen; Mevlevî terbiyesiyle tefsir,…
Beyoğlu · Galata Mevlevîhânesi · TürkiyeGalata Mevlevîhânesi
1889'da Şeyh Mehmed Atâullah Dede ile nazariyat çalışmalarına başladığı yer; ilk ney derslerini buranın dervişlerinden Sabri Dede ve Hacı Ali Dede'den aldı, ikinci sikkesini de Atâullah Dede'den giydi.
Beyoğlu · Galata Mevlevîhânesi · TürkiyeGalata Mevlevîhânesi
1670'li yılların başlarında şeyhi Gavsî Dede'ye intisap ettiği, ömrünün son otuz yıla yakın kısmını geçirip eserlerinin hemen hepsini kaleme aldığı ve hâmûşânına defnedildiği mevlevîhâne. Kabrinin yanına sonradan Esrar Dede gömülmüş, iki kabir 1912'de bir ihata duvarıyla çevrilmiştir.
Galata Mevlevîhânesi (Kalekapısı Hânkâhı) · TürkiyeGalata Mevlevîhânesi (Kalekapısı Hânkâhı)
1258/(1842)’de harem dairesinde doğduğu, babasının ve kendisinin postnişinlik ettiği, matbah tâkındaki kitâbeyi hattıyla yazdığı ve babasının lahdine defnedildiği mevlevîhâne. İlişkili kişi dosyası Şeyh Muhammed Atâullâh Efendi : Seyyid Muhammed Atâullah Dede (1842–1910), Galata Mevlevîhânesi’nde doğup babası Kudretullah Efendi’den sonra yaklaşık kırk yıl…
Üsküdar · Hacı Selim Ağa Kütüphanesi — Ahmed Remzî'nin tasnif hizmeti · TürkiyeHacı Selim Ağa Kütüphanesi — Ahmed Remzî'nin tasnif hizmeti
Kütüphanecilik Ahmed Remzî 1925'ten 1937'ye kadar burada başmemur olarak görev yaptı; kitapları tasnif etti ve fihristlerini hazırladı. Yapıyla ilişkili kişi Ahmed Remzî Akyürek (1872–1944), Kayseri'de yetişip Kütahya, Kastamonu, Halep ve Üsküdar Mevlevîhânelerinde hizmet eden; Mesnevî öğretimi, üç dilde şiiri, tercümeleri ve kütüphaneciliğiyle…
Üsküdar · Halil Numan Dede el-Mevlevi Türbesi · TürkiyeHalil Numan Dede el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH HALİL NUMAN DEDE EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, ÜSKÜDAR/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi DOĞANCILAR CD.NO:82/3, ÜSKÜDAR MEVLEVİHANESİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 26 RECEP 1213 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle…
Eyüpsultan · Hasan Nazif Dede el-Mevlevi Türbesi · TürkiyeHasan Nazif Dede el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “HASAN NAZİF DEDE EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, EYÜPSULTAN/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi BAHARİYE MEVLEVİHANESİ'NDE İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 1278 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.
Eyüpsultan · Hüseyin Fahreddin Dede el-Mevlevi Türbesi · TürkiyeHüseyin Fahreddin Dede el-Mevlevi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “HÜSEYİN FAHREDDİN DEDE EL-MEVLEVİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, EYÜPSULTAN/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi BAHARİYE MEVLEVİHANESİ'NDE MEDFUN İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 21 RAMAZAN 1329 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.
Üsküdar · İsmail Hulusi Dede Efendi el-Mevlevli Türbesi · Türkiyeİsmail Hulusi Dede Efendi el-Mevlevli Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH İSMAİL HULUSİ DEDE EFENDİ EL-MEVLEVLİ” adıyla, MEVLEVİYYE çevresinde, ÜSKÜDAR/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi DOĞANCILAR CD.NO:82/3, ÜSKÜDAR MEVLEVİHANESİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 1219 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca…
Beyoğlu · Kasımpaşa Mevlevîhânesi · TürkiyeKasımpaşa Mevlevîhânesi
1886'da Şeyh Seyyid Ali Rızâ Dede tarafından sikkesi tekbirlenerek Mevleviyye'ye intisap ettiği dergâh. İlişkili kişi dosyası Rauf Yektâ Bey : Rauf Yektâ Bey (1871-1935), Zekâi Dede'nin talebesi; Mevlevî çevrelerde ney ve nazariyat öğrenen, tarihî repertuvarı tasnif eden ve Türk musikisini modern araştırma…
Beyoğlu · Kasımpaşa Mevlevîhânesi · TürkiyeKasımpaşa Mevlevîhânesi
Onarttığı mevlevîhânelerden; Okmeydanı çevresindeki tekke ve köşkleri de tamir ettirdiğine dair bilgiler vardır. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası III. Selim : III. Selim, Nizâm-ı Cedîd ıslahatları kadar şiir, musiki ve Mevlevîhânelerle kurduğu yakın ilişkiyle de XVIII. yüzyıl sonu kültür hayatının merkezî şahsiyetidir.…
Kasımpaşa Mevlevîhânesi · TürkiyeKasımpaşa Mevlevîhânesi
Şeyh Halil Dede'ye burada intisap etti; ondan Mesnevî, tefsir, hadis, usul ve meânî okudu. İlişkili kişi dosyası Müneccimbaşı Ahmed Dede (Âşık) : Müneccimbaşı Ahmed Dede (yaklaşık 1630-1702), Selânik'te yetişen; Mevlevî terbiyesiyle tefsir, hadis, matematik ve astronomi tahsilini birleştiren Osmanlı müneccimbaşısı, tarihçisi, müellifi…
Beyoğlu · Kasımpaşa Mevlevîhânesi · TürkiyeKasımpaşa Mevlevîhânesi
Divanındaki tarih manzumelerinden biri buranın tamiri için düşürülmüştür. İlişkili kişi dosyası Esrâr Dede : Esrâr Dede, Şeyh Gâlib’in Galata çevresinde yetişen; Dîvânı, Mevlevî şairler tezkiresi, Fütüvvetnâme ve Mübâreknâme’siyle tanınan XVIII. yüzyıl şairidir.
Beyoğlu · Kasımpaşa Mevlevîhânesi · TürkiyeKasımpaşa Mevlevîhânesi
Hocası Mehmed Esad Dede'nin makamı; 1911'de teklif edilen mesnevîhanlığı saygısı sebebiyle kabul etmedi. İlişkili kişi dosyası Tâhirülmevlevî : Tâhirülmevlevî adıyla tanınan Tâhir Olgun, Mesnevî dersleri ve şerhi, edebiyat tarihi çalışmaları, tercümeleri ve dergiciliğiyle son dönem Mevlevî kültürünü Cumhuriyet devrine taşıdı.