Ara
Menü

Ni‘metî Şeyh Ahmed Efendi

Ni’metî Şeyh Ahmed Efendi Ali Efendi-zâdedir. 23 sene meşîhati vardır. İrtihâli 1203/(1788-89)’tedir. Semâ’-hânenin kapısı karşısında medfûndur. (Kuddise sırruhû) Şeyh Zeyneddîn Efendi Ahmed Efendi-zâdedir. 29 sene meşîhati vardır. İrtihâli 1232/(1817)’dedir. Hicâz’da beyne’l-Haremeyn vefât etmiştir. Bursa’da hem reîsü’l-kurrâ, hem reîsü’l- hattâtîn idi. (Kuddise sırruhû) Şeyh Ahmed Şemseddîn Efendi Zeyneddîn Efendi-zâdedir.…

Yol
Halvetiyye
Mekân
1 bağlantı
Unvan
Sefîne-i Evliyâ’da kayıtlı tasavvuf şahsiyeti

Hayatı ve irşad çevresi

Ni’metî Şeyh Ahmed Efendi
Ali Efendi-zâdedir. 23 sene meşîhati vardır. İrtihâli 1203/(1788-89)’tedir.
Semâ’-hânenin kapısı karşısında medfûndur. (Kuddise sırruhû)
Şeyh Zeyneddîn Efendi
Ahmed Efendi-zâdedir. 29 sene meşîhati vardır. İrtihâli 1232/(1817)’dedir.
Hicâz’da beyne’l-Haremeyn vefât etmiştir. Bursa’da hem reîsü’l-kurrâ, hem reîsü’l-
hattâtîn idi. (Kuddise sırruhû)
Şeyh Ahmed Şemseddîn Efendi
Zeyneddîn Efendi-zâdedir. 1217/(1802)’de doğmuş, otuzbeş sene meşîhat
etmiş, 1267/(1851)’de irtihâl eylemiştir. Dergâhın harîminde, Şeyh Ahmed Efendi
karîbindedir. (Kuddise sırruhû)
Şeyh Muhammed Emîn Zâik Efendi
Zeyneddîn Efendi-zâdedir. 1208/(1793-94)’de doğmuş, otuzyedi sene meşîhat
etmiş, 1269/(1853)’da irtihâl-i dâr-ı bakâ eylemiştir. Urefâ-yı şuârâdandır. Hicivde
fevka’l-âde mütehassıs idi. Hânkâhın avlusunda medfûndur.
Kitâbe-i seng-i mezârı:
Bu dergâh-ı şerîfe hıdmeti makbûledir zannım
Ki hıdmet bitmeyince çekmedi pâyin bu mihverden
Fedâ-yı hâk-pâ-yı âl ü evlâd eyleyen cismin
Hüseynî'ye çıkar Mısrî yolunda hubb-i Haydar’dan
Güher mühmel şu söz târîh-i fevti ihtirâıdır
Sızupdur Zâik-i bî-şükr Mısr-ı hüner-hardan*
(‫)صيزوبدر ذائﻖ بي شكر مصر هنر خردن‬
Noktalı naktasız ayrı ayrı 1269’u iş'âr eder.55
Dîvân’ı beyne’ş-şuarâ makbûldür. Hânkâh-ı Mısrî için söylediği târîh 97.
sahîfededir.
Gazeli:
Nâz iderse çeşm-i mest ü bî-karâra nâz ider
Saff-ı müjgânı ser-â-ser hûşyâra nâz ider
Vech-i cânân âb u âteşle olursa rû-be-rû
Gösterir yüz dürlü sûret âb u nâra nâz ider
Cûy-bâr-ı ye’s olur hatt-ı çemen üzre revân
Gül-şen-i hüsn-i gühen-tarzı bahâra nâz ider
Feyz-i nef’i reşha-pâk olursa nûk-i kilkime
Tavr-ı şi’rim Örfii sâhib-vakâra nâz ider
Görmedim Zâik gibi küstâh-ı cür’î hilkati
Hem güneh-kâr-ı kavî hem Kird-gâra nâz ider
Şeyh Necât Efendi
Zâik Efendi-zâdedir. 1236/(1821)’da doğmuş, yirmibeş sene seccâde-nişîn
olmuş, 1294/(1877)’te irtihâl eylemiştir. Pederinin kabrinde karîn-i rahmettir.
(Kaddesa'llâhu sırrahû).
Şeyh Hâfız İsmâîl Nazîf Efendi
Şeyh Ahmed Şemseddîn Efendi-zâdedir. 1253/(1837)’te doğmuş, 1305 (1887-
88)’te irtihâl eylemiştir. Pederiyle bir kabirde âsûde-nişîn-i rahmettir (Kuddise
sırruhû).

Şeyh Muhammed Şemseddîn Efendi

İbarenin hesaplanmasından verilen tarih çıkmamaktadır. (H)

Şeyh İsmâîl Nazîf Efendi-zâdedir.Bursa’da 26 Şa’bân 1283/(30 Kasım 1869)
(yevm-i perşembe) târîhinde zînet-sâz-ı mehd-i şuhûd olup, zamân-ı tahsîl hulûlünde
mekteb-i Rüşdî’ye devâm ile, şehâdet-nâme (almış), pederinden ve şeyhinden ve
Münzevî Dergâhı şeyhi Vahyî Efendi56 hazretlerinden tahsîl-i ulûm eylemiş ve akâid
ve tasavvuf okumuştur. İhtilâs-ı vakt ettikçe hey’et ve hikmet gibi fünûnun
mütâlaasına da rağbet eylemiştir.
Bu beyit, târîh-i velâdetleridir:
Velâdet târihim Şemsî ne hoş ni’me’t-tesâdüfdür
Gelürken âleme rûhum muhibb-i âl-i beyt geldi
(‫)كلوركن عالمه روحم محب آل بيت كلدى‬
(22 Kânûn-ı evvel 1282 ve 3 Kânûn-ı sânî 1867, ba’de’l-fecr kable’t-tulû’)
Tarîkaten nisbeti Atinavî Dergâhı bânîsi Şeyh Mustafa Lutfullâh Efendi’yedir
ki, onun şeyhi pederi Ali Rızâ Efendi, bunun şeyhi Ahmed Bedreddîn Efendi olup,
Hz. Merkez Kabristan’ında birâder-i Hz. Mısrî Ahmed Efendi kabri civârında
medfûndur ve İmâm Mûsâ Kâzım’ın otuzdördüncü batın oğludur.
Mısrî Şeyhi Şemseddîn Efendi bir mektûbunda, “Ahmed Bedreddîn Efendi’ye
kadar bir veyâ iki şeyh daha arada vardır.” diyor.

Sefîne'nin kaydı

Hüseyin Vassâf, Ni'metî Şeyh Ahmed Efendi'yi bir dergâhın postnişin dizisi içinde, üç cümleyle kaydeder: Ali Efendi-zâdedir, yirmi üç sene meşihati vardır, semâhânenin kapısı karşısında medfundur. Onun ardından gelen şeyhler de aynı kalıpla sıralanır ve her biri bir öncekinin '-zâde'si olarak anılır: Zeyneddîn Efendi (yirmi dokuz yıl), Ahmed Şemseddîn Efendi (1217/1802 – 1267/1851, otuz beş yıl), divan sahibi Muhammed Emîn Zâik Efendi (1208/1793-94 – 1269/1853, otuz yedi yıl), Necât Efendi, Hâfız İsmâîl Nazîf Efendi ve Muhammed Şemseddîn Efendi.

Bu sıralamada geçen ayrıntılar bir dergâhın kuşaklar boyu süren düzenini gösterir: meşihat sürelerinin uzunluğu, aynı ailenin Bursa'da reîsülkurrâlık ve reîsülhattâtînlik gibi ilmî vazifeleri de üstlenmesi ve şeyhlerin şiirle uğraşması. Ni'metî Ahmed Efendi'nin kendisine dair elimizdeki bilgi ise bu üç cümleyle sınırlıdır; daha fazlası için dergâh vakfiyeleri ve hazîredeki mezar taşlarının okunması gerekir.

COĞRAFÎ HAFIZAMısrî Dergâhı (Hânkâh-ı Mısrî)Mekân kayıtlarına git →
Koordinatlı mekânŞehir düzeyi1 nokta · 0 kesin koordinat. Kümeye tıklayarak yaklaşın; tek noktadan mekân dosyasını açın.

Ağ ve yol

Eserleri ve metinleri

İlk 1 kayıt gösteriliyor

TARİHÎ KAYIT

Eserleri ve metinleri 1

Dergâhın harîminde, Şeyh Ahmed Efendi karîbindedir.

Metni gösterMetni daralt

Dergâhın harîminde, Şeyh Ahmed Efendi karîbindedir. (Kuddise sırruhû) Şeyh Muhammed Emîn Zâik Efendi Zeyneddîn Efendi-zâdedir. 1208/(1793-94)’de doğmuş, otuzyedi sene meşîhat etmiş, 1269/(1853)’da irtihâl-i dâr-ı bakâ eylemiştir. Kitâbe-i seng-i mezârı: Bu dergâh-ı şerîfe hıdmeti makbûledir zannım Ki hıdmet bitmeyince çekmedi pâyin bu mihverden Fedâ-yı hâk-pâ-yı âl ü evlâd eyleyen cismin Hüseynî'ye çıkar Mısrî yolunda hubb-i Haydar’dan Güher mühmel şu söz târîh-i fevti ihtirâıdır Sızupdur Zâik-i bî-şükr Mısr-ı hüner-hardan* (‫)صيزوبدر ذائﻖ بي شكر مصر هنر خردن‬ Noktalı naktasız ayrı ayrı 1269’u iş'âr eder.55 Dîvân’ı beyne’ş-şuarâ makbûldür.

Hânkâh-ı Mısrî için söylediği târîh 97. sahîfededir.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Sefîne-i Evliyâ - Cilt 5.

Kavram dünyası

İlk 6 kayıt gösteriliyor

KAVRAM

Yirmi üç yıllık meşihat ve semâhâne kapısındaki kabri

Sefîne onu 'Ali Efendi-zâde' diye tanıtır, yirmi üç yıl meşihat ettiğini ve semâhânenin kapısı karşısında medfun olduğunu kaydeder.

Metni gösterMetni daralt

Sefîne'nin Ni'metî Şeyh Ahmed Efendi hakkında verdiği bilgi çok kısadır: Ali Efendi-zâdedir, yirmi üç sene meşihati vardır ve semâhânenin kapısı karşısında medfundur. Vefat yılı bu satırlarda geçmez; sitedeki mevcut özette 1203/(1788-89) olarak kayıtlıdır.

Çerçeve. Kaydın kısalığı bir değersizlik işareti değil, Sefîne'nin bir dergâhın postnişin listesini sıralarken kullandığı üslûbun sonucudur: her şeyh için baba adı, meşihat süresi ve kabir yeri verilir, ayrıntı ise yalnız Vassâf'ın hakkında malumat toplayabildiği kişilere ayrılır. Kabrin semâhâne kapısının tam karşısında olması, dergâh içindeki yerleşimde ona ayrılan yerin sıradan olmadığını gösterir.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Hüseyin Vassâf, Sefîne-i Evliyâ.
KAVRAM

İçinde yer aldığı postnişin dizisi

Sefîne'de ondan sonra sıralanan şeyhlerin her biri bir öncekinin '-zâde'si olarak anılır; dergâhın meşihati kuşaklar boyu aynı aile içinde yürümüştür.

Metni gösterMetni daralt

Vassâf, Ni'metî Şeyh Ahmed Efendi'nin ardından aynı dergâhın şeyhlerini sırayla kaydeder ve her birini bir öncekinin oğlu olarak tanıtır: Şeyh Zeyneddîn Efendi 'Ahmed Efendi-zâde'dir ve yirmi dokuz yıl meşihat etmiştir; Şeyh Ahmed Şemseddîn Efendi 'Zeyneddîn Efendi-zâde'dir (1217/1802 – 1267/1851, otuz beş yıl); Şeyh Muhammed Emîn Zâik Efendi de Zeyneddîn Efendi-zâdedir (1208/1793-94 – 1269/1853, otuz yedi yıl) ve şairler arasında makbul bir divanı vardır; Şeyh Necât Efendi 'Zâik Efendi-zâde', Hâfız İsmâîl Nazîf Efendi 'Ahmed Şemseddîn Efendi-zâde', Muhammed Şemseddîn Efendi ise 'İsmâîl Nazîf Efendi-zâde'dir.

Sefîne bu geçişlerin babadan oğula olduğunu ayrıca cümleyle söylemez; bağı kuran, her şeyhin bir öncekinin '-zâde'si diye anılmasıdır. Aynı bölümde Bursa'daki ilmî görevler de bu aileye bağlanır: Zeyneddîn Efendi Bursa'da hem reîsülkurrâ hem reîsülhattâtîn idi.

Çerçeve. Bu diziliş, tekke meşihatinin geniş ölçüde ailevî bir intikalle yürüdüğünü gösterir; postnişinlik hem manevî bir makam hem de fiilen miras yoluyla devrolunan bir vazifedir. Buradaki bilgiler dizinin bütününe aittir, tek tek Ni'metî Ahmed Efendi'ye değil; onun kaydı bu zincirin bir halkası olarak anlam kazanır.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Hüseyin Vassâf, Sefîne-i Evliyâ.
TARİHÎ KAYIT

Tarikî ve tarihî bağlantı 1

Ni’metî Şeyh Ahmed Efendi Ali Efendi-zâdedir.

Metni gösterMetni daralt

Ni’metî Şeyh Ahmed Efendi Ali Efendi-zâdedir. 23 sene meşîhati vardır. Semâ’-hânenin kapısı karşısında medfûndur. (Kuddise sırruhû) Şeyh Zeyneddîn Efendi Ahmed Efendi-zâdedir. 29 sene meşîhati vardır. Bursa’da hem reîsü’l-kurrâ, hem reîsü’l- hattâtîn idi. (Kuddise sırruhû) Şeyh Ahmed Şemseddîn Efendi Zeyneddîn Efendi-zâdedir. 1217/(1802)’de doğmuş, otuzbeş sene meşîhat etmiş, 1267/(1851)’de irtihâl eylemiştir.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Sefîne-i Evliyâ - Cilt 5.
TARİHÎ KAYIT

Tarikî ve tarihî bağlantı 2

Bursa’da hem reîsü’l-kurrâ, hem reîsü’l- hattâtîn idi.

Metni gösterMetni daralt

Bursa’da hem reîsü’l-kurrâ, hem reîsü’l- hattâtîn idi. (Kuddise sırruhû) Şeyh Ahmed Şemseddîn Efendi Zeyneddîn Efendi-zâdedir. 1217/(1802)’de doğmuş, otuzbeş sene meşîhat etmiş, 1267/(1851)’de irtihâl eylemiştir. Dergâhın harîminde, Şeyh Ahmed Efendi karîbindedir. (Kuddise sırruhû) Şeyh Muhammed Emîn Zâik Efendi Zeyneddîn Efendi-zâdedir. 1208/(1793-94)’de doğmuş, otuzyedi sene meşîhat etmiş, 1269/(1853)’da irtihâl-i dâr-ı bakâ eylemiştir.

Kitâbe-i seng-i mezârı: Bu dergâh-ı şerîfe hıdmeti makbûledir zannım Ki hıdmet bitmeyince çekmedi pâyin bu mihverden Fedâ-yı hâk-pâ-yı âl ü evlâd eyleyen cismin Hüseynî'ye çıkar Mısrî yolunda hubb-i Haydar’dan Güher mühmel şu söz târîh-i fevti ihtirâıdır Sızupdur Zâik-i bî-şükr Mısr-ı hüner-hardan* (‫)صيزوبدر ذائﻖ بي شكر مصر هنر خردن‬ Noktalı naktasız ayrı ayrı 1269’u iş'âr eder.55 Dîvân’ı beyne’ş-şuarâ makbûldür.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Sefîne-i Evliyâ - Cilt 5.
TARİHÎ KAYIT

Tarikî ve tarihî bağlantı 3

Hânkâh-ı Mısrî için söylediği târîh 97. sahîfededir.

Metni gösterMetni daralt

Hânkâh-ı Mısrî için söylediği târîh 97. sahîfededir. Gazeli: Nâz iderse çeşm-i mest ü bî-karâra nâz ider Saff-ı müjgânı ser-â-ser hûşyâra nâz ider Vech-i cânân âb u âteşle olursa rû-be-rû Gösterir yüz dürlü sûret âb u nâra nâz ider Cûy-bâr-ı ye’s olur hatt-ı çemen üzre revân Gül-şen-i hüsn-i gühen-tarzı bahâra nâz ider Feyz-i nef’i reşha-pâk olursa nûk-i kilkime Tavr-ı şi’rim Örfii sâhib-vakâra nâz ider Görmedim Zâik gibi küstâh-ı cür’î hilkati Hem güneh-kâr-ı kavî hem Kird-gâra nâz ider Şeyh Necât Efendi Zâik Efendi-zâdedir.

1236/(1821)’da doğmuş, yirmibeş sene seccâde-nişîn olmuş, 1294/(1877)’te irtihâl eylemiştir. Pederinin kabrinde karîn-i rahmettir. (Kaddesa'llâhu sırrahû).

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Sefîne-i Evliyâ - Cilt 5.
TARİHÎ KAYIT

Tarikî ve tarihî bağlantı 4

Şeyh Hâfız İsmâîl Nazîf Efendi Şeyh Ahmed Şemseddîn Efendi-zâdedir. 1253/(1837)’te doğmuş, 1305 (1887- 88)’te irtihâl eylemiştir. Pederiyle bir kabirde âsûde-nişîn-i rahmettir (Kuddise sırruhû). Şeyh Muhammed Şemseddîn Efendi İbarenin hesaplanmasından verilen tarih çıkmamaktadır. (H) Şeyh İsmâîl Nazîf Efendi-zâdedir.Bursa’da 26 Şa’bân 1283/(30 Kasım 1869) (yevm-i perşembe) târîhinde zînet-sâz-ı mehd-i şuhûd olup, zamân-ı tahsîl hulûlünde mekteb-i Rüşdî’ye devâm ile, şehâdet-nâme (almış), pederinden ve şeyhinden ve Münzevî Dergâhı şeyhi Vahyî Efendi56 hazretlerinden tahsîl-i ulûm eylemiş ve akâid ve tasavvuf okumuştur.

Metni gösterMetni daralt

Şeyh Hâfız İsmâîl Nazîf Efendi Şeyh Ahmed Şemseddîn Efendi-zâdedir. 1253/(1837)’te doğmuş, 1305 (1887- 88)’te irtihâl eylemiştir. Pederiyle bir kabirde âsûde-nişîn-i rahmettir (Kuddise sırruhû). Şeyh Muhammed Şemseddîn Efendi İbarenin hesaplanmasından verilen tarih çıkmamaktadır. (H) Şeyh İsmâîl Nazîf Efendi-zâdedir.Bursa’da 26 Şa’bân 1283/(30 Kasım 1869) (yevm-i perşembe) târîhinde zînet-sâz-ı mehd-i şuhûd olup, zamân-ı tahsîl hulûlünde mekteb-i Rüşdî’ye devâm ile, şehâdet-nâme (almış), pederinden ve şeyhinden ve Münzevî Dergâhı şeyhi Vahyî Efendi56 hazretlerinden tahsîl-i ulûm eylemiş ve akâid ve tasavvuf okumuştur.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Sefîne-i Evliyâ - Cilt 5.

Tekke, türbe ve irşad coğrafyası

Bu dosyada izlenebilen kaynaklar

Bu liste biyografi, ilişki, anlatı ve mekân kayıtlarında açıkça taşınan kaynak künyelerini bir araya getirir. Paragraf düzeyinde kaynağı belirlenmemiş iddialara sonradan dipnot uydurulmaz.

  1. [1]Hüseyin Vassâf, Sefîne-i Evliyâ
  2. [2]Sefîne-i Evliyâ - Cilt 5
  3. [3]Kişi dosyasının kaynakları — Ni‘metî Şeyh Ahmed Efendi
Ortak kaynak kataloğunu aç →