Ara
Menü

Gavsî / Olanlar Tekkesi

Fatih · İstanbul · Türkiye

Tarihî adı: Ya‘kūb Ağa Dergâhı; Oğlanlar Şeyhi Dergâhı; Gavsî Tekkesi

Adları değişen eski bir dergâh

Sefîne-i Evliyâ, İstanbul Aksaray’daki merkezin ilk bânisini Fâtih devrinin sersekbanı Ya‘kūb Ağa olarak gösterir. Yapı kaynaklarda Ya‘kūb Ağa Dergâhı, Oğlanlar veya Olanlar Tekkesi ve Gavsî Tekkesi adlarıyla anılmıştır.

Kādirî, Hamzavî ve yeniden Kādirî

Kaynak anlatısına göre başlangıçta Kādirî olan tekke daha sonra Hamzavî çevreye geçti; sonraki dönemde yeniden Kādirî kimliği kazandı. “Gavsî” adı Abdülkādir-i Geylânî’ye nispetle açıklanır.

Olanlar Şeyhi İbrâhim Efendi

Olanlar Şeyhi İbrâhim Efendi burada yaklaşık kırk yıl irşad yürüttü ve 1065/1655’teki vefatından sonra dergâhtaki özel türbeye defnedildi. Böylece mekân, Bayramî-Melâmî ve Hamzavî hafızanın da başlıca İstanbul duraklarından biri oldu.

Kimlik ve konum ihtiyatı

Farklı adların aynı tarihî merkeze işaret ettiği kaynak içinden anlaşılmaktadır. Bununla birlikte kesin parsel ve güncel yapı izi ayrıca doğrulanmadığından kayıt Aksaray semt düzeyinde tutulmuştur.

Mekân türü
tekke
Dönem
XV. yüzyıl – XX. yüzyıl
Bugünkü durum
Tarihî dergâhın kesin parseli ve günümüzde ayakta kalan birimi henüz doğrulanmamıştır; kayıt Aksaray çevresi düzeyindedir.
Konum güveni
Yaklaşık tarihî çevre
KAYIT DAYANAĞISefîne-i Evliyâ

Sefîne-i Evliyâ’daki Ya‘kūb Ağa, Olanlar ve Gavsî adları aynı tarihî yapı katmanları olarak birleştirildi. Olanlar Şeyhi İbrâhim kişi dosyasıyla çapraz kontrol edildi; kesin koordinat eklenmedi. İstanbul şehir merkezi yaklaşık gösterim için işlendi; bu nokta yapının kesin parseli değildir.

BAĞLI YOLBayramiyyeBAĞLI ŞAHSİYETOlanlar Şeyhi İbrâhim EfendiOlanlar Şeyhi İbrâhim Efendi (1000/1591-92, Eğridere – 1065/1655, İstanbul); Bayramî-Melâmî (Hamzavî) mürşidi, güçlü bir tasavvuf şairi. Takibat sebebiyle zâhiren Halvetî şeyhi olarak faaliyet göstermiştir . 294 beyitlik “Dil-i Dânâ Kasidesi” vahdet-i vücûdun Türkçedeki en iyi anlatımı sayılır.
1 mekân kaydı ve 1 kaynak bağlamı bu dosyada birleştirilmiştir.