Şeyh Muhammed el-Kudsi el-Konevi

Hayatı ve irşad çevresi

el-KUDSİ el-KONEVİ "Şeyh Muhsin Efendi" diye meşhı1rdur. Eazım-ı Nakşiyye'den ve ekabir-i ulema. dandır. Bozkır kazası kurasından, Aliçerçi karyesinde 1 1 98/( 1 782) senesinde mehd ara-yı alem-i şuhud olmuştur. İsm-i alileri Muhammed, pederleri Mustafa b. Isa, şöh retleri Muhsin Efendi'dir. Valide-i maddeleri, Halime Hanım'dır. Silsileten şerifü'n nesebtir. Muhsin Efendi, Karacahisar'da akrabalarından Şeyh İbrahim Efendi'nin taht-ı terbiyesinde bulundu.

Mukaddemat-ı ulumu Şeyh-zade Muhammed Efendi'den ba'de't-tahsil Kayseri, Hadim, İstanbul ve Antep'i ziyaret edip, bilad-ı mezkı1re ule masından aksam-ı ulum u fünunu tahsil ile icazet aldıktan sonra, Karacahisar'a avdet le neşr-i uluma hasr-ı vakt eylemiş ve merci' -i ulema-yı zaman olmuşlardır. Kesret-i talebeden gece gündüz ders ve müralaa-ı kütüb ile dem-güzar oldular. Alim, fazıl, amil, arif, kamil, zahid, mutteki, perhiz-kar, sahib-i vakar bir nadi re-i ruz-gardır.

Mevlana Halid Ziyaeddin hulefasından Hasan-ı Kudsi namıyla şöhret-şiar, Öde mişli Şeyh Hasan Efendi, Karacahisar'ı teşriflerinde Muhsin Efendi ile sohbet ederek reviş-i tarikat ve levazım-ı süluku Muhsin Efendi'ye ta'lim buyurup, her ikisi birlikte Seydişehir'e azimet ve on gün ikametten sonra Karacahisar'a avdetle ta'lim-i uluma bezl-i himmet-i arifane eylemiştir. Bir müddet sonra Konya'ya azimetle mürşid-i ali kadrlerine mülaki olup, beş ay kadar burada kaldı. Envar-ı mürşidle kalb-i aşıka.nesi ni doldurdu. Teslik-i salikine me'mur oldu. Bozkır'a avdet ettiler.

Bu sırada Mevlana Halid'in sohbet-i müteberrikeleriyle feyz-yab olmak emeliyle Şam'a giderek hayli za man hıdmet-i celilelerinde bulunup, füyuzat-ı kesireye nail ve mertebe-i irşada vasıl oldu. Karacahisar'a avdetinde, Hoca karyesinde, Seydişehir'de yirmi sene kadar neşr-i envar-ı tarikat buyurdular. Keramat-ı zahire ve makamat-ı bahire sahibi bir zat-ı kerimü's-sıfat idi. Kendilerinden pek çok kimseler istifaza-i envar-ı saadet ey lediler.

Şeyh Muhammed Halid Zıyaeddin-i Nakşıbendi 307 1 269 senesi Muharremü'l-haramının onüçüncü (27 Ekim 1 85 2 ) Salı günü yet mişbir yaşında oldukları halde Seydişehir'e karib Çavuş karyesinde ruh-ı pür-fütuh-ı alileri aric-i maaric-i kuds oldu. (Kaddesa'lliihu srrrahu) Müşarünileyh hazretleri orta ve mevzun boylu, rengi esmere karib, alnı açık, kaşları ince ve uzun, gözleri siyah, burnunun ucu yüksek, ağzı büyücek, sakalı sık ve uzun idi; hin-i irtihallerinde beyazı karasından çok idi. Nur-ı velayet, mübarek ce binlerinde lemean edip, mehabetinden bağteten gören kimse, ru'b ile müteessir olur du.

Lisan-ı şerifleri gayet fasih, vech-i latifleri o nisbette melih idi. Fuzuli sözden ga yet müctenib imiş. Hin-i irtihallerinde Muhammed, Mustafa, Abdullah, Halid, Zey nelabidin, Abdullah Sıddik ve Hasan Kudsi namında yedi mahdumu ve dört kerime si ve iki zevcesi var imiş. Silsiletü'l-aliyye manzfimetün li-Cenabı Ziyaeddin Mevlana Halid (Kuddise sırruhu): J J J.,Y\S' J \A.. J .fJ \ı ı J}. ı} ..Ul:ll 1 4,,W I a.L _H.İ ı..> .l.1 1 ....U ..l.J. 1 .ı.ıb...oİJ .JI Js- J J}z-1. 1 ).J l yb...oİ j.Pİ _,,. ı..> .l.1 1 ..l..-. Li y J Li..l::- Js- r-1... J J l.ü ....u 1 23 9 .

J.,,.:J l J J_,..;,J- 1 J .f.r-AJ 1 ı.) .)\... 1_,;IS' .y..l.1 1 ) _,A,,b J fa>.- J ..::.-,.. li ı.) L..L ..l.,.:> ı$> ) y.-5 ,j-.A..,. .J!.J Js- .}! ..Ll. .:r-:l 1 .}! j 1 ..u..ı o ft! 1) .) r>--4 J ....; ) -L-l Jll:l l ..y:. j ) ;, .ş -*3 1 '- 1J J L. ).) ..Ll. .:ı ? .y...Ul '-'j.s. J ..::.. J J ')IS' 44 Js J ..Ll. )r- 1 '-"-=':'\>. ..? ?. y jl ..rı } 4 ı y- ..l..-. J-.ı. J J .) J ...V. l j ..l..-. J Y ..l::- .y...U I J... J _,ll ö J f' .)...Lo:v 239. "Nakşıbendiyye'nin Halidiyye kolunun silsilesini yeryüzünün doğusunda ve batısında yayan Al lah'a hamd; tarikat ehlinin başı olan efendimiz Hz.

Muhammed ( s.a.s. )'e ve her türlü nurun, hu zurun ve feyzin kaynağı olan ashab-ı kirama da salat u selam olsun." Burada söz konusu edilen uzun Arapça silsile, metinden çıkarılarak, aşağıda gelen mensur silsile de geçen isimler sıralanmıştır. ( H ) 308 Seflne·i Evliya L. ..U I ..y. ol!. ..UI ) ::. ..,._..!. ıJ L. ..l.!. 4- ...:.L!. J wŞ ..Ut:.:. L. ı.S r .r-JI J .J:!..UI '"L::-;. )_,,.,.. JI 1.5 1.f ...ı.o:- ..l.!. 4 yl.r." ..l.!. ı.>"..u ..(...,. \..p ı.S 4J ;:, j 240 J \.i JU.JI Jli J-6:- ..l.!. J j l Bu beyitleri hatm-i hacegandan sonra, biri cehren, lahn-ı mahsfis ile okt.Jr, hiizı n1n dinler.

Zamanımıza kadar ittical eden meşayıh-ı Nakşıbendi'nin her biri için isimlerini havi birer beyit ilave etmişlerdir. Mensı1r olan silsile-nameleri ber-vech-i atidir: ı r '.?>' 'J J')IJ... 1 1.> 4 ..:.ill i ..:..U t.. 4 ı ) ı J ..:.ıı_,...J ı J.ı 4 r JJ 4 ...r 4 r-&"' J w ı ..,_ki lir 4ır.-". ..u ı 4 ..u ı 4 ..uı 4 ...:.1:t ./'-" J r. liJl.&ıJ 1.-ı}i 0i -4) ıil r-&"' o_,- ._,....u - ı.>"..WI ..l.,,..,. 1 0:!..UIJ )al i ı..s:?'"'° .J:!-l>_,l l w lkl,... I .y <.!"'\ '"L::-;. I 1.5.> ...1.o:- U I 1)1 ..UI .} JUi ::.\.i' J \rıJ JIJ.ı \rı ll>JJ ::.Ll. J)' l ..,_k; .;.. _rP..! J o_,- ._,..

..u ..Ut:.:. ..l.,,..,. \.i.>'. 1 1.5;:,l.ajl ı.J:!..uı o_,- ._,.. ..u ..:r-..Uı ı '" l::lJ\ı ı 0L\aL. .:.oA:,.1 1 .y .} J µı öJ - o _,- ._,.. ..u - r _,..-1 1 ..l.,,..,. _;;_,1 11 ö J .,.J ı L!.1 1 t? r p:!. ı .!.l _,- .:.ıı-İ o..UIJJ J ._,.. ..u - ı.S _r-ll .} J }.öl l ..l..> İ 1 ı)W. IJ )_,- \ı ı ti> J ..,_.s ı o ..UIJJ J 240. Bu şiirde Nakşıbendl silsilesi verilmektedir. Bu isimler siyah olarak yazılmıştır. ( H ) Şeyh MuhammeJ Halid Zıyaeddin-i Nakşıbendi 309 ..l->.,.. I l.:.J y ) 1 ..:r-..UI _;,. UI y> dl.ili I \,;; c.S.ill I ö J o .r" J'...li - } I - o .r" J' ...li iyi ..l->.,..

l li 'Yy ...lo:- U I 1)1 .Jb:. J ö _f-.ı J - c.S ..l:.i ..,-J I .ill i I )r- İ l_r. J J.,1 1 ı.> I yrJ. 1 c.S _,... J ..:r-..UI (.Jr }!J o r" J' ...li ı:. J J _,1 1 o.r" J' ...li c.S }>. I ..l->.,.. I y l.lai \ı 1 ..,_..bi J l.r" \ı ı J I;>- \::A. .4.J_,...-ı J C J l.,b..J I .:,,t..ll l J J_,1 1 ı.S J UI J I J c.S}·l ._;...Al l c.S I dli J 1 0 j- J )al i rL.l ;J JJ.ıJ 24 1 . c.S.)1 0.r" J' ...li - c.S}>.I }l ..l->.,.. .:,,t..ll l ı:.

l+ı ol.!..ı Ecell-i Hulefası: Hacı Feyzullah Efendi, Veli Hafız Efendi, Mustafa Efendi, Hacı Halil Efendi, Ha cı Mustafa Efendi, Ömer Baba, Muhammed Efendi, Veli Hafız Efendi, İbrahim Efen di, Süleyman Efendi, Hacı Muhammed Efendi, Ahmed Efendi, Hacı Hüseyin Efen di, Ali Talib Efendi, Seydişehri Hacı Abdullah Efendi, Fazıl Ahmed Efendi, Ali Efendi, diğer Ali Efendi, Mustafa Efendi, Ali Efendi, Antakyalı Ali Bey, Abdül kadir Efendi, Hafız Ahmed Efendi, Nuri Efendi, Ali Bey, Hacı Ahmed Efendi, Hacı İbrahim Efendi, Süleyman Efendi, diğer Süleyman Efendi, Abdullah Efendi, Musa 24 1 .

Silsilede yer alan şeyhlerin isimleri şöyledir: eş-Şeyh Muhammed el-Kudsi, Mevlana Halid Ziyaeddin el-Bağdadi, eş-Şeyh Abdullah ed-Deh levi, Habibullah Ciin -ı Ciinan Mazhar Muhammed el-Bedvani, eş-Şeyh Seyfeddin, eş-Şeyh Mu hammed el-Ma'sum, eş-Şeyh Ahmed el-Faruki es-Serhendi < i mam Rabbani), eş-Şeyh Muham med el-Bakır, Hacegi el-Emkineki es-Semnkandi, Derviş Muhammed, Muhammed ez-Ziihid, Ubeydullah-ı Ahrar, Ya'kfib el-Çerhi el-Hısiri, Muhammed el-Buhari ( Alaedd!n-i Attar), Mu hammed Bahaeddin Şah-ı Nakşıbend. ( H )